EKONOMIAPOLI I TRETË - 2025

Rishikimi i Afateve të Koncesioneve (SHB)

Indeksi i Fizibilitetit tĂ« Premtimit pĂ«r “Rishikimi i Afateve tĂ« Koncesioneve”

QartĂ«sia e Premtimit ✅

📊 VlerĂ«simi: (5/5)

 Premtimi është i qartë dhe konkret. Ai parashikon ndryshime në ligjin për koncesionet, duke përcaktuar kategori të ndryshme për afatet e kontratave dhe duke përcaktuar se cilët organe do të kenë autoritetin për të miratuar këto kontrata bazuar në kohëzgjatjen e tyre. Gjithashtu, premton një rritje të kontrollit demokratik dhe pjesëmarrjen e qytetarëve në vendimmarrje për projektet afatgjata që prekin interesat e përgjithshme.

Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore ⚠

📊 VlerĂ«simi: (4.8/5)

 Aktualisht, procesi i dhënies së koncesioneve në Shqipëri është shpesh i diskutueshëm për sa i përket transparencës dhe kontrollit demokratik. Disa koncesione janë dhënë për periudha të gjata, duke lënë hapësirë për abuzime dhe përfitime të padrejta për investitorët, ndërsa ndonjëherë kanë pasur ndikime negative në menaxhimin e pronës publike dhe interesat e qytetarëve.

đŸ”č Problemet kryesore:

  1. Afatet shumë të gjata të kontratave koncesionare që kufizojnë mundësitë për rishikim dhe përmirësim.
  2. Mungesa e një mekanizmi të qartë dhe të fuqishëm për mbikëqyrjen dhe kontrollin e këtyre kontratave.
  3. Rreziku i lidhjes së kontratave të paarsyeshme që mund të cënojnë interesat e shtetit dhe qytetarëve.

Masat e Nevojshme pĂ«r Zbatimin e Premtimit ✅

📊 VlerĂ«simi: (4.9/5)

 Për të realizuar këtë premtoj, janë të nevojshme disa hapa të qartë dhe të qëndrueshëm:

đŸ”č Ndryshimi i ligjit pĂ«r koncesionet. Ky ndryshim ligjor Ă«shtĂ« kyçi nĂ« implementimin e kĂ«tij plani. Ai do tĂ« krijojĂ« njĂ« sistem tĂ« qartĂ« dhe tĂ« rregulluar pĂ«r dhĂ«nien e koncesioneve sipas afateve tĂ« pĂ«rcaktuara dhe do tĂ« sigurojĂ« qĂ« organet pĂ«rkatĂ«se tĂ« kenĂ« njĂ« rol mĂ« tĂ« fuqishĂ«m nĂ« miratimin e kĂ«tyre kontratave.

đŸ”č PĂ«rcaktimi i procedurave tĂ« miratimit sipas afateve. Procedurat e ndryshme pĂ«r dhĂ«nien e koncesioneve nĂ« pĂ«rputhje me afatet e parashikuara (KĂ«shilli i Ministrave, Parlamenti me shumicĂ« tĂ« thjeshtĂ«, shumicĂ« tĂ« cilĂ«suar, dhe referendum) janĂ« njĂ« masĂ« e nevojshme pĂ«r tĂ« garantuar njĂ« kontroll mĂ« tĂ« madh dhe njĂ« proces transparent dhe demokratik.

đŸ”č Krijimi i njĂ« mekanizmi tĂ« fortĂ« mbikĂ«qyrjeje: Kjo do tĂ« ndihmojĂ« pĂ«r tĂ« siguruar qĂ« kontratat koncesionare tĂ« jenĂ« nĂ« pĂ«rputhje me ligjin dhe interesat e qytetarĂ«ve dhe shtetit.

Kostoja e Projektit dhe Burimet e Financimit ⚠

📊 VlerĂ«simi: (4.5/5)

đŸ”č Kosto totale e parashikuar pĂ«r realizimin e nismĂ«s:

Masa Kosto vjetore (milionë euro) Burimi i Financimit
Ndryshimi i ligjit pĂ«r koncesionet 1 – 2 Buxheti i Shtetit
Krijimi i strukturave mbikĂ«qyrĂ«se dhe administratĂ«s sĂ« re 2 – 3 Buxheti i Shtetit, mundĂ«sisht donatorĂ« ndĂ«rkombĂ«tarĂ«
Implementimi i procedurave tĂ« reja tĂ« miratimit 1 – 2 Buxheti i Shtetit
TOTAL (pĂ«r 1 vit) 4 – 7 Buxheti i Shtetit, fonde ndĂ«rkombĂ«tare

đŸ”č Burimet e mundshme financimi. Ky projekt mund tĂ« financohet nga buxheti i shtetit dhe mund tĂ« pĂ«rfshijĂ« fonde ndĂ«rkombĂ«tare pĂ«r krijimin e strukturave tĂ« mbikĂ«qyrjes dhe administratĂ«s sĂ« re. Pjesa mĂ« e madhe e kostos lidhet me krijimin e njĂ« mekanizmi tĂ« fuqishĂ«m pĂ«r mbikĂ«qyrjen dhe monitorimin e procesit tĂ« dhĂ«nies dhe menaxhimit tĂ« koncesioneve.

đŸ”č Rrezik. NjĂ« rrezik i mundshĂ«m Ă«shtĂ« mungesa e burimeve financiare dhe vonesat nĂ« miratimin e legjislacionit pĂ«rkatĂ«s. Mund tĂ« ketĂ« gjithashtu rezistencĂ« nga grupe tĂ« interesit qĂ« pĂ«rfitojnĂ« nga afatet e gjata tĂ« kontratave koncesionare.

Ndikimi Ekonomik dhe Social ✅

📊 VlerĂ«simi: (5/5)

đŸ”č Ndikimet pozitive

  • Rritja e kontrollit demokratik dhe transparencĂ«s: Kjo nismĂ« do tĂ« pĂ«rmirĂ«sojĂ« sistemin e dhĂ«nies sĂ« koncesioneve dhe do tĂ« sigurojĂ« qĂ« kontratat tĂ« jenĂ« nĂ« pĂ«rputhje me interesat e shtetit dhe qytetarĂ«ve, duke pĂ«rfshirĂ« mundĂ«sinĂ« e pjesĂ«marrjes mĂ« tĂ« madhe tĂ« qytetarĂ«ve nĂ« procesin e vendimmarrjes.
  • PĂ«rmirĂ«simi i menaxhimit tĂ« pronĂ«s publike: Kufizimi i afateve tĂ« kontratave dhe rregullimi i procedurave do tĂ« mundĂ«sojnĂ« njĂ« menaxhim mĂ« tĂ« mirĂ« tĂ« resurseve publike, duke parandaluar abuzimet dhe favorizimet qĂ« mund tĂ« ndodhin me afate shumĂ« tĂ« gjata.

Rritja e besimit në qeverisje dhe investime: Proceset e qarta dhe të rregulluara do të ndihmojnë në krijimin e një mjedisi të qëndrueshëm për investime dhe zhvillim të qëndrueshëm ekonomik.

đŸ”č Rreziqe tĂ« mundshme

  • Rezistenca nga ata qĂ« pĂ«rfitojnĂ« nga afatet e gjata: Grupi qĂ« ka pĂ«rfituar nga kontratat e gjata mund tĂ« bĂ«jĂ« presion pĂ«r tĂ« penguar ndryshimet ligjore dhe mund tĂ« krijohet njĂ« situatĂ« e tensionuar.

Afati i Zbatimit ⚠

📊 VlerĂ«simi: (4.8/5)

đŸ”č Fazat e zbatimit tĂ« premtimit:

Faza Periudha Veprimet kryesore
Faza 1 2025 – 2026 Hartimi i ndryshimeve ligjore dhe miratimi i ligjit tĂ« ri pĂ«r koncesionet.
Faza 2 2026 – 2027 Krijimi i mekanizmave pĂ«r mbikĂ«qyrjen e kontratave dhe implementimi i procedurave tĂ« reja.
Faza 3 2027 – 2028 Fillimi i zbatimit tĂ« procedurave pĂ«r dhĂ«nien e koncesioneve nĂ« pĂ«rputhje me afatet e reja.
Faza 4 2028 – 2029 Monitorimi dhe vlerĂ«simi i ndikimit tĂ« ndryshimeve ligjore dhe administratĂ«s sĂ« re.

đŸ”č Sfida kryesore. NjĂ« sfidĂ« e mundshme Ă«shtĂ« krijimi i njĂ« ekipi tĂ« pavarur dhe tĂ« fuqishĂ«m qĂ« mund tĂ« garantojĂ« implementimin e suksesshĂ«m tĂ« kĂ«tij plani. NjĂ« tjetĂ«r sfidĂ« Ă«shtĂ« sigurimi i angazhimit tĂ« duhur nga Parlamenti dhe autoritetet pĂ«rkatĂ«se.

VlerĂ«simi Final – Indeksi i Fizibilitetit: 4.9/5

Kategoria Vlerësimi
Qartësia e Premtimit 5
Situata Aktuale 4.8
Masat për Zbatimin 4.9
Kostoja dhe Financimi 4.5
Ndikimi Ekonomiko-Social 5
Afati i Zbatimit 4.8

Ky premtim ka një ndikim të jashtëzakonshëm për të përmirësuar menaxhimin e koncesioneve në Shqipëri, duke rritur transparencën, kontrollin demokratik, dhe mbrojtjen e interesave të qytetarëve dhe shtetit.Me një implementim të qartë dhe një mbikëqyrje të rreptë, ky ndryshim ligjor mund të çojë në një menaxhim më të drejtë dhe të qëndrueshëm të resurseve publike dhe mund të rrisë besimin në sistemin ekonomik dhe administrativ të Shqipërisë

EKONOMIAPOLI I TRETË - 2025Politika Sociale

Kontribut pĂ«r çdo fĂ«mijĂ« deri nĂ« 14 vjeç (Familjet nĂ«n mesataren) (MUNDËSIA)

VlerĂ«simi i Indeksit tĂ« Fizibilitetit pĂ«r Premtimin: “Kontribut pĂ«r çdo fĂ«mijĂ« deri nĂ« 14 vjeç (Familjet nĂ«n mesataren)”
  1. QartĂ«sia e Premtimit ✅
📊 VlerĂ«simi: 5/5
đŸ”č Premtimi Ă«shtĂ« shumĂ« i qartĂ« dhe i drejtpĂ«rdrejtĂ«, duke ofruar njĂ« kontribut financiar tĂ« saktĂ« dhe tĂ« matshĂ«m pĂ«r çdo fĂ«mijĂ« tĂ« familjeve me tĂ« ardhura nĂ«n mesataren.đŸ”č QĂ«llimi Ă«shtĂ« pĂ«rmirĂ«simi i kushteve tĂ« jetesĂ«s pĂ«r fĂ«mijĂ«t qĂ« vijnĂ« nga familje tĂ« varfĂ«ra dhe qĂ« kanĂ« mĂ« shumĂ« nevojĂ« pĂ«r mbĂ«shtetje.đŸ”č PĂ«rmes ofrimit tĂ« 600 euro nĂ« vit pĂ«r çdo fĂ«mijĂ«, ky premtim e bĂ«n tĂ« mundur njĂ« mbĂ«shtetje tĂ« drejtpĂ«rdrejtĂ« dhe tĂ« qartĂ« pĂ«r familjet me tĂ« ardhura tĂ« ulĂ«ta.
  1. Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore ⚠
📊 VlerĂ«simi: 4.7/5
đŸ”č Familjet qĂ« ndodhen nĂ«n mesataren e tĂ« ardhurave pĂ«rballen me vĂ«shtirĂ«si pĂ«r tĂ« mbajtur njĂ« nivel jetese tĂ« pranueshĂ«m pĂ«r fĂ«mijĂ«t e tyre.đŸ”č Ky grup ka nevojĂ« pĂ«r mbĂ«shtetje tĂ« drejtpĂ«rdrejtĂ« pĂ«r tĂ« siguruar mundĂ«si mĂ« tĂ« mira pĂ«r edukim dhe kujdes shĂ«ndetĂ«sor, tĂ« cilat janĂ« kritike pĂ«r zhvillimin e fĂ«mijĂ«ve dhe mund tĂ« ndikojnĂ« nĂ« mundĂ«sitĂ« e tyre nĂ« tĂ« ardhmen.đŸ”č SidoqoftĂ«, ka mundĂ«si qĂ« tĂ« jetĂ« sfiduese tĂ« identifikohen dhe targetohen me saktĂ«si ato familje qĂ« e kanĂ« vĂ«rtet nevojĂ«n, dhe tĂ« sigurohet qĂ« ndihma tĂ« arrijĂ« tek ata qĂ« kanĂ« nevojĂ« mĂ« shumĂ«.
  1. Masat e Nevojshme pĂ«r Zbatimin e Premtimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 4.8/5
đŸ”č Ky premtim do tĂ« kĂ«rkojĂ« njĂ« sistemi tĂ« mirĂ«administuar dhe tĂ« drejtpĂ«rdrejtĂ« pĂ«r tĂ« mundĂ«suar transferimin e kontributit nĂ« familjet pĂ«rkatĂ«se.đŸ”č Ka nevojĂ« pĂ«r njĂ« monitorim tĂ« saktĂ« tĂ« familjeve qĂ« janĂ« tĂ« kualifikuara pĂ«r kĂ«tĂ« mbĂ«shtetje dhe pĂ«r tĂ« siguruar qĂ« ato janĂ« nĂ« vĂ«rtetĂ«si tĂ« varfĂ«ra, qĂ« kanĂ« tĂ« ardhura nĂ«n mesataren.đŸ”č BashkĂ«punimi ndĂ«rinstitucional mund tĂ« jetĂ« i rĂ«ndĂ«sishĂ«m, duke pĂ«rfshirĂ« ministritĂ« e financave, shĂ«ndetĂ«sisĂ« dhe arsimit, pĂ«r tĂ« siguruar qĂ« ky program tĂ« arrihet nĂ« mĂ«nyrĂ« efektive dhe tĂ« drejtpĂ«rdrejtĂ« tek ata qĂ« kanĂ« mĂ« shumĂ« nevojĂ«.đŸ”č PĂ«rdorimi i sistemeve digjitale pĂ«r administrimin dhe shpĂ«rndarjen e fondeve mund tĂ« pĂ«rmirĂ«sojĂ« efikasitetin dhe transparencĂ«n nĂ« kĂ«tĂ« proces.
 4. Kostoja Fiskale dhe Burimet e Nevojshme ⚠
📊 VlerĂ«simi: 4.6/5
đŸ”č Ky premtim ka njĂ« kosto tĂ« konsiderueshme pĂ«r shtetin, veçanĂ«risht nĂ«se numri i fĂ«mijĂ«ve qĂ« pĂ«rfitojnĂ« Ă«shtĂ« i madh. Kjo mund tĂ« krijojĂ« njĂ« ngarkesĂ« tĂ« rĂ«ndĂ« pĂ«r buxhetin shtetĂ«ror.đŸ”č SidoqoftĂ«, mund tĂ« shfrytĂ«zohen burime shtesĂ«, si pĂ«rmirĂ«simi i taksave, rritja e efikasitetit fiskal dhe njĂ« menaxhim mĂ« i mirĂ« i fondeve publike pĂ«r tĂ« siguruar mbĂ«shtetje pĂ«r kĂ«tĂ« grup.đŸ”č PĂ«rdorimi i fondeve tĂ« jashtme, si donatorĂ« ndĂ«rkombĂ«tarĂ« dhe organizata qĂ« mbĂ«shtesin zhvillimin, mund tĂ« ndihmojĂ« nĂ« financimin e kĂ«tij programi, pa rĂ«nduar shumĂ« mbi buxhetin e shtetit.
  1. Ndikimi Ekonomik dhe Social ✅
📊 VlerĂ«simi: 5/5
đŸ”č Ky premtim ka njĂ« ndikim shumĂ« pozitiv nĂ« pĂ«rmirĂ«simin e kushteve tĂ« jetesĂ«s dhe mundĂ«sive pĂ«r fĂ«mijĂ«t nĂ« familjet me tĂ« ardhura tĂ« ulĂ«ta.đŸ”č Ofrimi i njĂ« kontributi financiar tĂ« drejtpĂ«rdrejtĂ« do tĂ« ndihmojĂ« nĂ« pĂ«rmirĂ«simin e mundĂ«sive pĂ«r edukim, kujdes shĂ«ndetĂ«sor dhe zhvillim tĂ« pĂ«rgjithshĂ«m pĂ«r kĂ«ta fĂ«mijĂ«, duke krijuar mundĂ«si mĂ« tĂ« mira pĂ«r ata nĂ« tĂ« ardhmen.đŸ”č Ky program mund tĂ« kontribuojĂ« nĂ« reduktimin e pabarazisĂ« sociale, duke ofruar mundĂ«si mĂ« tĂ« barabarta pĂ«r zhvillim dhe integrim shoqĂ«ror.đŸ”č Po ashtu, kjo mund tĂ« sjellĂ« ndikim pozitiv nĂ« shĂ«ndetin publik dhe pjesĂ«marrjen aktive nĂ« arsim, duke u siguruar qĂ« fĂ«mijĂ«t qĂ« janĂ« tĂ« rritur nĂ« varfĂ«ri tĂ« kenĂ« mundĂ«si tĂ« barabarta pĂ«r t’u zhvilluar dhe kontribuar nĂ« shoqĂ«ri.
  1. Afati i Zbatimit ✅
📊 VlerĂ«simi: 4.7/5
đŸ”č Ky premtim mund tĂ« implementohet relativisht shpejt, duke pasur parasysh se kĂ«rkon adminstrimin dhe shpĂ«rndarjen e fondeve pĂ«r familjet e kualifikuara.đŸ”č Mekanizmat digjitalĂ« dhe administratĂ«s shtetĂ«rore mund tĂ« pĂ«rdoren pĂ«r tĂ« zbatuar programin nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« shpejtĂ« dhe tĂ« saktĂ«.đŸ”č MegjithatĂ«, mund tĂ« ketĂ« nevojĂ« pĂ«r monitorim dhe vlerĂ«sim tĂ« vazhdueshĂ«m pĂ«r tĂ« siguruar qĂ« tĂ« gjithĂ« fĂ«mijĂ«t qĂ« i pĂ«rkasin familjeve me tĂ« ardhura nĂ«n mesataren tĂ« pĂ«rfitojnĂ« nga ky kontribut.
📌 VlerĂ«simi Final – Indeksi i Fizibilitetit: 4.8/5
Kategori
Vlerësim
Simboli
Qartësia e Premtimit
5
✅
Situata Aktuale
4.7
⚠
Masat për Zbatimin
4.8
⚠
Kostoja dhe Financimi
4.6
⚠
Ndikimi Ekonomiko-Social
5
✅
Afati i Zbatimit
4.7
✅
Premtimi për kontributin për çdo fëmijë deri në 14 vjeç në familjet me të ardhura nën mesataren ka një indeks të lartë të fizibilitetit, duke siguruar një mbështetje të drejtpërdrejtë për fëmijët që kanë më shumë nevojë dhe duke përmirësuar mundësitë për zhvillim të gjithanshëm.
Ky program mund të ndihmojë në rritjen e mundësive për edukim dhe kujdes shëndetësor, dhe të kontribuoni në reduktimin e pabarazisë sociale.
Megjithatë, ai kërkon një plan të mirëfinancuar dhe një administrim të saktë dhe transparent për të siguruar që mbështetja arrin tek ata që kanë më shumë nevojë.
EKONOMIAPOLI I TRETË - 2025Politika Sociale

Kontribute minimale pĂ«r pensionistĂ«t nĂ« nevojĂ« (MUNDËSIA)

VlerĂ«simi i Indeksit tĂ« Fizibilitetit pĂ«r Premtimin: “Kontribute minimale pĂ«r pensionistĂ«t nĂ« nevojĂ«”
  1. QartĂ«sia e Premtimit ✅
📊 VlerĂ«simi: 5/5
đŸ”č Premtimi Ă«shtĂ« shumĂ« i qartĂ« dhe i drejtpĂ«rdrejtĂ«, duke synuar ofrimin e kontributeve minimale pĂ«r pensionistĂ«t me tĂ« ardhura tĂ« ulĂ«ta, nĂ« mĂ«nyrĂ« qĂ« tĂ« sigurohet njĂ« mbĂ«shtetje financiare pĂ«r ata qĂ« kanĂ« mĂ« shumĂ« nevojĂ«.đŸ”č Ky objektiv Ă«shtĂ« matshĂ«m dhe i qartĂ«, duke ofruar njĂ« pasqyrĂ« tĂ« qartĂ« se pensionistĂ«t me tĂ« ardhura deri nĂ« 300 euro/muaj do tĂ« pĂ«rfitojnĂ« nga ky mbĂ«shtetje, qĂ« mund tĂ« ndikojĂ« ndjeshĂ«m nĂ« pĂ«rmirĂ«simin e cilĂ«sisĂ« sĂ« jetesĂ«s pĂ«r kĂ«tĂ« grup.
  1. Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore ⚠
📊 VlerĂ«simi: 4.8/5
đŸ”č PensionistĂ«t qĂ« kanĂ« tĂ« ardhura tĂ« ulĂ«ta pĂ«rballen me vĂ«shtirĂ«si tĂ« mĂ«dha pĂ«r tĂ« mbajtur njĂ« nivel jetese tĂ« pranueshĂ«m. Ata shpesh nuk mund tĂ« pĂ«rballojnĂ« shpenzimet themelore pĂ«r jetesĂ«, duke pĂ«rfshirĂ« ushqimin, kujdesin shĂ«ndetĂ«sor dhe faturat e energjisĂ«.đŸ”č Ky grup ka nevojĂ« pĂ«r njĂ« mbĂ«shtetje tĂ« drejtpĂ«rdrejtĂ« dhe tĂ« qĂ«ndrueshme, duke pĂ«rmirĂ«suar nivelin e jetesĂ«s dhe reduktuar varfĂ«rinĂ«. SidoqoftĂ«, do tĂ« ishte e rĂ«ndĂ«sishme tĂ« monitorohet se si mund tĂ« financohet ky mbĂ«shtetje dhe tĂ« sigurohet qĂ« sistemet e mbĂ«shtetjes janĂ« tĂ« qĂ«ndrueshme nĂ« afat tĂ« gjatĂ«.đŸ”č Disa sfida mund tĂ« shfaqen nĂ« lidhje me identifikimin e pensionistĂ«ve qĂ« plotĂ«sojnĂ« kriteret dhe menaxhimin e kĂ«tij procesi nĂ« mĂ«nyrĂ« efikase dhe tĂ« drejtĂ«.
  1. Masat e Nevojshme pĂ«r Zbatimin e Premtimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 4.9/5
đŸ”č Ky premtim kĂ«rkon njĂ« sistemi tĂ« mirĂ«organizuara tĂ« ndihmĂ«s financiare pĂ«r pensionistĂ«t me tĂ« ardhura tĂ« ulĂ«ta.đŸ”č Duhet tĂ« krijohet njĂ« mekanizĂ«m mbikĂ«qyrĂ«s qĂ« tĂ« sigurojĂ« se kontributet minimale janĂ« tĂ« drejta dhe tĂ« barabarta pĂ«r pensionistĂ«t qĂ« i pĂ«rmbushin kriteret e pĂ«rfitimit.đŸ”č Kjo mund tĂ« kĂ«rkojĂ« bashkĂ«punim tĂ« ngushtĂ« mes ministrisĂ« sĂ« financave, shĂ«ndetĂ«sisĂ« dhe organeve tĂ« pensioneve, pĂ«r tĂ« siguruar qĂ« ky mbĂ«shtetje arrihet drejt individĂ«ve qĂ« kanĂ« nevojĂ« mĂ« shumĂ« dhe qĂ« procesi Ă«shtĂ« transparent dhe i qĂ«ndrueshĂ«m nĂ« afat tĂ« gjatĂ«.
 4. Kostoja Fiskale dhe Burimet e Nevojshme ⚠
📊 VlerĂ«simi: 4.7/5
đŸ”č Ky premtim ka njĂ« kosto fiskale tĂ« konsiderueshme, veçanĂ«risht nĂ«se numri i pensionistĂ«ve me tĂ« ardhura tĂ« ulĂ«ta Ă«shtĂ« i lartĂ«.đŸ”č SidoqoftĂ«, ky program mund tĂ« pĂ«rfitoni nga burime shtesĂ«, si pĂ«rmirĂ«simi i taksave, zbatimi i politikave fiskale pĂ«r tĂ« rritur tĂ« ardhurat shtetĂ«rore, ose diversifikimi i fondeve pĂ«r mbĂ«shtetje shoqĂ«rore.đŸ”č NjĂ« plan financiar i qĂ«ndrueshĂ«m dhe i mirĂ«planifikuar Ă«shtĂ« i nevojshĂ«m pĂ«r tĂ« siguruar qĂ« kjo mbĂ«shtetje do tĂ« jetĂ« e qĂ«ndrueshme nĂ« afat tĂ« gjatĂ« dhe do tĂ« mos krijojĂ« ngarkesa tĂ« mĂ«dha pĂ«r buxhetin e shtetit.
  1. Ndikimi Ekonomik dhe Social ✅
📊 VlerĂ«simi: 5/5
đŸ”č Ky premtim ka njĂ« ndikim tĂ« drejtpĂ«rdrejtĂ« dhe tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m nĂ« pĂ«rmirĂ«simin e nivelit tĂ« jetesĂ«s pĂ«r pensionistĂ«t me tĂ« ardhura tĂ« ulĂ«ta.đŸ”č Ofrimi i njĂ« mbĂ«shtetjeje financiare do tĂ« ndihmojĂ« nĂ« reduktimin e varfĂ«risĂ« dhe pasigurisĂ« pĂ«r kĂ«tĂ« grup tĂ« shoqĂ«risĂ«, dhe do tĂ« kontribuojĂ« nĂ« njĂ« shoqĂ«ri mĂ« tĂ« barabartĂ« dhe tĂ« qĂ«ndrueshme.đŸ”č Rritja e mbĂ«shtetjes pĂ«r pensionistĂ«t e varfĂ«r mund tĂ« pĂ«rmirĂ«sojĂ« cilĂ«sinĂ« e jetesĂ«s, duke ofruar mundĂ«si mĂ« tĂ« mira pĂ«r tĂ« pĂ«rballuar shpenzimet themelore, duke reduktuar stresin dhe duke rritur mirĂ«qenien e kĂ«tij grupi shoqĂ«ror.
  1. Afati i Zbatimit ✅
📊 VlerĂ«simi: 4.8/5
đŸ”č Ky premtim mund tĂ« implementohet nĂ« njĂ« periudhĂ« tĂ« shkurtĂ«r, pasi kĂ«rkon ndryshime administrative dhe ligjore pĂ«r tĂ« mundĂ«suar ndihmĂ«n financiare pĂ«r pensionistĂ«t me tĂ« ardhura tĂ« ulĂ«ta.đŸ”č Duke pasur parasysh se mbĂ«shtetja Ă«shtĂ« e drejtpĂ«rdrejtĂ« dhe e drejtuar, mund tĂ« bĂ«het njĂ« monitorim i shpejtĂ« dhe i efektshĂ«m i ndikimit tĂ« tij, dhe njĂ« vlerĂ«sim i vazhdueshĂ«m i pĂ«rfituesve.đŸ”č MegjithatĂ«, mund tĂ« kĂ«rkohet njĂ« periudhĂ« disi mĂ« tĂ« gjatĂ« pĂ«r tĂ« siguruar qĂ« ky program tĂ« jetĂ« pĂ«rfshirĂ«s dhe tĂ« mbĂ«shtetet nga mekanizma tĂ« qĂ«ndrueshĂ«m fiskalĂ«.
 📌 VlerĂ«simi Final – Indeksi i Fizibilitetit: 4.8/5
Kategori
Vlerësim
Simboli
Qartësia e Premtimit
5
✅
Situata Aktuale
4.8
⚠
Masat për Zbatimin
4.9
⚠
Kostoja dhe Financimi
4.7
⚠
Ndikimi Ekonomiko-Social
5
✅
Afati i Zbatimit
4.8
✅
Konkluzion:
Premtimi për kontribute minimale për pensionistët në nevojë ka një indeks të lartë të fizibilitetit, duke siguruar një mbështetje të drejtpërdrejtë dhe të qëndrueshme për një nga grupet më të cenueshme të shoqërisë. Ky program mund të reduktuar varfërinë dhe pasigurinë për pensionistët me të ardhura të ulëta, duke përmirësuar në mënyrë të konsiderueshme cilësinë e jetesës për ta. Megjithatë, do të kërkohet një plan financiar i qëndrueshëm, dhe një përkujdesje e vazhdueshme për monitorimin dhe mbikëqyrjen e këtij programi.
EKONOMIAPOLI I TRETË - 2025ShĂ«ndetĂ«sia

MbĂ«shtetje pĂ«r sigurimin privat shĂ«ndetĂ«sor (MUNDËSIA)

VlerĂ«simi i Indeksit tĂ« Fizibilitetit pĂ«r Premtimin: “MbĂ«shtetje pĂ«r sigurimin privat shĂ«ndetĂ«sor”
  1. QartĂ«sia e Premtimit ✅
📊 VlerĂ«simi: 4.7/5
đŸ”č Premtimi Ă«shtĂ« i qartĂ« dhe i drejtpĂ«rdrejtĂ«, duke specifikuar instrumentet qĂ« do tĂ« pĂ«rdoren pĂ«r tĂ« nxitur diversifikimin dhe konkurrencĂ«n nĂ« tregun e sigurimeve shĂ«ndetĂ«sore.đŸ”č PĂ«rmendja e njĂ« skeme kombĂ«tare me lehtĂ«sime fiskale dhe bashkĂ«ndarjes sĂ« kostos midis individĂ«ve, punĂ«dhĂ«nĂ«sve dhe shtetit jep njĂ« pamje tĂ« qartĂ« tĂ« masave qĂ« synohen.đŸ”č Ndoshta mund tĂ« shtohet mĂ« shumĂ« informacion pĂ«r mĂ«nyrĂ«n se si do tĂ« realizohet implementimi i kĂ«tij modeli dhe pĂ«r mundĂ«sitĂ« specifike tĂ« qytetarĂ«ve pĂ«r tĂ« pĂ«rfituar nga kĂ«to lehtĂ«sira fiskale.
  1. Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore ⚠
📊 VlerĂ«simi: 4.6/5
đŸ”č Sigurimi shĂ«ndetĂ«sor privat aktualisht Ă«shtĂ« njĂ« sektor qĂ« ka nevojĂ« pĂ«r mbĂ«shtetje dhe rritje pĂ«r tĂ« krijuar njĂ« konkurrencĂ« tĂ« shĂ«ndetshme dhe pĂ«r tĂ« pĂ«rmirĂ«suar mundĂ«sitĂ« e aksesit nĂ« shĂ«rbime pĂ«r qytetarĂ«t.đŸ”č ShumĂ« individĂ« dhe familje nuk mund tĂ« pĂ«rballojnĂ« shĂ«rbimet shĂ«ndetĂ«sore private, duke e bĂ«rĂ« kĂ«tĂ« sektor tĂ« pĂ«rqendruar nĂ« shtresat me mundĂ«si tĂ« larta financiare, çka e bĂ«n tĂ« vĂ«shtirĂ« pĂ«r ata me mundĂ«si tĂ« kufizuara tĂ« kenĂ« akses nĂ« shĂ«rbime shĂ«ndetĂ«sore cilĂ«sore.đŸ”č Duhet tĂ« konsiderohet njĂ« sistem i lehtĂ« pĂ«r administrimin e lehtĂ«sirave fiskale qĂ« tĂ« mundĂ«sojĂ« njĂ« mbĂ«shtetje tĂ« qĂ«ndrueshme pĂ«r tĂ« gjithĂ« qytetarĂ«t, pa krijuar ngarkesa tĂ« mĂ«dha pĂ«r buxhetin e shtetit.
  1. Masat e Nevojshme pĂ«r Zbatimin e Premtimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 4.8/5
đŸ”č PĂ«r tĂ« zbatuar kĂ«tĂ« premtim, do tĂ« nevojiten politikĂ« tĂ« qarta dhe koordinim midis sektorĂ«ve tĂ« ndryshĂ«m, pĂ«rfshirĂ« pĂ«rfshirjen e sektorit privat, administratĂ«n fiskale dhe shĂ«ndetĂ«sore.đŸ”č Skema e lehtĂ«sirave fiskale duhet tĂ« hartohet me kujdes pĂ«r tĂ« shmangur abuzimet dhe pĂ«r tĂ« siguruar qĂ« mbĂ«shtetje tĂ« kenĂ« ata qĂ« e kanĂ« mĂ« shumĂ« nevojĂ«, siç janĂ« individĂ«t dhe familjet me tĂ« ardhura tĂ« ulĂ«ta.đŸ”č Mekanizmat e bashkĂ«ndarjes sĂ« kostos midis individĂ«ve, punĂ«dhĂ«nĂ«sve dhe shtetit duhet tĂ« jenĂ« tĂ« qartĂ« dhe tĂ« rregullohen mirĂ« pĂ«r tĂ« siguruar njĂ« pjesĂ«marrje tĂ« drejtĂ« dhe tĂ« barabartĂ« tĂ« tĂ« gjithĂ« aktorĂ«ve nĂ« sistem.đŸ”č Po ashtu, mund tĂ« jetĂ« e nevojshme njĂ« periudhĂ« e implementimit tĂ« pilotĂ«ve pĂ«r tĂ« testuar kĂ«tĂ« sistem dhe pĂ«r tĂ« vlerĂ«suar reagimin e tregut.
  1. Kostoja Fiskale dhe Burimet e Nevojshme ✅
📊 VlerĂ«simi: 4.6/5
đŸ”č Kostot pĂ«r shtetin janĂ« tĂ« mundshme pĂ«r shkak tĂ« lehtĂ«sirave fiskale dhe ndihmĂ«s pĂ«r sigurimin privat, por ato mund tĂ« jenĂ« tĂ« balancuara nga pĂ«rfitimet afatgjata si pĂ«rmirĂ«simi i shĂ«rbimeve shĂ«ndetĂ«sore dhe reduktimi i ngarkesĂ«s pĂ«r sistemin publik.đŸ”č Duhet tĂ« merret parasysh njĂ« vlerĂ«sim i detajuar i ndikimit fiskal dhe pĂ«rgatitja e njĂ« plani tĂ« qĂ«ndrueshĂ«m financiar pĂ«r tĂ« mbĂ«shtetur kĂ«tĂ« iniciativĂ« pa krijuar barrĂ« tĂ« tepĂ«rt pĂ«r buxhetin e shtetit.đŸ”č NjĂ« aspekt i rĂ«ndĂ«sishĂ«m Ă«shtĂ« monitorimi dhe kontrolli i pĂ«rdorimit tĂ« lehtĂ«sirave fiskale pĂ«r tĂ« siguruar qĂ« ato tĂ« shĂ«rbejnĂ« pĂ«r tĂ« arritur qĂ«llimin e diversifikimit tĂ« tregut dhe pĂ«rmirĂ«simin e aksesit nĂ« shĂ«rbime shĂ«ndetĂ«sore pĂ«r individĂ«t.
  1. Ndikimi Ekonomik dhe Social ✅
📊 VlerĂ«simi: 4.9/5
đŸ”č Diversifikimi i shĂ«rbimeve shĂ«ndetĂ«sore dhe rritja e mundĂ«sive pĂ«r individĂ«t dhe familjet pĂ«r tĂ« siguruar mbulimin shĂ«ndetĂ«sor mund tĂ« ketĂ« njĂ« ndikim tĂ« fuqishĂ«m nĂ« pĂ«rmirĂ«simin e cilĂ«sisĂ« sĂ« jetĂ«s, pĂ«rveç uljes sĂ« ngarkesĂ«s nĂ« sistemin shĂ«ndetĂ«sor publik.đŸ”č PĂ«rfitimet afatgjata pĂ«r shĂ«ndetin publik pĂ«rfshijnĂ« njĂ« kapacitet mĂ« tĂ« lartĂ« pĂ«r trajtimin e pacientĂ«ve dhe sigurimin e mbĂ«shtetjes pĂ«r grupet me tĂ« ardhura tĂ« ulĂ«ta pĂ«r tĂ« pĂ«rfituar nga sigurimi privat.đŸ”č Ky premtim gjithashtu mund tĂ« pĂ«rmirĂ«sojĂ« konkurrencĂ«n nĂ« tregun e sigurimeve shĂ«ndetĂ«sore, duke krijuar mundĂ«si tĂ« reja pĂ«r zhvillimin e produktĂ«ve tĂ« ndryshĂ«m dhe tĂ« qĂ«ndrueshĂ«m nĂ« kĂ«tĂ« sektor.
  1. Afati i Zbatimit ✅
📊 VlerĂ«simi: 4.7/5
đŸ”č Zbatimi i kĂ«tij premtimi mund tĂ« marrĂ« njĂ« periudhĂ« afatgjatĂ«, duke filluar me hartimin e politikave tĂ« lehtĂ«sirave fiskale dhe pilotimin e skemĂ«s sĂ« bashkĂ«ndarjes sĂ« kostos.đŸ”č NjĂ« periudhĂ« testimi e mundshme mund tĂ« zgjasĂ« nga 12 deri nĂ« 24 muaj, pĂ«r tĂ« matur reagimin e tregut dhe pĂ«r tĂ« optimizuar skemĂ«n pĂ«r lehtĂ«sirat fiskale dhe bashkĂ«ndarjen e kostos.đŸ”č PĂ«rfundimi i implementimit tĂ« plotĂ« mund tĂ« arrijĂ« pas 3-5 vjetĂ«sh, pas njĂ« periudhe tĂ« mundshme testimi dhe vlerĂ«simi tĂ« efektivitetit tĂ« masave tĂ« marra.đŸ”č Procesi duhet tĂ« parashikojĂ« njĂ« monitorim tĂ« vazhdueshĂ«m dhe vlerĂ«sim tĂ« ndikimeve afatgjata pĂ«r tĂ« siguruar se skema e sigurimit privat pĂ«rmbush qĂ«llimet e saj.
 📌 VlerĂ«simi Final – Indeksi i Fizibilitetit: 4.7/5
Kategori
Vlerësim
Simboli
Qartësia e Premtimit
4.7
✅
Situata Aktuale
4.6
⚠
Masat për Zbatimin
4.8
⚠
Kostoja dhe Financimi
4.6
✅
Ndikimi Ekonomiko-Social
4.9
✅
Afati i Zbatimit
4.7
✅
Premtimi për mbështetje për sigurimin privat shëndetësor ka potencial të rrisë aksesin në shërbimet shëndetësore dhe të diversifikojë mundësitë për qytetarët.
Skemat e lehtësirave fiskale dhe bashkëndarja e kostos mund të shërbejnë për të siguruar mbështetje të qëndrueshme dhe të barabartë për ata që kanë nevojë.
Megjithatë, duhet të sigurohet një plan i mirëmenaxhuar financiarisht dhe një periudhë implementimi të detajuar për të vlerësuar dhe monitoruar ndikimin e këtij programi në afat të mesëm dhe të gjatë.
EKONOMIAPOLI I TRETË - 2025

Subvencione pĂ«r profesionet e lira dhe Startup-et (MUNDËSIA)

VlerĂ«simi i Indeksit tĂ« Fizibilitetit pĂ«r Premtimin: “Subvencione pĂ«r profesionet e lira dhe Startup-et”
1. QartĂ«sia e Premtimit ✅
📊 VlerĂ«simi: 4.2/5
đŸ”č Premtimi Ă«shtĂ« i qartĂ« dhe i strukturuar rreth dy elementĂ«ve kyç:
  • MbĂ«shtetje pĂ«r startupe,
  • Subvencione pĂ«r profesionistĂ«t e pavarur (freelancers, konsulentĂ«, etj.).
đŸ”č Instrumentet janĂ« gjithashtu tĂ« identifikueshme:
  • Grante dhe ulje taksash, tĂ« cilat janĂ« mjete standarde pĂ«r nxitjen e sipĂ«rmarrjes sĂ« vogĂ«l dhe tĂ« re.
đŸ”č MegjithatĂ«, mungon diferencimi sektorial apo njĂ« qartĂ«si mĂ« e madhe mbi mĂ«nyrĂ«n e pĂ«rzgjedhjes dhe monitorimit tĂ« pĂ«rfituesve, gjĂ« qĂ« e zbeh pak nivelin e specifikĂ«s.
2. Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore ⚠
📊 VlerĂ«simi: 3.5/5
đŸ”č ShqipĂ«ria ka pasur programe tĂ« fragmentuara pĂ«r startup-e (si “Start-Up Albania”, projekte tĂ« mbĂ«shtetura nga donatorĂ«t), por mungon njĂ« strategji e konsoliduar kombĂ«tare pĂ«r ekosistemin e sipĂ«rmarrjes.
đŸ”č Profesionet e lira janĂ« shpesh nĂ« informalitet dhe pĂ«rballen me barriera si:
  • Mungesa e skemave tĂ« sigurimeve tĂ« pĂ«rshtatura,
  • Taksa qĂ« nuk reflektojnĂ« fleksibilitetin e tĂ« ardhurave tĂ« tyre,
  • Mungesa e inkubatorĂ«ve apo rrjeteve mbĂ«shtetĂ«se.
đŸ”č Sektori startup Ă«shtĂ« nĂ« zhvillim, por i paformalizuar, dhe shpesh i papĂ«rkrahur nga politikat fiskale tradicionale.
3. Masat e Nevojshme pĂ«r Zbatimin e Premtimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 3.5/5
đŸ”č Nevojitet:
  • Krijimi i njĂ« agjencie/granti kombĂ«tar pĂ«r startup-e, me kritere tĂ« qarta pĂ«r financim dhe mentorim.
  • NdĂ«rtimi i njĂ« skeme fiskale tĂ« diferencuar pĂ«r profesionet e lira, e lidhur me nivelet e tĂ« ardhurave.
  • Krijimi i inkubatorĂ«ve dhe hub-eve teknologjike nĂ« qytetet kryesore.
  • Digjitalizimi i shĂ«rbimeve pĂ«r aplikim dhe raportim.
đŸ”č KĂ«rkon gjithashtu bashkĂ«punim me sektorin bankar dhe organizatat e sipĂ«rmarrjes, pĂ«r tĂ« mbĂ«shtetur aksesin nĂ« financim dhe rrjetĂ«zim.
4. Kostoja Fiskale dhe Burimet e Nevojshme ⚠
📊 VlerĂ«simi: 3.0/5
đŸ”č Subvencionet dhe ulja e taksave kanĂ« njĂ« kosto tĂ« drejtpĂ«rdrejtĂ« pĂ«r buxhetin, veçanĂ«risht nĂ« fazĂ«n fillestare kur skemat do kenĂ« shumĂ« kĂ«rkesa.
đŸ”č Sfidat kryesore:
  • Sigurimi i targetimit tĂ« saktĂ« tĂ« pĂ«rfituesve (p.sh., pĂ«r ata qĂ« realisht krijojnĂ« vlerĂ«).
  • MbikĂ«qyrja ndaj abuzimit me statusin e startup-eve pĂ«r pĂ«rfitime fiskale.
đŸ”č MegjithatĂ«, nĂ«se implementohet me mekanizma tĂ« matshĂ«m (output-based), skema mund tĂ« vetĂ«financohet pĂ«rmes rritjes sĂ« bazĂ«s tatimore afatgjatĂ« dhe formalizimit tĂ« aktiviteteve ekonomike.
5. Ndikimi Ekonomik dhe Social ✅
📊 VlerĂ«simi: 4.3/5
đŸ”č Potenciali pĂ«r:
  • Rritjen e inovacionit, veçanĂ«risht nĂ« sektorĂ« si teknologjia, dizajni, media dhe shĂ«rbimet profesionale.
  • VetĂ«punĂ«sim tĂ« tĂ« rinjve dhe atyre qĂ« nuk janĂ« tĂ« pĂ«rfshirĂ« nĂ« tregun tradicional tĂ« punĂ«s.
  • Formalizim i sektorĂ«ve jo-konvencionalĂ« tĂ« ekonomisĂ« dhe ulje e varĂ«sisĂ« nga emigrimi.
đŸ”č Mund tĂ« kontribuojĂ« nĂ« zhvillimin e njĂ« klase tĂ« re sipĂ«rmarrĂ«sish, veçanĂ«risht nĂ« zonat urbane dhe studentĂ«t e sapodiplomuar.
6. Afati i Zbatimit ✅
📊 VlerĂ«simi: 4.0/5
đŸ”č Mund tĂ« fillojĂ« me pilotime brenda 12 muajve, pĂ«rmes:
  • Skemave tĂ« vogla grantesh pĂ«r startup-e teknologjike dhe kreative,
  • Testim tĂ« njĂ« tatimi tĂ« diferencuar pĂ«r profesionet e lira nĂ« zona urbane.
đŸ”č Zbatimi i plotĂ« kĂ«rkon pĂ«rgatitje ligjore, ngritje strukturore dhe testim tĂ« skemave.
📌 VlerĂ«simi Final – Indeksi i Fizibilitetit: 3.7/5
Kategori
Vlerësim
Simboli
Qartësia e Premtimit
4.2
✅
Situata Aktuale
3.5
⚠
Masat për Zbatimin
3.5
⚠
Kostoja dhe Financimi
3.2
⚠
Ndikimi Ekonomiko-Social
4.3
✅
Afati i Zbatimit
4.0
✅
Ky premtim ka potencial real për nxitjen e zhvillimit ekonomik bazuar në inovacion, veçanërisht për të rinjtë dhe grupet që nuk kanë akses në tregun formal të punës.
Ai kërkon strukturim të qartë dhe monitorim të fortë, për të shmangur fragmentimin dhe abuzimet.
Nëse zbatohet në mënyrë të përqendruar dhe progresive, mund të gjenerojë ndikim të qëndrueshëm në vetëpunësim dhe formalizim.
EKONOMIAPOLI I TRETË - 2025

Adoptimi i Euros si monedhĂ« kombĂ«tare (MUNDËSIA)

Indeksi i Fizibilitetit tĂ« Premtimit “Adoptimi i Euros si monedhĂ« kombĂ«tare”
1. QartĂ«sia e Premtimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 3.0/5
đŸ”č QĂ«llimi i premtimit Ă«shtĂ« i qartĂ« – stabilitet monetar dhe ulje e rrezikut valutor – por:
  • Nuk pĂ«rcaktohet nĂ«se bĂ«het fjalĂ« pĂ«r pĂ«rdorim tĂ« njĂ«anshĂ«m tĂ« euros (unilateral euroisation) apo pĂ«r anĂ«tarĂ«sim tĂ« plotĂ« nĂ« EurozonĂ«, gjĂ« qĂ« kĂ«rkon anĂ«tarĂ«sim nĂ« BE dhe nĂ« ERM-II.
  • Mungon pĂ«rshkrimi i hapat konkretĂ«, periudhĂ«s sĂ« tranzicionit dhe autoriteteve pĂ«rgjegjĂ«se pĂ«r konvertimin.
🔾 NĂ« mungesĂ« tĂ« njĂ« kornize tĂ« detajuar, premisa mbetet mĂ« shumĂ« deklarative sesa operative.
2. Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore ✅
📊 VlerĂ«simi: 4.3/5
đŸ”č Ekonomia shqiptare ka:
  • Nivel shumĂ« tĂ« lartĂ« euroizimi de facto (mbi 50% e depozitave dhe kredive janĂ« nĂ« euro);
  • VarĂ«si nga remitancat dhe tregtia me BE;
  • Pasiguri valutore pĂ«r shkak tĂ« luhatshmĂ«risĂ« sĂ« kursit tĂ« kĂ«mbimit.
🔾 Stabiliteti i lekut ka qenĂ« relativisht i lartĂ« nĂ« vitet e fundit, por zhvillimet e fundit (krizat gjeopolitike, inflacioni) rrisin rrezikun e pasigurive valutore afatgjata.
3. Masat e Nevojshme pĂ«r Zbatimin e Premtimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 2.7/5
đŸ”č Kalimi nĂ« euro kĂ«rkon:
  • NĂ« rast pĂ«rdorimi tĂ« njĂ«anshĂ«m: heqje dorĂ« nga politika monetare pa mbĂ«shtetje institucionale nga Banka Qendrore Europiane;
  • NĂ« rast zyrtarizimi pĂ«rmes BE-sĂ«: hyrje nĂ« ERM-II, plotĂ«sim i kritereve tĂ« Maastricht, dhe anĂ«tarĂ«sim formal nĂ« BE – njĂ« proces qĂ« kĂ«rkon vite.
🔾 AsnjĂ« prej kĂ«tyre nuk Ă«shtĂ« aktualisht i garantuar, ndĂ«rsa Banka e ShqipĂ«risĂ« nuk ka pĂ«rgatitur njĂ« plan pĂ«r euroizim tĂ« plotĂ«.
4. Kostoja Fiskale dhe Burimet e Kompensimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 2.9/5
đŸ”č Kalimi nĂ« euro do tĂ« sjellĂ«:
  • Kosto tĂ« larta administrative dhe operative (ndryshim i sistemit bankar, tatimor, IT, edukim publik);
  • Humbje tĂ« tĂ« ardhurave nga politikat monetare, pasi ShqipĂ«ria nuk do tĂ« ketĂ« mĂ« tĂ« ardhura nga emetimi i valutĂ«s (senjorazhi);
  • NevojĂ« pĂ«r mbajtje tĂ« rezervave valutore tĂ« mjaftueshme pĂ«r tĂ« kryer konvertimin e monedhĂ«s.
🔾 Nuk ka asnjĂ« analizĂ« fiskale nga qeveria apo BSH mbi kĂ«to kosto, dhe as ndonjĂ« fond rezervĂ« pĂ«r pĂ«rballimin e tyre.
5. Ndikimi Ekonomik dhe Social ⚠
📊 VlerĂ«simi: 3.2/5
đŸ”č Pozitive:
  • Redukton rrezikun valutor pĂ«r borxhet dhe eksportuesit;
  • Nxit transparencĂ«n dhe ul kostot pĂ«r tregtinĂ« dhe remitancat;
  • Potencialisht, ul normat e interesit.
đŸ”č Negativisht:
  • ShqipĂ«ria humb kontrollin mbi politikĂ«n monetare (norma interesi, likuiditet, krizĂ«);
  • Mund tĂ« pĂ«rkeqĂ«sojĂ« fleksibilitetin ekonomik nĂ« rast goditjesh (mungesa e njĂ« “valute amortizuese”);
  • Rritje e kostove pĂ«r grupet vulnerabĂ«l nĂ«se çmimet rriten gjatĂ« tranzicionit.
6. Afati i Zbatimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 2.5/5
đŸ”č NĂ«se pĂ«rdoret euroizim i njĂ«anshĂ«m:
  • Teorikisht i realizueshĂ«m brenda 3–5 viteve;
  • Politikisht i diskutueshĂ«m dhe pa mbĂ«shtetje nga BE.
đŸ”č NĂ«se synohet anĂ«tarĂ«sim nĂ« EurozonĂ«:
  • Afat shumĂ« i gjatĂ« (10+ vite);
  • Varet nga progresi nĂ« integrimin europian, i cili aktualisht Ă«shtĂ« i ngadalĂ«suar dhe me shumĂ« kushtĂ«zime.
📌 VlerĂ«simi Final – Indeksi i Fizibilitetit: 3.0/5
Kategori
Vlerësim
Simboli
Qartësia e Premtimit
3.0
⚠
Situata Aktuale
4.3
✅
Masat për Zbatimin
2.7
⚠
Kostoja dhe Financimi
2.9
⚠
Ndikimi Ekonomiko-Social
3.2
⚠
Afati i Zbatimit
2.5
⚠
Adoptimi i euros është një premtim me qëllim të kuptueshëm dhe mbështetje të pjesshme nga realiteti ekonomik, por:
  • KĂ«rkon kushtet shumĂ« mĂ« tĂ« avancuara politike, ekonomike dhe integruese se sa çfarĂ« ekziston aktualisht;
  • Ka risqe tĂ« larta teknike, fiskale dhe sovrane, tĂ« cilat nuk janĂ« tĂ« detajuara nĂ« program;
  • ËshtĂ« mĂ« realist tĂ« flitet pĂ«r rritje tĂ« formalizimit tĂ« pĂ«rdorimit tĂ« euros, dhe pĂ«rgatitje graduale nĂ« kuadĂ«r tĂ« procesit tĂ« integrimit nĂ« BE.
👉 Rekomandohet gjithsesi, pĂ«rgatitje e njĂ« strategjie zyrtare tĂ« “menaxhimit tĂ« euroizimit” nga Banka e ShqipĂ«risĂ«, pĂ«rpara se tĂ« propozohet euro si monedhĂ« zyrtare.
EKONOMIAPOLI I TRETË - 2025

TĂ«rheqja e Investimeve tĂ« Huaja dhe stabiliteti ekonomiko-ligjor (MUNDËSIA)

Indeksi i Fizibilitetit tĂ« Premtimit “TĂ«rheqja e Investimeve tĂ« Huaja dhe stabiliteti ekonomiko-ligjor”
1. QartĂ«sia e Premtimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 3.2/5
đŸ”č Premtimi Ă«shtĂ« strategjik dhe i rĂ«ndĂ«sishĂ«m pĂ«r rritjen ekonomike, por:
  • Nuk janĂ« tĂ« qarta mekanizmat konkretĂ« qĂ« do pĂ«rdoren pĂ«r tĂ« “stabilizuar ligjin” apo “siguruar ambientin”.
  • PĂ«rdoren terma shumĂ« tĂ« gjerĂ« si “stimuli i kapitalit tĂ« huaj” apo “siguri pĂ«r investitorĂ«t”, pa specifikime pĂ«r:
    • GarancitĂ« ligjore qĂ« do ofrohen;
    • Zonat ekonomike apo incentivat tatimore tĂ« reja;
    • Reformat nĂ« drejtĂ«si, administratĂ« apo politikĂ« fiskale.
🔾 Premtimi ka qĂ«llim tĂ« kuptueshĂ«m, por mungon konkretizimi i instrumenteve nĂ« nivel politikash specifike.
2. Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore ✅
📊 VlerĂ«simi: 4.3/5
đŸ”č ShqipĂ«ria ka njĂ« ambient tĂ« paqĂ«ndrueshĂ«m pĂ«r investime tĂ« huaja, pĂ«r shkak tĂ«:
  • MungesĂ«s sĂ« besimit nĂ« sistemin gjyqĂ«sor dhe shtetin e sĂ« drejtĂ«s;
  • Rasteve tĂ« konflikteve kontraktore me investitorĂ« (arbitrazhe ndĂ«rkombĂ«tare);
  • Ndryshimeve tĂ« shpeshta ligjore pa konsultim;
  • Korrupsionit tĂ« lartĂ« nĂ« administratĂ« dhe barrierave burokratike.
🔾 MegjithatĂ«, ekziston potencial nĂ« fusha si energjia, agroturizmi, pĂ«rpunimi ushqimor, teknologjia, por ato kĂ«rkojnĂ« stabilitet dhe garanci reale pĂ«r investitorĂ«t.
3. Masat e Nevojshme pĂ«r Zbatimin e Premtimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 3.3/5
đŸ”č Krijimi i njĂ« ambienti tĂ« qĂ«ndrueshĂ«m kĂ«rkon:
  • Reforma nĂ« drejtĂ«si dhe administratĂ«, pĂ«r tĂ« garantuar zbatimin e kontratave;
  • Ligje qĂ« nuk ndryshojnĂ« shpesh dhe nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« njĂ«anshme;
  • Zonim i qartĂ« ekonomik pĂ«r investime strategjike;
  • MarrĂ«veshje tĂ« mbrojtjes sĂ« investimeve, tĂ« respektuara me rigorozitet.
🔾 Masa tĂ« tilla janĂ« komplekse dhe afatgjata, kĂ«rkojnĂ« stabilitet politik dhe konsensus institucional – vĂ«shtirĂ«sia Ă«shtĂ« nĂ« implementimin praktik, jo nĂ« njohjen e nevojĂ«s.
4. Kostoja Fiskale dhe Burimet e Kompensimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 3.4/5
đŸ”č InvestitorĂ«t shpesh kĂ«rkojnĂ«:
  • Incentiva tatimore (p.sh. TVSH e reduktuar, tatim fitimi i pĂ«rjashtuar pĂ«r disa vite);
  • Garanci infrastrukturore (akses, energji, logjistikĂ«);
  • Trajtim tĂ« pĂ«rparuar nĂ« shĂ«rbime dhe nĂ« proceset gjyqĂ«sore.
🔾 KĂ«to masa sjellin ulje tĂ« tĂ« ardhurave publike nĂ« afatshkurtĂ«r, por potencialisht pĂ«rkthehen nĂ« rritje tĂ« investimeve, punĂ«simit dhe tĂ« ardhurave tatimore nĂ« afatgjatĂ«.
5. Ndikimi Ekonomik dhe Social ✅
📊 VlerĂ«simi: 4.5/5
đŸ”č Potenciali pĂ«r ndikim pozitiv Ă«shtĂ« i lartĂ«:
  • TĂ«rheqja e kapitalit tĂ« huaj mund tĂ« sjellĂ« teknologji tĂ« reja, krijim tĂ« vendeve tĂ« punĂ«s dhe rritje tĂ« produktivitetit.
  • Rritja e konkurrencĂ«s nga hyrja e operatorĂ«ve tĂ« huaj pĂ«rmirĂ«son cilĂ«sinĂ« e shĂ«rbimeve dhe ul çmimet.
🔾 PĂ«rfituesit janĂ« tĂ« gjithĂ« aktorĂ«t ekonomikĂ« – punĂ«torĂ«, konsumatorĂ« dhe shteti – por kĂ«rkohet balancĂ« midis mbrojtjes sĂ« investitorĂ«ve dhe interesit publik.
6. Afati i Zbatimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 3.2/5
đŸ”č Reformat pĂ«r klimĂ«n e investimeve janĂ« strukturore dhe kĂ«rkojnĂ« kohĂ«:
Faza
Periudha
PĂ«rshkrimi
Faza 1
2025
Hartimi i reformave për stabilitet ligjor dhe klimë biznesi
Faza 2
2026–2027
Implementimi i sistemit të garancive dhe incentivave për investitorët
Faza 3
2028+
Rritje graduale e investimeve të huaja dhe vlerësim i impaktit
🔾 NjĂ« pjesĂ« e efekteve do shfaqet nĂ« afatin afatgjatĂ« (3–5 vjet), sidomos nĂ« sektorĂ«t ku kĂ«rkohen investime kapitale afatgjata.
📌 VlerĂ«simi Final – Indeksi i Fizibilitetit: 3.7/5
Kategori
Vlerësim
Simboli
Qartësia e Premtimit
3.2
⚠
Situata Aktuale
4.3
✅
Masat për Zbatimin
3.3
⚠
Kostoja dhe Financimi
3.4
⚠
Ndikimi Ekonomiko-Social
4.5
✅
Afati i Zbatimit
3.2
⚠
Premtimi për tërheqjen e investimeve të huaja është politikisht i rëndësishëm dhe ekonomikisht potencialisht fitimprurës, por kërkon:
  • Reforma tĂ« thella nĂ« drejtĂ«si, administratĂ« dhe klimĂ« biznesi;
  • Stabilitet ligjor dhe politik nĂ« afatgjatĂ«;
  • Kapacitete shtetĂ«rore pĂ«r tĂ« monitoruar marrĂ«veshjet dhe menaxhuar rreziqet e pabarazisĂ« kontraktore.
👉 Rekomandohet krijimi i njĂ« Plani KombĂ«tar pĂ«r Investimet e Huaja (PKIH), me objektiva tĂ« matshĂ«m dhe indikatorĂ« monitorimi pĂ«r periudhĂ«n 2025–2030.
EKONOMIAPOLI I TRETË - 2025

Anulimi i koncesioneve dhe PPP-ve abuzive (MUNDËSIA)

Indeksi i Fizibilitetit tĂ« Premtimit “Anulimi i koncesioneve dhe PPP-ve abuzive”
  1. QartĂ«sia e Premtimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 3.3/5
đŸ”č Premtimi pĂ«rcakton objektiva tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m (eliminim i abuzimeve dhe rikthim i fondeve publike), por:
  • Nuk pĂ«rcakton çfarĂ« konsiderohet “abuziv”: shkelje ligjore, mungesĂ« eficience, kosto tĂ« ekzagjeruara, apo probleme me tenderimin?
  • Nuk identifikon kriteret qĂ« do pĂ«rdoren pĂ«r pĂ«rzgjedhjen e kontratave pĂ«r anulim.
  • Mungon qartĂ«sia mbi procesin juridik tĂ« anulimit dhe probabilitetin pĂ«r kthim tĂ« fondeve.
🔾 NĂ« mungesĂ« tĂ« specifikimeve, premisa mbetet politikisht e fuqishme, por teknikisht e paqartĂ«.
  1. Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore ✅
📊 VlerĂ«simi: 4.4/5
đŸ”č ShqipĂ«ria ka njĂ« numĂ«r tĂ« madh koncesionesh/PPP tĂ« kontestuara:
  • Rreth 200 kontrata PPP tĂ« miratuara nĂ« dekadĂ«n e fundit, shumica pa konkurrencĂ« reale ose me parashikime financiare tĂ« rĂ«nda pĂ«r buxhetin.
  • Fushat mĂ« tĂ« kritikuara: shĂ«ndetĂ«sia (check-up, sterilizimi, laboratorĂ«t), rrugĂ«t (Milot-Balldren, Orikum-Dukat), inceneratorĂ«t, etj.
🔾 Raportet e KLSH, FMN, dhe Kontrollit tĂ« LartĂ« tĂ« Financave kanĂ« evidentuar kosto tĂ« larta, mungesĂ« transparence, dhe marrĂ«veshje tĂ« pabarabarta pĂ«r shtetin.
  1. Masat e Nevojshme pĂ«r Zbatimin e Premtimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 3.0/5
đŸ”č Zbatimi kĂ«rkon:
  • Auditim juridik dhe financiar tĂ« çdo kontrate, pĂ«r tĂ« pĂ«rcaktuar nĂ«se janĂ« abuzive dhe tĂ« anuluara pa penalitete.
  • Rinegociim tĂ« kontratave, kur anulimi total sjell kosto mĂ« tĂ« larta se pĂ«rfitimi.
  • Ndjekje ligjore tĂ« personave pĂ«rgjegjĂ«s – pĂ«rfshirĂ« drejtues publikĂ«, firma konsulente dhe kompani private.
🔾 KĂ«to masa kĂ«rkojnĂ«:
  • Kapacitete tĂ« larta juridike dhe negociuese.
  • BashkĂ«punim me prokurorinĂ«, SPAK, KLSH dhe institucione ndĂ«rkombĂ«tare.
  • Mund tĂ« pĂ«rballen me kundĂ«rpadi tĂ« kushtueshme nĂ« gjykatat arbitrazhi ndĂ«rkombĂ«tare.
  1. Kostoja Fiskale dhe Burimet e Kompensimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 3.1/5
đŸ”č NĂ« rastin mĂ« tĂ« mirĂ«:
  • Anulimi ndalon rrjedhjen e mĂ«tejshme tĂ« fondeve publike (vlera nĂ« miliarda lekĂ« nĂ« vit).
  • Mund tĂ« ketĂ« kthim tĂ« pjesshĂ«m tĂ« fondeve, nĂ«se provohet mashtrim apo shkelje kontrate.
đŸ”č NĂ« skenarin mĂ« tĂ« vĂ«shtirĂ«:
  • Shteti detyrohet tĂ« paguajĂ« dĂ«mshpĂ«rblime nĂ« gjykata ndĂ«rkombĂ«tare (pĂ«r prishje tĂ« njĂ«anshme kontrate).
  • Kosto pĂ«r avokim, auditim, ekspertizĂ« ndĂ«rkombĂ«tare.
🔾 Gjithsesi, mund tĂ« zbusĂ« barrĂ«n buxhetore nĂ« afatmesĂ«m, nĂ«se selektimi bĂ«het i kujdesshĂ«m dhe juridikisht korrekt.
  1. Ndikimi Ekonomik dhe Social ✅
📊 VlerĂ«simi: 4.2/5
đŸ”č Efektet pozitive pĂ«rfshijnĂ«:
  • Rritje tĂ« besimit tĂ« qytetarĂ«ve dhe bizneseve nĂ« shtetin e sĂ« drejtĂ«s.
  • Kthim i kontrollit publik mbi shĂ«rbime kritike dhe transparencĂ« mĂ« e lartĂ« nĂ« financat publike.
🔾 Rreziku afatshkurtĂ«r:
  • PengesĂ« pĂ«r investime private, nĂ«se procesi perceptohet si politik dhe jo ligjor.
  • Ndikim negativ nĂ« bilancet buxhetore, nĂ«se kontratat anulohen pa mbĂ«shtetje ligjore tĂ« fortĂ«.
  1. Afati i Zbatimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 3.2/5
đŸ”č Zbatimi do tĂ« jetĂ« i pĂ«rshkallĂ«zuar dhe kompleks:
Faza
Periudha
PĂ«rshkrimi
Faza 1
2025
Auditim i kontratave dhe kategorizim sipas rrezikut
Faza 2
2026–2027
Ngritje çështjesh në gjykata, anulime ose rinegociime
Faza 3
2027–2029
Implementim i alternativave ose rikthim fondesh
🔾 Procesi Ă«shtĂ« politikisht ndjeshĂ«m, kĂ«rkon institucione tĂ« pavarura dhe gjykata funksionale, si dhe presion ndĂ«rkombĂ«tar pĂ«r ruajtjen e investimeve.
📌 VlerĂ«simi Final – Indeksi i Fizibilitetit: 3.5/5
Kategori
Vlerësim
Simboli
Qartësia e Premtimit
3.3
⚠
Situata Aktuale
4.4
✅
Masat për Zbatimin
3.0
⚠
Kostoja dhe Financimi
3.1
⚠
Ndikimi Ekonomiko-Social
4.2
✅
Afati i Zbatimit
3.2
⚠
Premtimi për anulimin e PPP-ve abuzive është politikisht i fuqishëm dhe publikisht i mbështetur, por kërkon një proces shumë të strukturuar, juridikisht të mbrojtur dhe institucionalisht të paanshëm.
Zbatueshmëria varet nga aftësia për të:
  • Evidentuar kontratat me probleme reale,
  • Justifikuar anulimin nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« mbrojtur juridikisht,
  • Negociuar pa kosto tĂ« tepruara pĂ«r buxhetin publik.
👉 Rekomandohet krijimi i njĂ« “Komisioni tĂ« Posaçëm tĂ« VlerĂ«simit tĂ« PPP-ve” me transparencĂ« tĂ« lartĂ« publike dhe pĂ«rfaqĂ«sim tĂ« gjerĂ« institucional.
EKONOMIAFiskalePOLI I TRETË - 2025

Lufta kundĂ«r Monopoleve dhe automatizimi i proceseve doganore me InteligjencĂ« Artificiale (MUNDËSIA)

Indeksi i Fizibilitetit tĂ« Premtimit “Lufta kundĂ«r Monopoleve dhe automatizimi i proceseve doganore me InteligjencĂ« Artificiale”
  1. QartĂ«sia e Premtimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 3.2/5Premtimi kombinon dy objektiva tĂ« mĂ«dha dhe tĂ« ndryshme: (i) de-monopolizimin e ekonomisĂ«, dhe (ii) digjitalizimin e doganave pĂ«rmes AI.
đŸ”č DobĂ«si nĂ« formulim:
  • Eliminimi i monopoleve nuk sqarohet nĂ«se i referohet pozicionit nĂ« treg apo favorizimeve shtetĂ«rore (koncesione, tendera, licenca).
  • Nuk pĂ«rkufizohet çfarĂ« quhet “monopol” nĂ« praktikĂ«, apo nĂ« cilĂ«t sektorĂ« fokusohet.
  • Automatizimi me AI nĂ« dogana Ă«shtĂ« objektiv teknikisht ambicioz, por nuk shpjegohen modulet, funksionalitetet, apo fazat e zbatimit.
  1. Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore ✅
📊 VlerĂ«simi: 4.3/5đŸ”č ShqipĂ«ria ka njĂ« pĂ«rqendrim tĂ« lartĂ« tĂ« kapitalit nĂ« disa sektorĂ« kyç (importi i karburanteve, farma, ndĂ«rtim, portual, media).
🔾 NĂ« dogana:
  • Proceset janĂ« tĂ« digjitalizuara vetĂ«m pjesĂ«risht (SID, ASYCUDA).
  • Ekziston hapĂ«sirĂ« pĂ«r ndĂ«rhyrje manuale dhe trajtim tĂ« diferencuar tĂ« operatorĂ«ve.
  • Ka vonesa nĂ« zhdoganim, gabime nĂ« vlerĂ«sim, mungesĂ« tĂ« “targetimit” bazuar nĂ« analiza risku.
đŸ”č AI mund tĂ« kontribuojĂ« nĂ«:
  • Modelim risku tĂ« avancuar.
  • Zbulim automatik i anomalive nĂ« çmime apo volumin e importit.
  • Rritje tĂ« parashikueshmĂ«risĂ« pĂ«r bizneset.
  1. Masat e Nevojshme pĂ«r Zbatimin e Premtimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 3.3/5
đŸ”č PĂ«r de-monopolizimin:
  • Duhet reformim i ligjit pĂ«r konkurrencĂ«n dhe fuqizimi i Autoritetit tĂ« KonkurrencĂ«s.
  • Rishikim i kontratave koncesionare dhe heqje e barrierave tĂ« hyrjes nĂ« treg.
đŸ”č PĂ«r automatizimin me AI:
  • Duhet integrim i analitikĂ«s sĂ« tĂ« dhĂ«nave doganore, machine learning pĂ«r risk profiling.
  • Investime nĂ« infrastrukturĂ« IT, trajnim, dhe sigurim tĂ« interoperabilitetit me sistemet tatimore, fiskale dhe bankare.
🔾 KĂ«rkon koordinim ndĂ«rinstitucional me:
  • MinistrinĂ« e Financave
  • Doganat
  • AKEP, AKSHI dhe institucione mbikĂ«qyrĂ«se
  • NdĂ«rhyrje ligjore dhe teknologjike qĂ« zgjasin nĂ« kohĂ«
  1. Kostoja Fiskale dhe Burimet e Kompensimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 3.1/5
đŸ”č Automatizimi i doganave me AI ka kosto tĂ« lartĂ« fillestare:
  • Licenca softuerike, zhvillim aplikacionesh, analizĂ« tĂ« dhĂ«nash historike.
  • Trajnim pĂ«r personel dhe mirĂ«mbajtje teknike.
đŸ”č MundĂ«si pĂ«r financim:
  • Projekte IPA, ndihmĂ« teknike nga BE apo WB pĂ«r digjitalizim dhe antikorrupsion.
  • Kursetim i kostove pĂ«rmes uljes sĂ« informalitetit dhe rritjes sĂ« eficiencĂ«s sĂ« tĂ« ardhurave.
🔾 Reforma konkurruese ka kosto politike mĂ« shumĂ« sesa fiskale: humbje interesash tĂ« grupeve tĂ« privilegjuara.
  1. Ndikimi Ekonomik dhe Social ✅
📊 VlerĂ«simi: 4.5/5
đŸ”č Efekt pozitiv i shumĂ«fishtĂ«:
  • Rritje e konkurrencĂ«s → ulje çmimesh → pĂ«rfitim pĂ«r konsumatorĂ«t.
  • Automatizimi → ulje abuzimesh dhe pĂ«rshpejtim i zhdoganimeve.
🔾 Rreziqe:
  • RezistencĂ« nga aktorĂ« qĂ« pĂ«rfitojnĂ« nga pozitat dominuese ose nga paqartĂ«sia nĂ« dogana.
  • Rrezik pĂ«r vetĂ«m automatizim formal, nĂ«se AI pĂ«rdoret vetĂ«m pĂ«r procedura tĂ« sipĂ«rfaqshme.
 6. Afati i Zbatimit ⚠
📊 VlerĂ«simi: 3.2/5
đŸ”č Premtimi kĂ«rkon implementim nĂ« disa faza:
Faza
Periudha
PĂ«rshkrimi
Faza 1
2025–2026
Vlerësim i sektorëve me ndikim monopolist, auditim i tregjeve
Faza 2
2026–2027
Reformë ligjore për konkurrencën dhe krijimi i moduleve AI për dogana
Faza 3
2027–2029
Zbatim i automatizimit, analizë risku, përmirësim i vazhdueshëm
🔾 ËshtĂ« projekt me ndikim afatmesĂ«m–afatgjatĂ«, qĂ« kĂ«rkon stabilitet institucional dhe kapacitete tĂ« qĂ«ndrueshme teknike.
📌 VlerĂ«simi Final – Indeksi i Fizibilitetit: 3.6/5
Kategori
Vlerësim
Simboli
Qartësia e Premtimit
3.2
⚠
Situata Aktuale
4.3
✅
Masat për Zbatimin
3.3
⚠
Kostoja dhe Financimi
3.1
⚠
Ndikimi Ekonomiko-Social
4.5
✅
Afati i Zbatimit
3.2
⚠
Premtimi për luftë ndaj monopoleve dhe automatizim të doganave përmes AI është ambicioz, me potencial të madh transformues për ekonominë dhe administratën fiskale. Por është kompleks dhe kërkon masa strukturore të ndërthurura, kohë për zbatim dhe mbështetje teknike të qëndrueshme.
Nga sa vërejmë dhe analizojmë, rekomandohet ndarje në dy projekte të ndara për të shmangur fragmentimin e burimeve dhe përgjegjësive:
  1. Lufta kundĂ«r pĂ«rqendrimit tĂ« tregut → kĂ«rkon reformĂ« ligjore dhe vullnet politik.
AI nĂ« dogana → kĂ«rkon investime dhe bashkĂ«punim ndĂ«rkombĂ«tar teknik.
EKONOMIAPOLI I TRETË - 2025PolitikĂ«

Rishikimi i Çmimit tĂ« ReferencĂ«s (LB)

Indeksi i Fizibilitetit pĂ«r premtimin  “Rishikimi i Çmimit tĂ« ReferencĂ«s”
📌 PremtimiAktualisht, vlera e çmimeve tĂ« pasurive Ă«shtĂ« shpesh e pasaktĂ« dhe nuk reflekton situatĂ«n reale tĂ« tregut.NjĂ« rishikim i çmimeve, duke pĂ«rdorur tĂ« dhĂ«na reale dhe tĂ« azhurnuara, mund tĂ« krijojĂ« njĂ« treg mĂ« transparent dhe mĂ« tĂ« drejtĂ« pĂ«r qytetarĂ«t dhe investitorĂ«t.Ky proces mund tĂ« sjellĂ« njĂ« sistem mĂ« tĂ« drejtĂ« tĂ« vlerĂ«simit tĂ« pasurive dhe mund tĂ« ndihmojĂ« nĂ« krijimin e mundĂ«sive pĂ«r ata qĂ« kanĂ« nevojĂ« pĂ«r strehim social.
📘 1. QartĂ«sia e Premtimit – 4.2/5 đŸ§Ÿ
✅ Ideja Ă«shtĂ« e qartĂ« dhe adreson njĂ« problem ekzistues tĂ« njohur gjerĂ«sisht nĂ« sistemin e tatimit dhe vlerĂ«simit tĂ« pasurive.⚠ MegjithatĂ«, mungojnĂ« specifikat teknike pĂ«r mĂ«nyrĂ«n e zbatimit.
🔍 2. Situata AktualĂ« – 4.5/5 đŸ˜ïž
  • Çmimet e referencĂ«s janĂ« shpesh tĂ« ulĂ«ta ose tĂ« paazhornuara nĂ« raport me tregun aktual.
  • Kjo krijon hapĂ«sirĂ« pĂ«r evazion fiskal, deklarime tĂ« rreme dhe spekulime tĂ« tregut.
  • BashkitĂ« dhe QKL nuk disponojnĂ« njĂ« metodologji tĂ« integruar tĂ« vlerĂ«simit.
đŸ› ïž 3. Masat pĂ«r Zbatim – 3.7/5 🧰
  • 🔄 Nevojitet krijimi i njĂ« databaze kombĂ«tare me çmime reale tregu tĂ« raportuara periodikisht.
  • đŸ€ Duhet pĂ«rfshirĂ« Agjencia e KadastrĂ«s, Drejtoria e Tatimeve, Ministria e Financave dhe BashkitĂ«.
  • 📉 Krijimi i sistemit kĂ«rkon trajnime dhe unifikim tĂ« metodologjisĂ«.
    ⚠ Pa njĂ« platformĂ« digjitale tĂ« aksesueshme dhe publike, zbatimi mund tĂ« mbetet formal.
💰 4. Kosto dhe Burime Financiare – 3.5/5 💾
  • đŸ’” Kosto vjetore e vlerĂ«suar: 4–6 milionĂ« euro pĂ«r ngritjen e sistemit, trajnime dhe mirĂ«mbajtje IT.
  • đŸ’Œ Mund tĂ« mbĂ«shtetet nga fondet IPA dhe programe tĂ« BE pĂ«r qeverisje vendore.
  • 🏩 PĂ«rfitimi neto Ă«shtĂ« potencialisht mĂ« i lartĂ« pĂ«r shkak tĂ« rritjes sĂ« bazĂ«s tatimore.
📈 5. Efekti Ekonomik dhe ShoqĂ«ror – 4.2/5 📊
  • 💡 Rritje e besueshmĂ«risĂ« nĂ« treg dhe transparencĂ« pĂ«r investitorĂ«t.
  • đŸšïž Ndihmon politikĂ«n e strehimit social me identifikimin real tĂ« nevojave dhe pĂ«rfituesve.
  • ⚖ Rrit drejtĂ«sinĂ« nĂ« sistemin tatimor.
⏱ 6. Afati i Zbatimit – 3.8/5 📆
  • ⌛ Mund tĂ« zbatohet nĂ« faza brenda 12–18 muajve.
  • đŸ—ïž Implementimi pilot nĂ« 5 bashki tĂ« mĂ«dha dhe mĂ« pas zgjerimi kombĂ«tar.
  • đŸ§© Varet nga bashkĂ«punimi ndĂ«rinstitucional dhe koordinimi teknik.
⚠ 7. Rreziqet dhe Pengesat – 3.3/5 🚧
  • đŸ§± Rreziku i presioneve nga interesa tĂ« veçanta qĂ« pĂ«rfitojnĂ« nga vlerĂ«simet aktuale tĂ« ulĂ«ta.
  • ⚠ Mungesa e tĂ« dhĂ«nave tĂ« sakta dhe kapaciteteve nĂ« nivel lokal.
  • đŸ•łïž Rreziku i rritjes sĂ« barrĂ«s tatimore pĂ«r qytetarĂ«t nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« papritur.
🎯 8. PĂ«rputhshmĂ«ria me Objektivat KombĂ«tarĂ«/RajonalĂ« – 4.4/5 🌍
  • ✅ Konform objektivave pĂ«r formalizimin e tregut tĂ« pasurive.
  • đŸ€ NĂ« pĂ«rputhje me standardet e BE pĂ«r transparencĂ«n fiskale.
  • 🏱 Rrit besueshmĂ«rinĂ« e institucioneve ndaj publikut dhe investitorĂ«ve tĂ« huaj.
🧼 VlerĂ«simi Final i Fizibilitetit – 4.0/ 5
📊 Masa Ă«shtĂ« praktikisht e realizueshme dhe politikisht e justifikueshme, me pĂ«rfitime tĂ« ndjeshme pĂ«r transparencĂ«n, tĂ« ardhurat tatimore dhe drejtĂ«sinĂ« sociale.
⚠ MegjithatĂ«, suksesi varet nga qasja graduale, trajnimi i stafit vendor, dhe mbĂ«shtetja politike pĂ«r tĂ« pĂ«rballuar rezistencĂ«n nga pĂ«rfituesit e status quo-sĂ«.
Nëse zbatimi është i koordinuar dhe i hapur për publikun, kjo reformë mund të shërbejë si bazë për përmirësimin e politikave të strehimit dhe tatimit lokal në Shqipëri.

Newer Posts

Older Posts

https://polifakt.al/wp-content/uploads/2021/02/polifakt-LOGO-3.png
TĂ« drejtat e rezervuara
KONTAKT
info@polifakt.al
M.Shyri, Tirana, Albania
PREMTIMET
PROGRAMET E QEVERIVE

Powered by web:in Development House

NULL