Indeksi i Fizibilitetit të Premtimit për “Përkushtimi për një shoqëri më të Drejtë dhe të Lirë”
1. Qartësia e Premtimit
Ky premtim ka një fokus të qartë dhe të drejtpërdrejtë: përmbushjen e kontratës me shoqërinë shqiptare, duke siguruar që të gjitha premtimet për të përndjekurit politikë do të realizohen 100% brenda një mandati. Ky angazhim ka për qëllim krijimin e një shoqërie më të drejtë dhe të lirë, ku individët që kanë vuajtur nga regjimi diktatorial të ndihen të vlerësuar dhe të drejta të marrin atë që meritojnë.
Vlerësimi: ✅ (5/5) Premtimi është i qartë, konkret dhe ka një qëllim të drejtpërdrejtë për përmirësimin e drejtësisë shoqërore dhe stabilitetin politik.
2. Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore
Në Shqipëri, ndonëse janë bërë hapa të rëndësishëm në drejtim të trajtimit të të përndjekurve politikë, ka ende shumë pengesa. Shtresa e të përndjekurve shpesh nuk është trajtuar siç duhet, dhe kjo ka krijuar një hendek të konsiderueshëm në procesin e pajtimit kombëtar dhe drejtësisë historike. Pasojat e diktaturës janë ende të pranishme në shoqëri dhe në kujtesën kolektive, dhe kjo kërkon një përkushtim të jashtëzakonshëm për të arritur një barazi të vërtetë për këto shtresa.
Vlerësimi: ⚠️ (4.5/5) Shpesh, në Shqipëri, realizimi i premtimeve për të përndjekurit politikë ka qenë i ngadaltë dhe i paplotë, duke kërkuar një angazhim të shtuar dhe një vëmendje të veçantë për të arritur drejtësinë.
3. Masat e Nevojshme për Zbatimin e Premtimit
Për të realizuar këtë premtim, disa hapa të rëndësishëm janë të nevojshëm:
-
Përmbushja e angazhimeve ligjore dhe financiare: Qeveria do të duhet të sigurojë që të përndjekurit politikë të kenë kompensimin e plotë dhe një ndihmë të drejtë për vuajtjet që kanë kaluar. Duhet të hartohen ligje të qarta dhe të përshtatshme për të adresuar këto çështje.
-
Mbështetje për rindërtimin e integritetit të shoqërisë: Pjesë e këtij angazhimi është edhe ndihma për të rregulluar të drejtat e atyre që kanë vuajtur, për të rivendosur identitetin e shoqërisë shqiptare dhe për të siguruar që shoqëria të kalojë në një fazë të re, ku liria dhe drejtësia janë të garantuara për të gjithë qytetarët.
Vlerësimi: ✅ (4.5/5) Masat janë të nevojshme dhe të qarta, por do të kërkojnë një koordinim të ngushtë me të gjithë aktorët shoqërorë dhe politikë.
4. Kostoja e Projektit dhe Burimet e Financimit
Ky program do të ketë një kosto të konsiderueshme për sa i përket kompenzimeve financiare dhe krijimit të kushteve ligjore dhe sociale për të realizuar përmbushjen e angazhimeve. Financimi mund të sigurohet përmes buxhetit të shtetit, por gjithashtu mund të kërkohen mbështetje dhe fonde ndërkombëtare për t’u ndihmuar në realizimin e këtij procesi.
Vlerësimi: ⚠️ (4/5) Burimet financiare mund të jenë një sfidë për t’u siguruar, por mund të gjenden mundësi të tjera financimi përmes bashkëpunimit me organizata ndërkombëtare dhe donatorë.
5. Ndikimi Ekonomik dhe Social
Ky angazhim ka potencialin për të pasur një ndikim të rëndësishëm social dhe moral në shoqërinë shqiptare. Zbatimi i tij do të kontribuonte në rritjen e besimit të qytetarëve në sistemin ligjor dhe do të ndihmonte në rivendosjen e besimit tek institucionet. Ekonomikisht, kjo mund të ketë një ndikim të rëndësishëm në stabilizimin e situatës dhe mund të kontribuonte në zhvillimin e qëndrueshëm të shoqërisë.
Vlerësimi: ✅ (4.5/5) Ky program do të ndihmojë në forcimin e ndjesisë për drejtësi dhe mund të kontribuojë në konsolidimin e paqes dhe qëndrueshmërisë shoqërore.
6. Afati i Zbatimit
Ky premtim është një objektiv afatshkurtër dhe mund të realizohet brenda një mandati, por ai kërkon një vëmendje të vazhdueshme dhe një angazhim të thellë për të realizuar masat ligjore dhe financiare të nevojshme.
Vlerësimi: ✅ (4.5/5) Afati i zbatimit është realist dhe i mundshëm, por do të kërkojë një plan të detajuar dhe bashkëpunim të ngushtë midis të gjitha palëve.
Vlerësimi Final
Indeksi i Fizibilitetit: 4.4/5
-
Qartësia e Premtimit: ✅ (5/5)
-
Situata Aktuale: ⚠️ (4.5/5)
-
Masat për Zbatimin: ✅ (4.5/5)
-
Kostoja dhe Financimi: ⚠️ (4/5)
-
Ndikimi Ekonomiko-Social: ✅ (4.5/5)
-
Afati i Zbatimit: ✅ (4.5/5)
Ky premtim është shumë i rëndësishëm për forcimin e drejtësisë dhe lirisë në Shqipëri dhe ka një potencial të madh për të kontribuar në krijimin e një shoqërie më të drejtë dhe të barabartë. Realizimi i tij do të kërkojë një angazhim të madh dhe një koordinim të fortë ndërmjet aktorëve të ndryshëm shoqërorë dhe politikë, duke siguruar një përballje të drejtë me të kaluarën dhe një të ardhme më të ndritshme për Shqipërinë.
Indeksi i Fizibilitetit të Premtimit për “Korrigjimi i Padrejtësive të së Kaluarës dhe Garantimi i Drejtësisë për të Ardhmen”
1. Qartësia e Premtimit
Ky premtim është i drejtpërdrejtë dhe fokusohet në dy drejtime kryesore:
-
Zbatimi i drejtësisë historike për të përndjekurit: Ky objektiv synon sigurimin e kompensimit dhe nderimit të të përndjekurve politikë përmes ligjeve dhe politikave të qarta, duke i ofruar ata të drejtën për të marrë ndihmën e merituar.
-
Ndalimi i glorifikimit të diktaturës: Ky premtim është i qartë dhe kërkon që të ndalohet çdo formë e glorifikimit të diktaturës, duke i dhënë fund praktikave që mund të rishfaqin kultin e saj dhe duke i hapur rrugën një shoqërie të lirë dhe demokratike.
Vlerësimi: ✅ (5/5) Ky premtim është shumë i qartë dhe i drejtpërdrejtë, duke trajtuar dy çështje shumë të rëndësishme për historinë dhe të ardhmen e Shqipërisë.
2. Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore
Shqipëria ka ende një përballje të paplotë me pasojat e periudhës së diktaturës. Të përndjekurit politikë shpesh janë lënë pa kompensim të plotë dhe ndihmë, dhe ende ka grupe shoqërore që glorifikojnë periudhën e diktaturës, duke rrezikuar të ringjallin mitin e saj. Ky problem është ende një çështje delikate, veçanërisht duke pasur parasysh polarizimin politik dhe kulturor që mbetet i pranishëm.
Vlerësimi: ⚠️ (4/5) Situata aktuale është problematike dhe do të kërkojë një angazhim të fortë për të realizuar një dekomunizim të plotë dhe për të adresuar padrejtësitë ndaj të përndjekurve, të cilat ende janë të pranishme në shoqëri.
3. Masat e Nevojshme për Zbatimin e Premtimit
Për të realizuar këtë premtim, duhen ndërmarrë disa hapa kyç:
-
Zbatimi i drejtësisë historike për të përndjekurit: Ky objektiv do të kërkojë krijimin e një mekanizmi ligjor që të adresojë kërkesat e të përndjekurve, duke përfshirë kompensimin financiar dhe moral për vuajtjet e tyre. Duhet të hartohen ligje që të mundësojnë një proces të drejtë dhe transparent për kompensimin e tyre.
-
Ndalimi i glorifikimit të diktaturës: Ky premtim kërkon masa ligjore për të ndaluar çdo formë të glorifikimit të regjimit të diktaturës dhe për të edukuar shoqërinë për pasojat e saj. Mund të krijohen politika për edukimin historik dhe për kujdesin ndaj memorialeve dhe artefakteve të lidhura me diktaturën.
Vlerësimi: ✅ (4.5/5) Masat janë të nevojshme dhe të qarta, por do të kërkojnë bashkëpunim të gjerë dhe mbështetje nga të gjitha segmentet e shoqërisë dhe politikës.
4. Kostoja e Projektit dhe Burimet e Financimit
Ky program do të ketë një kosto të konsiderueshme për sa i përket ndihmës financiare dhe përgatitjes së ligjeve të nevojshme. Burimet financiare mund të sigurohen përmes buxhetit të shtetit, por gjithashtu mund të kërkohet mbështetje nga organizatat ndërkombëtare dhe fondet që ndihmojnë në proceset e dekomunizimit dhe rehabilitimit të viktimave të diktaturës.
Vlerësimi: ⚠️ (3.9/5) Burimet e financimit mund të jenë një sfidë, por mund të arrihen përmes një planifikimi të kujdesshëm dhe përdorimit të burimeve ndërkombëtare.
5. Ndikimi Ekonomik dhe Social
Ky program mund të ketë një ndikim të rëndësishëm social dhe kulturor, duke siguruar që të përndjekurit politikë të marrin ndihmën e merituar dhe duke e mundësuar një përballje të drejtë me të kaluarën. Nga ana ekonomike, zbatimi i këtij programi mund të kontribuojë në forcimin e besimit në sistemin ligjor dhe në rritjen e ndërgjegjësimit për drejtësinë dhe dinjitetin e individëve.
Vlerësimi: ✅ (4.5/5) Ky program mund të ketë një ndikim pozitiv në shoqëri, duke kontribuar në konsolidimin e paqes dhe drejtësisë, duke krijuar një shoqëri më të barabartë dhe të drejtë.
6. Afati i Zbatimit
Ky premtim ka një afat të qartë, pasi ai kërkon një periudhë afatshkurtër deri afatmesëm për të realizuar masat ligjore dhe edukative. Proceset mund të jenë të vështira dhe të ngadalshme, por mund të arrihen me angazhim të qëndrueshëm dhe mbështetje të gjerë.
Vlerësimi: ✅ (4.5/5) Afati i zbatimit është i mundshëm, por kërkon një koordinim të mirë dhe një angazhim të vazhdueshëm për ta realizuar në mënyrë efektive.
Vlerësimi Final
Indeksi i Fizibilitetit: 4.3/5
-
Qartësia e Premtimit: ✅ (5/5)
-
Situata Aktuale: ⚠️ (4/5)
-
Masat për Zbatimin: ✅ (4.5/5)
-
Kostoja dhe Financimi: ⚠️ (3.9/5)
-
Ndikimi Ekonomiko-Social: ✅ (4.5/5)
-
Afati i Zbatimit: ✅ (4.5/5)
Ky premtim është i rëndësishëm dhe mund të ketë një ndikim të thellë në drejtësinë sociale dhe kulturore të Shqipërisë. Realizimi i tij kërkon angazhim të lartë dhe një planifikim të detajuar për të adresuar të kaluarën e dhimbshme, si dhe për të ndihmuar shoqërinë të kalojë në një fazë të re të lirisë dhe të drejtat e njeriut.
Indeksi i Fizibilitetit të Premtimit për “Kujdesi për të Kaluarën dhe Përgatitja e një të Ardhmeje të Lirisë”
1. Qartësia e Premtimit
Ky premtim ka tri komponentë kryesore:
-
Dekomunizimi dhe dënimi i diktaturës totalitare: Ky objektiv është i drejtpërdrejtë, me një angazhim të fortë për dekomunizimin dhe dënimin e krimeve të diktaturës, bazuar në modelin ndërkombëtar të Nurembergut.
-
Rikthimi i identitetit të humbur të artit dhe letërsisë: Ky premtim thekson rëndësinë e rivlerësimit dhe ridimensionimit të trashëgimisë kulturore dhe letrare që lidhet me diktaturën, duke i dhënë vlerën e duhur veprave të asaj periudhe.
-
Përmirësimi i kujdesit shoqëror dhe moral për të përndjekurit politikë: Ky objektiv përfshin masat për të siguruar që të përndjekurit politikë të vlerësohen dhe të krijohen mundësi për zhvillim personal dhe profesional.
Ky është një premtim me shumë komponentë, ku çdo aspekt ka rëndësi të madhe për ndihmën ndaj individëve që kanë vuajtur gjatë periudhës së diktaturës dhe për ruajtjen e trashëgimisë historike dhe kulturore. Kjo është një nismë e guximshme dhe me ndikim të mundshëm afatgjatë.
Vlerësimi: ✅ (4.5/5) Premtimi është i qartë, por kërkon sqarime më të detajuara për implementimin konkret të secilit komponent.
2. Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore
Për Shqipërinë, periudha e diktaturës ka lënë një trashëgimi të thellë dhe të dhimbshme, e cila ende është e paadresuar plotësisht në aspektin e njohjes dhe kujdesit ndaj viktimave. Dekomunizimi dhe rivendosja e vlerave të artit dhe letërsisë të lidhura me periudhën e diktaturës është një çështje e rëndësishme që kërkon një ndërhyrje të thellë, duke garantuar që historia të mos harrohet dhe të mbrohen ata që kanë vuajtur.
Vlerësimi: ⚠️ (4/5) Situata aktuale është komplekse dhe kërkon një angazhim të fortë institucional për të realizuar këtë premtim në mënyrë efektive.
3. Masat e Nevojshme për Zbatimin e Premtimit
Për të realizuar këtë premtim, janë të nevojshme disa hapa kyç:
-
Dekomunizimi: Duhet të krijohet një mekanizëm ligjor dhe institucional që të realizojë dekomunizimin e plotë, duke përfshirë dënimin e krimeve të diktaturës dhe krijimin e një kulture të kujdesit për viktimat.
-
Rikthimi i identitetit të artit dhe letërsisë: Ky hap kërkon një vlerësim të veprave letrare dhe artistike që lidhen me periudhën e diktaturës, duke i përfshirë ato në programet e arsimit dhe kulturës. Po ashtu, duhet të krijohen mundësi për restaurimin dhe prezantimin e këtyre veprave në muze, ekspozita dhe aktivitete të tjera kulturore.
-
Përmirësimi i kujdesit shoqëror dhe moral për të përndjekurit politikë: Ky hap përfshin krijimin e mundësive për përndjekurit politikë për të marrë pjesë aktive në jetën shoqërore dhe kulturore, duke ofruar mundësi zhvillimi dhe vlerësimi të kontributit të tyre.
Vlerësimi: ✅ (4.5/5) Masat për realizimin e këtyre objektivave janë të qarta dhe të domosdoshme, por kërkojnë angazhim të madh dhe koordinim të mirëfilltë.
4. Kostoja e Projektit dhe Burimet e Financimit
Ky program ka një kosto të lartë, veçanërisht për sa i përket krijimit të mekanizmave ligjorë dhe financiarë për realizimin e dekomunizimit dhe rivlerësimin e trashëgimisë kulturore. Burimet financiare mund të sigurohen përmes buxhetit të shtetit, por gjithashtu mund të kërkohet ndihmë nga organizatat ndërkombëtare dhe institucione të tjera që mbështesin të drejtat e njeriut dhe ruajtjen e trashëgimisë kulturore. Financimi është një aspekt i rëndësishëm, dhe dështimi për të siguruar burime adekuate mund të pengojë realizimin e objektivave.
Vlerësimi: ⚠️ (4/5) Kostoja mund të jetë e lartë, dhe është e nevojshme një strategji e qartë për të siguruar burimet e financimit të programit.
5. Ndikimi Ekonomik dhe Social
Ky program mund të ketë një ndikim të rëndësishëm në nivelin shoqëror dhe kulturor, duke kontribuar në rritjen e ndërgjegjësimit për periudhën e diktaturës dhe duke krijuar mundësi për viktimat e saj që të ndihen të vlerësuar. Nga ana ekonomike, investimi në trashëgiminë kulturore dhe artin që lidhet me diktaturën mund të ndihmojë në zhvillimin e sektorit kulturor dhe turistik, duke krijuar mundësi për punësim dhe promovimin e trashëgimisë.
Vlerësimi: ✅ (4.5/5) Ky program mund të ketë ndikim të thellë dhe pozitiv në forcimin e kohezionit social dhe rritjen e ndërgjegjësimit kulturor, duke kontribuar në zhvillimin e sektorëve të kulturës dhe turizmit.
6. Afati i Zbatimit
Afati për realizimin e këtij premtimi është i qartë, dhe kërkon një periudhë afatshkurtër deri afatmesëm për të implementuar masat e nevojshme për dekomunizimin dhe përmirësimin e kujdesit për të përndjekurit politikë. Megjithatë, realizimi i tij do të kërkojë një angazhim të qëndrueshëm për të mbështetur vlerësimin dhe rivendosjen e trashëgimisë kulturore dhe historike.
Vlerësimi: ✅ (4.5/5) Afati është i arritshëm, nëse proceset janë të menaxhuara me kujdes dhe janë siguruar burimet financiare dhe njerëzore të nevojshme.
Vlerësimi Final
Indeksi i Fizibilitetit: 4.4/5
-
Qartësia e Premtimit: ✅ (4.5/5)
-
Situata Aktuale: ⚠️ (4/5)
-
Masat për Zbatimin: ✅ (4.5/5)
-
Kostoja dhe Financimi: ⚠️ (4/5)
-
Ndikimi Ekonomiko-Social: ✅ (4.5/5)
-
Afati i Zbatimit: ✅ (4.5/5)
Ky premtim është i rëndësishëm dhe mund të ketë një ndikim të thellë dhe të qëndrueshëm në shoqëri. Realizimi i tij kërkon angazhim të madh dhe financim të mjaftueshëm, si dhe një bashkëpunim të ngushtë me aktorë të ndryshëm brenda dhe jashtë vendit.
Indeksi i Fizibilitetit të Premtimit për “Programi i Integrimit të Emigrantëve dhe Stimulimi i Rihapjes së mundësive për punë”
Ky premtim ka për qëllim të krijojë një program të integrimit për emigrantët dhe të stimulojë rihapjen e mundësive për punë për ta në Shqipëri, me qëllim përmirësimin e kushteve të jetesës dhe zhvillimin e ekonomisë. Për të vlerësuar fizibilitetin e këtij plani, do të shqyrtojmë disa aspekte kyçe: qartësinë e premtimit, analizën e situatës aktuale, masat për zbatimin, koston dhe burimet financiare, ndikimin ekonomik dhe social, dhe afatin e implementimit.
1. Qartësia e Premtimit
Vlerësimi: ✅ (4.5/5)Premtimi është i qartë dhe specifik në lidhje me qëllimet dhe masat që synon të arrijë. Kjo përfshin integrimin e emigrantëve dhe krijimin e mundësive të punës për ta. Megjithatë, nevojiten detaje më të thella për masat konkrete që do të merren dhe sesi do të monitorohet procesi i integrimit. Për shembull, cilat janë mekanizmat e specifikueshëm për ndihmën e integrimit, dhe si do të matet suksesi i këtyre mundësive të punës?
Premtimi është i qartë, por mund të përfshijë më shumë detaje teknike dhe procedurale për zbatimin dhe monitorimin.
2. Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore
Vlerësimi: ⚠️ (3.9/5)Shqipëria ka një diasporë të madhe, por përballë një sistemi të papërshtatshëm për integrimin e plotë të emigrantëve. Shumë emigrantë hasin vështirësi në gjetjen e mundësive për punë të qëndrueshme pas kthimit, dhe përvoja e tyre mund të mos përdoret në mënyrë efikase në tregun e punës. Po ashtu, ndihma për integrim është shpesh e limituar, me një mungesë të shërbimeve të koordinuara dhe të integruara që mund të mbështesin emigrantët gjatë kalimit nga diaspora në Shqipëri.
Premtimi është një përgjigje e drejtë ndaj problemit aktual të integrimit të emigrantëve, por ka nevojë për një mbështetje të fortë institucionale dhe struktura mbështetëse për të qenë efektiv.
3. Masat për Zbatimin e Premtimit
Vlerësimi: ✅ (4.3/5)Masat që duhen ndërmarrë për realizimin e këtij premtimi përfshijnë krijimin e një platforme të integruar që do të ofrojë mundësi për punësim, asistencë për zhvillimin e aftësive, trajnime profesionale dhe mbështetje ligjore për emigrantët që rikthehen në Shqipëri. Po ashtu, është e nevojshme që të krijohen mundësi për bashkëpunim me sektorin privat për të rritur mundësitë për punë dhe të lehtësohen procedurat administrative për punësimin e emigrantëve.
Masat janë të detajuara dhe janë të menduara mirë për të përmbushur nevojat e emigrantëve dhe për të stimuluar mundësitë e punës. Duhet të mbështeten me burime financiare dhe përfshirje të aktorëve të tjerë (p.sh., kompanitë, organizatat joqeveritare).
4. Kostoja e Projektit dhe Burimet e Financimit
Vlerësimi: ⚠️ (3.7/5)Kostoja për implementimin e këtij programi do të përfshijë disa komponente si: trajnime për emigrantët, zhvillimi i platformës për mundësitë e punës, krijimi i shërbimeve mbështetëse dhe mbulimi i kostove administrative. Në një vlerësim të përafërt, kjo mund të kushtojë rreth 5-7 milionë euro në vit, që do të duhet të mbulohen nga buxheti i shtetit dhe mundësitë për financim nga donatorë të huaj.
Vlerësimi i Koston dhe Burimeve të Financimit (Llogaritje):
-
Kostoja e trajnimeve dhe mbështetjes profesionale (vjetore): 2 milionë euro
-
Kostoja e zhvillimit të platformës dhe mbështetjes teknike (vjetore): 1.5 milionë euro
-
Kostoja për mbështetje administrative dhe koordinimin e programit (vjetore): 1 milionë euro
-
Totali i kostos vjetore për implementim: 4.5 – 5.5 milionë euro
-
Burimet e mundshme të financimit: Buxheti i shtetit, donatorë ndërkombëtarë, bashkëpunim me sektorin privat
Kostoja është relativisht e moderuar, por kërkon menaxhim të kujdesshëm të burimeve financiare për të garantuar që mbështetja të arrihet atyre që kanë më shumë nevojë.
5. Ndikimi Ekonomik dhe Social
Vlerësimi: ✅ (4.5/5)Ky premtim mund të ketë një ndikim të rëndësishëm në aspektin ekonomik dhe social. Integrimi i emigrantëve dhe krijimi i mundësive për punë do të rrisë pjesëmarrjen e diasporës në zhvillimin e ekonomisë lokale. Kjo do të kontribuoni në rritjen e produktivitetit, forcimin e lidhjeve me tregje të tjera dhe përmirësimin e kushteve të jetesës. Po ashtu, do të ofrohen mundësi për rinovimin e aftësive dhe trajnim të emigrantëve, duke mundësuar që ata të kthehen në forcë të punës që është e nevojshme për zhvillimin afatgjatë të ekonomisë shqiptare.
Ky premtim ka një potencial të madh për të krijuar mundësi për të rinjtë dhe emigrantët, duke forcuar integrimin social dhe përmirësuar zhvillimin ekonomik në afat të gjatë.
6. Afati i Zbatimit
Vlerësimi: ⚠️ (3.9/5)Ky program mund të realizohet brenda një periudhe 2-3 vjeçare për krijimin e strukturave dhe fillimin e implementimit të masave mbështetëse. Pas kësaj periudhe, mund të kërkohet një vlerësim dhe përshtatje për të siguruar që masat janë efektive dhe se mund të zgjerohen. Megjithatë, mund të kërkohet një periudhë më e gjatë për të arritur rezultate të qëndrueshme dhe për të pasur një ndikim të thellë në integrimin dhe mundësitë për punë të emigrantëve.
Afatet janë të realizueshme, por mund të kërkojnë angazhim të vazhdueshëm për të siguruar që plani të jetë efektiv gjatë implementimit.
Vlerësimi Final
Indeksi i Fizibilitetit i Përmbledhur: 4.1/5
Ky premtim është një mundësi për të zhvilluar një program të dobishëm dhe të nevojshëm për integrimin e emigrantëve dhe për rihapjen e mundësive të punës. Masat e propozuara janë të qëndrueshme dhe të domosdoshme për të mbështetur zhvillimin ekonomik dhe social të Shqipërisë, megjithatë implementimi i suksesshëm kërkon burime të mjaftueshme financiare dhe koordinim të fortë ndërmjet institucioneve të ndryshme.
-
Qartësia e Premtimit (4.5/5): Premtimi është i qartë, por mund të përfshijë më shumë detaje për zbatimin dhe monitorimin.
-
Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore (3.9/5): Adresimi i problemeve ekzistuese është i rëndësishëm, por kërkon mbështetje të vazhdueshme institucionale.
-
Masat për Zbatimin (4.3/5): Masat janë të menduara mirë dhe do të ndihmojnë emigrantët të rikthehen dhe të integrohen me sukses.
-
Kostoja dhe Burimet e Financimit (3.7/5): Kostoja është e moderuar, por kërkon menaxhim të kujdesshëm të burimeve financiare.
-
Ndikimi Ekonomiko-Social (4.5/5): Ky premtim ka një ndikim të madh në zhvillimin e ekonomisë dhe përmirësimin e kushteve të jetesës.
-
Afati i Zbatimit (3.9/5): Afatet janë të realizueshme, por kërkojnë angazhim të vazhdueshëm dhe mbështetje për të siguruar që plani të jetë efektiv.
Ky premtim ka mundësi të madhe për të krijuar një ndikim të rëndësishëm në aspektin ekonomik dhe social, përmes integrimit të emigrantëve dhe krijimit të mundësive për punë. Implementimi i tij kërkon një menaxhim të kujdesshëm të burimeve dhe angazhim afatgjatë.
Indeksi i Fizibilitetit të Premtimit për “Forcimi i Ekonomisë dhe kthimi i Investimeve nga Emigrantët”
Ky premtim ka për qëllim të forcojë ekonominë e Shqipërisë duke nxitur kthimin e emigrantëve dhe investimet e tyre, përmes stimujve fiskalë dhe mbështetjes për bizneset e emigrantëve. Për të analizuar këtë premtim, do të shqyrtojmë disa aspekte kryesore: qartësinë e premtimit, situatën aktuale, masat e nevojshme për implementim, koston dhe burimet e financimit, ndikimin ekonomik dhe social, dhe afatin e zbatimit.
1. Qartësia e Premtimit
Vlerësimi: ✅ (4/5)Analizë: Premtimi është i qartë, duke përfshirë dy masa kryesore: ofrimin e stimujve fiskalë dhe mbështetje për bizneset e emigrantëve. Kjo ka për qëllim të nxisë kthimin e emigrantëve dhe investimet e tyre në Shqipëri. Megjithatë, mungojnë detaje të plota për mënyrën e zbatimit, si dhe procesin e monitorimit të implementimit. Për shembull, cilat do të jenë masat konkrete të stimujve fiskalë dhe sa do të jetë periudha e mbështetjes? Po ashtu, si do të matet efektiviteti i këtij plani në afat të gjatë? Ky informacion është i nevojshëm për një vlerësim të saktë të efikasitetit të premtimit.
Përmbledhje: Ky premtim është i qartë, por mund të përmirësohet me detaje më të thella rreth implementimit dhe monitorimit.
2. Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore
Vlerësimi: ⚠️ (3.8/5)Analizë: Shqipëria ka një diasporë të madhe, por shumë emigrantë hasin pengesa për të investuar në Shqipëri, si burokracia, mungesa e infrastrukturës moderne, dhe pasiguria e mjedisit të biznesit. Pavarësisht përpjekjeve të mëparshme për të nxitur investimet nga emigrantët, këto barriera kanë ndikuar në një ritëm të ngadaltë të investimeve. Për të adresuar këto probleme, është e nevojshme që shteti të krijojë një mjedis më të favorshëm për investime dhe të lehtësojë procedurat administrative.
Përmbledhje: Premtimi adreson një nevojë të vërtetë për krijimin e kushteve të përshtatshme për emigrantët, por realizimi i tij do të kërkojë reforma të thella në infrastrukturë dhe ligjshmëri për të mundësuar një ambient të qëndrueshëm dhe të sigurt për investimet.
3. Masat e Nevojshme për Zbatimin e Premtimit
Vlerësimi: ✅ (4.2/5)Analizë: Masat për mbështetje janë të qarta dhe të mirëmenduara. Krijimi i stimujve fiskalë për emigrantët mund të përfshijë ulje taksash dhe periudha pa taksa për investitorët, duke i bërë më tërheqëse investimet në Shqipëri. Gjithashtu, mbështetja për start-upet e emigrantëve përmes granteve dhe kredive do të krijojë mundësi për zhvillimin e bizneseve të reja dhe krijimin e mundësive të reja pune. Kjo mund të kontribuoni në forcimin e sektorëve ekonomikë si bujqësia, turizmi, dhe teknologjia.
Përmbledhje: Masat janë të mirëmenduara dhe do të kontribuojnë në zhvillimin ekonomik të Shqipërisë, por është e nevojshme të përcaktohen qartë detajet dhe procedurat për implementimin e këtyre masave.
4. Kostoja e Projektit dhe Burimet e Financimit
Vlerësimi: ⚠️ (3.5/5)Analizë: Kostoja e implementimit të këtij plani do të jetë e konsiderueshme. Financimi i stimujve fiskalë dhe mbështetjes për bizneset kërkon alokim të burimeve financiare nga buxheti i shtetit, burime të tjera ndërkombëtare dhe mundësi partneriteti me sektorin privat. Pavarësisht mundësive të financimit, është e rëndësishme që të krijohet një plan i qëndrueshëm dhe transparent për menaxhimin e fondeve, për të siguruar që mbështetja të shkojë tek ata që kanë më shumë nevojë.
Vlerësimi i Koston dhe Burimeve të Financimit (Llogaritje):
-
Shuma e nevojshme për stimuj fiskalë (vjetore): 10 milionë euro (vlerësim fillestar për stimuj për emigrantët dhe ulje taksash).
-
Kostoja e mbështetjes për bizneset e emigrantëve (vjetore): 5 milionë euro (për grante dhe mbështetje për start-upet).
-
Totali i kostos vjetore për implementim: 15 milionë euro.
-
Burimi i financimit: Buxheti i shtetit, fondet ndërkombëtare dhe partneritetet publike-private.
Përmbledhje: Kostoja është e lartë dhe kërkon menaxhim të kujdesshëm të burimeve financiare. Sigurimi i fondeve nga burime të ndryshme mund të jetë i mundur, por kërkon një planifikim të mirë dhe kontrolle rigoroze.
5. Ndikimi Ekonomik dhe Social
Vlerësimi: ✅ (4/5)Analizë: Ky premtim ka potencial të krijojë një ndikim të rëndësishëm në ekonomi. Kthimi i emigrantëve dhe investimet e tyre do të kontribuojnë në zhvillimin e sektorëve të ndryshëm, krijimin e mundësive të reja pune dhe përmirësimin e infrastrukturës. Po ashtu, do të forcohet lidhja e Shqipërisë me diasporën dhe do të ofrohen mundësi të reja për rininë dhe grupet e tjera të margjinalizuara. Ky ndikim mund të rezultojë në rritjen e konsumit dhe prodhimit, duke kontribuar në rritjen ekonomike.
Përmbledhje: Ky premtim ka mundësi të krijojë një ndikim të gjerë dhe pozitiv në aspektin ekonomik dhe social. Kthimi i emigrantëve do të përmirësojë mundësitë për zhvillimin e vendit dhe forcimin e lidhjeve ndërkombëtare.
6. Afati i Zbatimit
Vlerësimi: ⚠️ (3.5/5)Analizë: Afatet për realizimin e këtij plani mund të variojnë, por janë të mundshme për realizim. Zbatimi i stimujve fiskalë dhe granteve do të kërkojë një periudhë 2-3 vjeçare për të nisur implementimin dhe krijimin e strukturave mbështetëse. Pas kësaj periudhe, do të kërkohet një vlerësim dhe përshtatje e masave për të siguruar që ato janë efektive. Kjo periudhë zbatimi mund të jetë nga 2025 deri në 2030.
Përmbledhje: Afatet janë realistë, por kërkojnë angazhim të fortë dhe alokim të burimeve të mjaftueshme për të siguruar implementimin e suksesshëm të planit.
Vlerësimi Final
Indeksi i Fizibilitetit i Përmbledhur: 4.1/5Premtimi ka një potencial të madh për të nxitur zhvillimin ekonomik dhe social të Shqipërisë. Masat e propozuara janë të nevojshme, por kërkojnë një menaxhim të kujdesshëm të burimeve financiare dhe administrative. Pasqyra përfundimtare është si më poshtë:
-
Qartësia e Premtimit (4/5): Premtimi është i qartë, por mund të përfshijë më shumë detaje për implementimin.
-
Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore (3.8/5): Ndihma për krijimin e kushteve të përshtatshme është e domosdoshme për të mundësuar kthimin e emigrantëve dhe investimet.
-
Masat për Zbatimin (4.2/5): Masat janë të mirëmenduara dhe do të ofrojnë mundësi të mira për zhvillim, por kërkojnë detaje të metejshme për implementimin.
-
Kostoja dhe Burimet e Financimit (3.5/5): Kostoja është e lartë dhe financimi duhet të menaxhohet me kujdes për të siguruar që mbështetja të shkojë atje ku është më shumë e nevojshme.
-
Ndikimi Ekonomiko-Social (4/5): Ky premtim ka potencial të madh për të sjellë një ndikim të madh në ekonomi dhe shoqëri, përmes investimeve dhe mundësive të reja të punës.
-
Afati i Zbatimit (3.5/5): Afatet janë realistë, por kërkojnë një angazhim të fuqishëm dhe burime të mjaftueshme për të arritur rezultate.
Premtimi ka potencial të ndikojë pozitivisht në ekonomi dhe shoqëri, por ka mundesi mesatare zbatimi pasi kërkon një planifikim të kujdesshëm dhe implementim të vazhdueshëm për të qenë efektiv
Indeksi i Fizibilitetit të Premtimit për “Kthimi i Emigrantëve dhe Rihapja e Mundësive Ekonomike”
1. Qartësia e Premtimit
✅ Ky premtim është i qartë dhe detajuar, duke përfshirë disa masa specifike për të nxitur kthimin e emigrantëve dhe për të investuar kursimet e tyre në Shqipëri. Masat përfshijnë ofrimin e 5 vjetëve pa taksa për ata që rikthehen dhe vendosin të investojnë, mundësi për kredi të favorshme dhe grante për start-upet e emigrantëve, si dhe mbështetje për investime në sektorë të caktuar ku emigrantët janë të kualifikuar. Ndërkohë, mbështetje specifike për rinovimin e kualifikimeve dhe zhvillimin profesional të të rinjve dhe specialistëve është ende e paqartë dhe mund të kërkojë përmirësim të mëtejshëm për ta bërë premtimin më të plotë.📊 Vlerësimi: ✅ (4/5)Premtimi është i qartë, por mund të përmirësohet më shumë në aspektin e mbështetjes specifike për rinovimin e aftësive të emigrantëve dhe specialistëve.
2. Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore
⚠️ Emigracioni ka krijuar një boshllëk në tregun e punës dhe ka humbur një pjesë të rëndësishme të kualifikimeve dhe kursimeve të qytetarëve shqiptarë. Kthimi i emigrantëve dhe ri-integrimi i tyre në tregun ekonomik shqiptar është një mundësi për zhvillimin e disa sektorëve, por kërkon një mbështetje të fortë dhe kushte për një integrim afatgjatë. Kjo do të thotë që është e nevojshme të sigurohen mundësi të forta për zhvillimin ekonomik dhe social për emigrantët që rikthehen. Për më tepër, ekziston rreziku që emigrantët të mos ndihen të mbështetur mjaftueshëm për të bërë investime të qëndrueshme.📊 Vlerësimi: ⚠️ (3.6/5)Përqendrimi në zhvillimin e kushteve ekonomike dhe sociale është thelbësor, por aktualisht mbështetja për integrimin mund të jetë e pamjaftueshme për të siguruar kthimin e qëndrueshëm.
3. Masat e Nevojshme për Zbatimin e Premtimit
✅ Ky premtim ka disa masa të forta dhe të menduara mirë për të mbështetur emigrantët që rikthehen. Disa nga masat e propozuara janë:
-
5 vjet pa taksa për investitorët emigrantë – Kjo është një nxitje e fortë që mund të tërheqë emigrantët për të investuar kursimet e tyre në Shqipëri.
-
Kredi dhe grante për start-upet – Mbështetja financiare dhe e tjera për krijimin e bizneseve të reja mund të përbëjë një mundësi shumë pozitive për zhvillimin ekonomik, krijimin e vendeve të punës dhe modernizimin e sektorëve të ndryshëm.
-
Mbështetje për sektorët ku emigrantët janë të kualifikuar – Kjo do të ndihmojë emigrantët të kontribuojnë në sektorët në të cilët kanë eksperiencë dhe aftësi të larta, si bujqësia, teknologjia, dhe shërbimet.
-
Mbështetje për kthimin e të rinjve dhe specialistëve – Ky segment mund të përfshijë mundësi për zhvillim të aftësive dhe mundësi pune të përshtatshme.
📊 Vlerësimi: ✅ (4.2/5)
Masat janë të menduara mirë dhe mbështesin zhvillimin e sektorëve të rinj, por kërkohet edhe mbështetje për integrimin social dhe rinovimin e aftësive të emigrantëve.
4. Kostoja e Projektit dhe Burimet e Financimit
⚠️ Ky premtim ka një kosto të lartë, duke përfshirë ofrimin e 5 vjetëve pa taksa për investitorët emigrantë, grante dhe kredi të favorshme për start-upet, si dhe mbështetje për sektorët e caktuar. Sipas një vlerësimi të përafërt, kostot totale mund të variojnë nga 100 milionë deri në 300 milionë euro në periudhën e implementimit të këtij premtimi (2025-2030).
-
Kostoja e lehtësirave të taksave: Lirimi nga taksat për 5 vjet mund të nënkuptojë një humbje potenciale të të ardhurave për buxhetin e shtetit prej rreth 50 milionë deri në 100 milionë euro.
-
Kredi dhe grante për start-upet: Kjo mund të kërkojë një buxhet shtesë prej 20 milionë deri në 50 milionë euro për të mbështetur krijimin e bizneseve të reja nga emigrantët.
-
Mbështetje për investime në sektorë të kualifikuar: Sektoret si bujqësia dhe teknologjia mund të kërkojnë mbështetje shtesë për zhvillimin e infrastrukturës dhe mundësive për investime, që mund të arrijë deri në 30 milionë deri në 60 milionë euro.
Financimi mund të sigurohet nga buxheti i shtetit, mundësisht me ndihmën e fondeve ndërkombëtare dhe investimeve private, por ky premtim ka nevojë për një strukturë të fortë dhe të qëndrueshme financiare për t’u realizuar.
📊 Vlerësimi: ⚠️ (3.4/5)
Kostoja e lartë kërkon burime të qëndrueshme financiare dhe angazhim të madh për të siguruar që projektet të realizohen pa dështuar në afatshkurtër.
5. Ndikimi Ekonomik dhe Social
✅ Ky premtim ka mundësinë për të sjellë një ndikim të madh në ekonominë shqiptare. Investimet e emigrantëve mund të kontribuojnë në rritjen e PBB-së, krijimin e vendeve të punës dhe zhvillimin e sektorëve të rinj ekonomikë, si dhe të ndihmojnë në forcimin e lidhjeve me diasporën. Në aspektin social, kthimi i emigrantëve mund të përmirësojë imazhin e Shqipërisë dhe mund të sjellë përfitime për brezat e rinj dhe familjet që do të përfitojnë nga mundësitë që do të krijohen.📊 Vlerësimi: ✅ (4.1/5)Ndikimi ekonomik dhe social është shumë pozitiv, por kërkohet mbështetje e fortë për integrimin dhe mundësi zhvillimi për emigrantët që kthehen.
6. Afati i Zbatimit
⚠️ Afatet për implementimin e këtij premtimi mund të shtrihen në periudhën 2025-2030, me aktivitete që zhvillohen në faza të ndryshme:
-
2025-2026: Krijimi i paketës dhe promovimi i mundësive për kthimin e emigrantëve.
-
2026-2028: Implementimi i granteve dhe kredive për start-upet dhe mbështetje për sektorët ku emigrantët janë të kualifikuar.
-
2028-2030: Vlerësimi dhe përshtatja e politikave bazuar në ndikimin dhe ndryshimet e mundshme në situatën ekonomike.
📊 Vlerësimi: ⚠️ (3.5/5)
Afatet janë të realizueshme, por kërkojnë një angazhim të vazhdueshëm për t’i realizuar në kohë dhe për të siguruar financimin e duhur.
Vlerësimi Final
📊 Indeksi i Fizibilitetit: 3.9/5🔹 Qartësia e Premtimit: ✅ (4/5)🔹 Situata Aktuale: ⚠️ (3.9/5)🔹 Masat për Zbatimin: ✅ (4.2/5)🔹 Kostoja dhe Financimi: ⚠️ (3.6/5)🔹 Ndikimi Ekonomiko-Social: ✅ (4.1/5)🔹 Afati i Zbatimit: ⚠️ (3.7/5)
Ky premtim ka një potencial të madh për të kontribuar në zhvillimin e ekonomisë shqiptare përmes kthimit të emigrantëve dhe investimeve të tyre, por ai kërkon burime të qëndrueshme financiare dhe një mbështetje të vazhdueshme për të siguruar një integrim të suksesshëm të emigrantëve. Ndërkohë, sfidat e mundshme përfshijnë sigurimin e financimit dhe ofrimin e kushteve për një zhvillim afatgjatë.