Indeksi i Fizibilitetit “Vlerësimi i Ndikimit në Mjedis dhe Kosto-Përfitimi Total”

📌 Premtimi

• Lëvizja BASHKË do të përdorë metodologjinë e kosto-përfitimit për të balancuar përfitimet ekonomike dhe kostot mjedisore, duke përdorur praktikat e vlerësimit bashkëkohor për shërbimet ekosistemike dhe eksternalitete negative.

• Ky propozim ka për qëllim të sigurojë që politikat mjedisore të jenë të drejta dhe të balancuara, duke marrë parasysh ndikimet ekonomike dhe mjedisore të aktiviteteve ekonomike dhe zhvillimin e qëndrueshëm.

🧾 1. Qartësia e Premtimit – 4.6/5

✅ Premtimi është i qartë dhe i drejtpërdrejtë, duke përfshirë përdorimin e një metodologjie të avancuar për të vlerësuar ndikimet ekonomike dhe mjedisore. Përdorimi i kosto-përfitimit është një qasje moderne dhe e nevojshme për të balancuar zhvillimin ekonomik me ruajtjen e mjedisit.⚠️ Disa detaje teknike mund të kërkojnë më shumë shpjegim për t’u kuptuar plotësisht nga të gjithë aktorët.

🌍 2. Situata Aktuale – 3.8/5

• Aktualisht, vlerësimi i ndikimeve ekonomike dhe mjedisore shpesh nuk është i balancuar, dhe shumë politika zhvillimore injorojnë efektet eksternale negative që mund të kenë në mjedis.

• Në disa raste, projekte të mëdha kanë sjellë dëm mjedisor pa pasur një metodologji të mirëfilltë për vlerësimin dhe matjen e ndikimeve të tyre.

• Mungesa e një qasjeje të integruar për vlerësimin e shërbimeve ekosistemike dhe eksternaliteteve ka penguar përpjekjet për zhvillim të qëndrueshëm dhe mbrojtje të mjedisit.

🛠️ 3. Masat për Zbatim – 4.5/5

Zbatimi i metodologjisë së kosto-përfitimit përfshin:📊 Krijimin e një sistemi vlerësimi të standardizuar që përfshin shërbimet ekosistemike dhe eksternalitete negative, duke përdorur të dhëna të sakta dhe të azhurnuara.📝 Angazhimi i ekspertëve të pavarur dhe institucioneve akademike për të zhvilluar modelet e vlerësimit dhe për të siguruar që informacioni të jetë i besueshëm dhe i vlefshëm për politikat mjedisore.🔍 Monitorimi dhe mbikëqyrja e ndikimeve të projekteve në mjedis për të siguruar se të dhënat janë të sakta dhe se efektet e mundshme janë të parashikueshme dhe të menaxhueshme.💡 Përdorimi i platformave të teknologjisë së informacionit për të mbledhur dhe analizuar të dhëna në kohë reale, duke mundësuar reagime të shpejta dhe të efektshme ndaj çdo ndikimi negativ.

💰 4. Kosto dhe Burime Financiare – 4.2/5

Kostoja për implementimin e këtij propozimi përfshin:

Rreth 5-7 milionë euro për zhvillimin dhe implementimin e metodologjisë së kosto-përfitimit, duke përfshirë punën e ekspertëve dhe krijimin e platformave për vlerësimin e shërbimeve ekosistemike dhe eksternaliteteve.

Rreth 2-3 milionë euro për mbështetje dhe trajnime për aktorët kyç, përfshirë institucione, kompani dhe organizata të tjera që do të angazhohen në zbatimin e këtyre metodologjive.

Kostoja për mbikëqyrjen dhe monitorimin e projekteve për të siguruar zbatimin e metodologjisë mund të jetë shtesë dhe do të kërkojë fonde të vazhdueshme për të mbajtur sistemin operativ.

Përfitimet financiare afatgjata janë të mëdha, pasi përdorimi i metodologjisë së kosto-përfitimit mund të ndihmojë në evitimin e pasojave negative për mjedisin dhe në zvogëlimin e kostove që mund të lindin nga dëmshmëria mjedisore.

📈 5. Efekti Ekonomik dhe Shoqëror – 4.7/5

🌍 Përfitimet mjedisore do të përfshijnë një ulje të ndikimeve negative në natyrë dhe përmirësimin e cilësisë së ajrit, ujit dhe tokës, duke mbrojtur shëndetin e qytetarëve dhe biodiversitetin.

🏢 Efekti ekonomik do të përfshijë përmirësimin e efikasitetit të burimeve dhe rritjen e qëndrueshmërisë në industri të ndryshme, si sektori i energjisë dhe turizmi.

💼 Përfitimet shoqërore do të përfshijnë një përmirësim të kushteve të jetesës për qytetarët dhe rritjen e mundësive për zhvillim të qëndrueshëm të bizneseve të gjelbra.

🌱 Përdorimi i metodologjisë së kosto-përfitimit mund të ndihmojë në orientimin e investimeve në projekte dhe praktika që janë në harmoni me zhvillimin e qëndrueshëm.

⏱️ 6. Afati i Zbatimit – 4.3/5

Zbatimi i metodologjisë së kosto-përfitimit dhe krijimi i një sistemi të qartë për vlerësimin e shërbimeve ekosistemike dhe eksternaliteteve mund të marrë 2-3 vjet për t’u zhvilluar dhe implementuar në nivel kombëtar.

Pas këtij periudhe, monitorimi dhe mbikëqyrja e ndikimeve mund të kërkojë periudha të vazhdueshme për të siguruar që të dhënat janë të sakta dhe të azhurnuara për të mbështetur politikat mjedisore.

⚠️ 7. Rreziqet dhe Pengesat – 4.1/5

Mund të ketë rezistencë nga disa sektore që do të preken nga vlerësimi i eksternaliteteve dhe do të kenë kostot më të larta për menaxhimin e ndikimeve mjedisore.Vështirësitë teknike në zhvillimin dhe implementimin e metodologjisë mund të rezultojnë në vonesa ose në vlerësime të pasakta të ndikimeve.Mungesa e informacionit të plotë nga disa sektorë mund të pengojë saktësinë e analizave dhe përfitimeve nga ky propozim.

🎯 8. Përputhshmëria me Objektivat Kombëtarë/Rajonalë – 4.8/5

• ✅ Ky propozim është në përputhje me objektivat kombëtarë dhe ndërkombëtarë për zhvillimin e qëndrueshëm dhe mbrojtjen e mjedisit.

• 🌍 Përdorimi i metodologjisë së kosto-përfitimit është gjithashtu një hap i rëndësishëm për të mbështetur angazhimet ndërkombëtare të Shqipërisë në fushën e ndryshimeve klimatike dhe mbrojtjes së natyrës.

🧮 Vlerësimi Final i Fizibilitetit – 4.5/5

📊 Ky propozim është realizueshëm dhe mund të sigurojë një qasje të qëndrueshme dhe të balancuar për zhvillimin ekonomik dhe mbrojtjen e mjedisit. Përdorimi i metodologjisë së kosto-përfitimit mund të ndihmojë në menaxhimin efikas të resurseve dhe në zvogëlimin e ndikimeve negative për natyrën.

⚠️ Megjithatë, ka mundësi për vonesa ose sfida teknike gjatë implementimit, por përfitimet afatgjata janë të mëdha, duke kontribuar në një zhvillim të qëndrueshëm dhe në ruajtjen e mjedisit.