Vlerësimi i Indeksit të Fizibilitetit për Premtimin: “Rritja e ndikimit të diasporës në politikën dhe ekonominë shqiptare”

1. Qartësia e Premtimit ✅

📊 Vlerësimi: 4.7/5

🔹 Premtimi ka qëllim të qartë dhe të prekshëm, duke synuar përdorimin e potencialit të diasporës për të kontribuar në zhvillimin kombëtar të Shqipërisë.🔹 Instrumentet e propozuara janë të lehta për t’u kuptuar dhe përputhen me objektivat e përcaktuara. Ato përfshijnë nxitjen e investimeve, përfshirjen në vendimmarrje dhe ndikimin kulturor dhe profesional.🔹 Rezultatet e pritshme janë të matshme dhe të mundshme: fuqizimi i lidhjeve me diasporën dhe përmirësimi i zhvillimit ekonomik dhe social në Shqipëri.

2. Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore ⚠️

📊 Vlerësimi: 3.9/5

🔹 Diaspora shqiptare është mjaft e madhe dhe e ndarë gjeografikisht nëpër shumë shtete të botës, veçanërisht në Itali, Greqi, SHBA dhe Kanada. Ajo ka një rol të rëndësishëm në transferimin e remitancave, por ndikimi i saj në politikën dhe ekonominë shqiptare është ende i kufizuar.🔹 Përfshirja e diasporës në proceset vendimmarrëse është e kufizuar. Deri tani, nuk ka mekanizma të fortë që të mundësojnë pjesëmarrjen e diasporës në vendimmarrje dhe ndikim të drejtpërdrejtë në politikën e brendshme.🔹 Investimet e diasporës janë të shtrira, por shpesh janë të fokusuar në aktivitete private dhe jo aq në zhvillimin afatgjatë ekonomik dhe shoqëror të vendit.🔹 Problemet kryesore: mungesa e platformave të qarta për të lehtësuar investimet, barriera administrative për përfshirjen e diasporës në vendimmarrje dhe mungesa e strategjive për të lidhur ndikimin kulturor dhe profesional me zhvillimin ekonomik të vendit.

3. Masat për Zbatim ⚠️

📊 Vlerësimi: 4.1/5

🔹 Për realizimin e premtimit, masat për zbatimin janë të mundshme dhe mund të shtrihen në disa fusha:

• Lehtësimi i investimeve të diasporës: krijimi i mundësive për investime më të drejtpërdrejta, siç janë fondet speciale për investitorët e diasporës dhe ulja e barrierave administrative për regjistrimin dhe zhvillimin e bizneseve nga diasporë.

• Përfshirja në proceset vendimmarrëse: zhvillimi i një mekanizmi të ri për pjesëmarrjen e diasporës në formën e konsultimeve periodike, përfshirja e përfaqësuesve të diasporës në komitete të rëndësishme politike dhe ekonomike, si dhe mundësia e krijimit të një agjencie të diasporës që të promovojë interesat e saj.

• Nxitja e ndikimit kulturor dhe profesional: mundësia për të krijuar platforma të dedikuara për shpërndarjen e ideve dhe projekteve ndërkombëtare që janë të lidhura me kulturën dhe ekonominë shqiptare, si dhe për të promovuar përvoja profesionale që mund të ndihmojnë në zhvillimin e sektorëve të caktuar në Shqipëri.

4. Kostoja Fiskale dhe Efektet Buxhetore ⚠️

📊 Vlerësimi: 4.0/5

Kosto direkte:

• Kostot për krijimin e mekanizmave të lehtësuar për investimet e diasporës mund të arrijnë deri në 2-3 milionë € në vit për zhvillimin e platformave dhe shpërndarjen e informacionit.

• Përfshirja e diasporës në proceset vendimmarrëse mund të kërkojë një investim fillestar në krijimin e një agjencie të diasporës dhe organizimin e aktiviteteve përfshirëse, me një kosto fillestare prej 1-2 milionë € në vit.

• Nxitja e ndikimit kulturor dhe profesional do të ketë një kosto të moderuar për zhvillimin e platformave dhe mundësive të promovimit ndërkombëtar të kulturës dhe ideve profesionale. Ajo mund të kërkojë një investim prej 500,000-1 milion € në vit.

Efekte pozitive:

• Rritje e investimeve dhe zhvillimi i industrive të reja në Shqipëri, duke përfshirë mundësinë e zhvillimit të sektorëve të rinj, si teknologjia, turizmi dhe shërbimet profesionale.

• Rritje e mundësive për eksportet dhe përmirësim i klimës së biznesit, duke mundësuar mbështetje për sipërmarrësit dhe promovimin e Shqipërisë si një destinacion investimesh.

• Forcimi i lidhjeve kulturore dhe edukative që mund të sjellin përfitime të mëdha në ndërkombëtarizimin e Shqipërisë dhe zhvillimin e një shoqërie më të integruar me botën.

5. Ndikimi Ekonomik dhe Social ✅

📊 Vlerësimi: 4.4/5

🔹 Rritja e ndikimit të diasporës do të sjellë përfitime të shumta:

• Përfshirja e diasporës në ekonomi do të krijojë mundësi për transferimin e kapitalit dhe dijes, duke mundësuar zhvillimin e teknologjive të reja dhe krijimin e mundësive të reja punësimi për shqiptarët.

• Rritja e ndikimit kulturor dhe profesional do të sjellë përfitime në përmirësimin e imazhit të Shqipërisë në arenën ndërkombëtare dhe në promovimin e një identiteti kombëtar të fortë.

• Përfshirja e diasporës në politikë mund të nxisë një klimë më të hapur dhe më të larmishme të vendimmarrjes, duke i dhënë mundësi komunitetit shqiptar të jashtëm të kontribuoni në zhvillimin e vendit.

6. Afati i Zbatimit ⚠️

📊 Vlerësimi: 4.3/5

🔹 Ky premtim mund të realizohet brenda 2–3 viteve për krijimin e mekanizmave të investimeve dhe nxitjen e pjesëmarrjes në proceset vendimmarrëse.🔹 Zhvillimi i platformave për ndikimin kulturor dhe profesional mund të marrë 3–5 vite, duke përfshirë implementimin e strategjive dhe sigurimin e partnerëve ndërkombëtarë.🔹 Investimi dhe krijimi i agjencisë së diasporës mund të kërkojë një periudhë më të gjatë, rreth 3–4 vite, për realizimin e objektivave të plota.

📌 Vlerësimi Final – Indeksi i Fizibilitetit: 4.2/5

Kategori	Vlerësim	Simboli
Qartësia e Premtimit	4.7	✅
Situata Aktuale	3.9	⚠️
Masat për Zbatimin	4.1	⚠️
Kostoja dhe Financimi	4.0	⚠️
Ndikimi Ekonomiko-Social	4.4	✅
Afati i Zbatimit	4.3	⚠️

Premtimi për rritjen e ndikimit të diasporës është shumë i mundshëm dhe ka një potencial të madh për zhvillimin ekonomik dhe shoqëror të Shqipërisë.

Ndërsa instrumentet dhe rezultatet janë të matshme dhe të realizueshme, ky premtim kërkon një investim të konsiderueshëm në krijimin e mundësive për investime dhe integrim në vendimmarrje, si dhe një përmirësim të infrastrukturës për ndihmën e diasporës.

Ky proces do të marrë afate të mesme dhe afatgjata për të realizuar efektet e plota.