Indeksi i Fizibilitetit për Premtimin “Sigurimi i arkëtimit të plotë të Faturave të Energjisë”
Ky premtim synon të eliminojë borxhet e prapambetura dhe të rrisë nivelin e arkëtimit të faturave, për të garantuar stabilitetin financiar të sektorit energjetik.
  1. Qartësia e Premtimit
Premtim i qartë, por sfidues në zbatim
  • Arkëtimi i plotë i faturave është një objektiv i dëshirueshëm, por realiteti tregon se gjithmonë do të ketë një nivel të caktuar të detyrimeve të pashlyera.
  • Mungon një objektiv konkret: A synohet që borxhi i OSHEE të ulet nën një prag të caktuar? A do të vendosen penalitete më të forta për debitorët?
📌 Vlerësimi: ✅ (Premtim i qartë, por kërkon mekanizma specifikë për zbatim)
  1. Krahasimi me Performancën e Qeverisë në Mandatin 2021-2025
⚠️ Probleme të vazhdueshme me borxhet e papaguara
  • Në 2013, arkëtimi i faturave ishte rreth 57%, duke shkaktuar një borxh të madh në sektorin energjetik.
  • Në 2023, arkëtimi i faturave ka arritur rreth 85-90%, por mbeten borxhe të prapambetura nga konsumatorët familjarë dhe bizneset.
  • Gjatë krizës energjetike (2021-2023), qeveria ka subvencionuar OSHEE për të mbuluar humbjet, duke rritur borxhin publik.
  • Mungon transparenca mbi borxhin total të OSHEE, por ai mbetet një problem i rëndësishëm.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Progres i dukshëm, por ende larg arkëtimit 100%)
  1. Shpenzimet dhe Kostoja e Projektit
⚠️ Nevojiten investime në teknologji dhe reforma ligjore
  • Për të siguruar arkëtimin e plotë, duhen:
    • Matës inteligjentë që monitorojnë në kohë reale konsumin.
    • Mekanizma të rreptë penalizimi për debitorët kronikë.
    • Forcim i kuadrit ligjor për sekuestrimin e pasurisë për borxhet e energjisë.
  • Kostoja e modernizimit të sistemit të arkëtimit mund të shkojë 150-300 milionë euro.
  • Nëse qeveria nuk siguron fonde për këtë projekt, ai do të mbetet një premtim i paarritshëm.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Kosto e lartë, financimi mbetet sfidë)
  1. Ndikimi Ekonomik dhe Social
Përfitime të mëdha për sektorin energjetik dhe stabilitetin fiskal
  • Arkëtimi i plotë ul presionin mbi buxhetin shtetëror, duke shmangur subvencionet për OSHEE.
  • Ndikon në uljen e borxhit publik, pasi qeveria nuk do të mbulojë humbjet e OSHEE me fonde shtetërore.
  • Siguron më shumë investime në rrjetin energjetik për modernizim dhe përmirësim të cilësisë së shërbimit.
📌 Vlerësimi: ✅ (Përfitime të qarta ekonomike dhe sociale)
  1. Kapacitetet Fiskale dhe Financimi
⚠️ Pa reforma të thella, arkëtimi 100% mbetet i vështirë
  • OSHEE ka përmirësuar arkëtimet, por ende nuk është financiarisht e qëndrueshme.
  • Borxhi i prapambetur mund të kërkojë një plan shlyerjeje për konsumatorët që nuk mund të paguajnë dot menjëherë.
  • Pa investime në teknologji dhe reforma ligjore, do të jetë e vështirë të eliminohen borxhet e papaguara.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Reformat janë të nevojshme, por financimi mbetet problem)
  1. Afati i Zbatimit
⚠️ Një proces afatgjatë, jo i realizueshëm menjëherë
  • Nëse synohet arkëtimi 100%, do të duhen të paktën 5-7 vjet investime dhe reforma.
  • Premtimi është ambicioz për një mandat qeverisës (4 vjet), përveç nëse zbatohen masa drastike.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Afati 4-vjeçar është shumë optimist)
Vlerësimi Final i Indeksit të Fizibilitetit për “Sigurimi i Arkëtimit të Plotë të Faturave të Energjisë”
📊 Indeksi i Fizibilitetit: 4.0/5
Përmbledhje e Vlerësimit:
  • Qartësia e Premtimit: ✅ (Qartë i përcaktuar, por pa shifra konkrete)
  • Krahasimi me Mandatin 2021-2025: ⚠️ (Progres, por borxhet mbeten shqetësim)
  • Shpenzimet dhe Kostoja: ⚠️ (Nevojiten investime të mëdha në teknologji dhe ligje)
  • Ndikimi Ekonomik dhe Social: ✅ (Përfitime të mëdha në stabilitetin fiskal dhe energjetik)
  • Kapacitetet Fiskale dhe Financimi: ⚠️ (Mbetet sfidë, OSHEE ende nuk është plotësisht e qëndrueshme)
  • Afati i Zbatimit: ⚠️ (Proces afatgjatë, jo i realizueshëm brenda një mandati)
Arkëtimi i plotë i faturave të energjisë është një objektiv i rëndësishëm për stabilitetin e sektorit energjetik, por është i vështirë të realizohet brenda një mandati qeverisës. Progresi në mandatet e mëparshme ka qenë i ngadaltë dhe ka nevojë për investime të mëdha në teknologji dhe reforma ligjore për të arritur këtë qëllim. Premtimi është realist në aspektin e synimit, por kërkon masa të forta dhe financim të qëndrueshëm për të qenë plotësisht i realizueshëm.
Indeksi i Fizibilitetit për Premtimin “Ulja e Humbjeve në Rrjet”
Ky premtim synon reduktimin e humbjeve në rrjetin energjetik në nivelin më të ulët historik, duke përmirësuar efikasitetin dhe reduktuar humbjet financiare nga vjedhja dhe shpërdorimi i energjisë.
  1. Qartësia e Premtimit
Premtim i qartë dhe i matshëm
  • Objektivi është i kuptueshëm, pasi ulja e humbjeve matet me përqindje mbi energjinë totale të shpërndarë.
  • Mungon një shifër e saktë për objektivin final: A synohet të arrihet niveli mesatar i BE-së (rreth 6-8%) apo një tjetër standard?
  • Elementët kryesorë që ndikojnë në humbjet:
    • Humbjet teknike (rrjeti i vjetër dhe kapaciteti i kufizuar)
    • Humbjet jo-teknike (vjedhja e energjisë, lidhjet e paligjshme)
📌 Vlerësimi: ✅ (Premtim i qartë, por mungon një objektiv konkret në përqindje)
  1. Krahasimi me Performancën e Qeverisë në Mandatin 2021-2025
⚠️ Progres, por ende larg objektivit të përcaktuar ligjërisht për 2025
  • Në 2013, humbjet në rrjet ishin rreth 45%.
  • Në 2023, sipas OSHEE, humbjet zbritën në 19.7%, por mbeten mbi objektivin e përcaktuar.
  • VKM për uljen e humbjeve energjetike për 2025: Detyron uljen e tyre nën 15%.
  • Sfida kryesore: Vjedhjet vazhdojnë të jenë problematike në disa zona, ndërsa infrastruktura e rrjetit ka ende nevojë për modernizim.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Përparim, por jo ende brenda objektivit të ligjit)
  1. Shpenzimet dhe Kostoja e Projektit
⚠️ Kosto e lartë për modernizimin e rrjetit dhe forcimin e kontrollit
  • Për të reduktuar humbjet nën 15%, duhen investime të konsiderueshme në:
    • Përmirësimin e rrjetit të shpërndarjes dhe kabllove të amortizuara.
    • Instalimin e matësve inteligjentë për monitorim të konsumit.
    • Shtimin e kontrolleve kundër vjedhjes dhe përforcimin e ndëshkimeve ligjore.
  • Kosto e parashikuar për këto investime mund të shkojë deri në 300-500 milionë euro.
  • OSHEE ka ndërmarrë investime, por ritmi është i ngadaltë për ta realizuar brenda 2025.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Investime të nevojshme, por të kushtueshme)
  1. Ndikimi Ekonomik dhe Social
Përfitime të mëdha financiare dhe për stabilitetin energjetik
  • Reduktimi i humbjeve do të ulë kostot për OSHEE dhe konsumatorët.
  • Rritja e arkëtimeve mund të lehtësojë barrën fiskale për shtetin.
  • Përmirësimi i furnizimit me energji do të ulë ndërprerjet dhe do të ndihmojë bizneset.
📌 Vlerësimi: ✅ (Përfitime afatgjata për ekonominë dhe konsumatorët)
  1. Kapacitetet Fiskale dhe Financimi
⚠️ Pa financim shtesë, realizimi do të jetë i vështirë
  • OSHEE varet nga të ardhurat e veta dhe subvencionet shtetërore.
  • Pa fonde të reja nga BE ose institucione financiare, ritmi i investimeve do të mbetet i ulët.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Financimi mbetet sfidë kryesore)
  1. Afati i Zbatimit
⚠️ Arritja e objektivit brenda 2025 është sfiduese
  • Synimi për nën 15% është i vështirë për t’u realizuar në kohën e mbetur.
  • Pa një strategji të qartë dhe investime të shpejta, mund të shtyhet deri në 2027-2028.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Afat optimist, por vështirë i realizueshëm brenda 2025)
Vlerësimi Final i Indeksit të Fizibilitetit për “Ulja e Humbjeve në Rrjet”
📊 Indeksi i Fizibilitetit: 3.7/5
Përmbledhje e Vlerësimit:
  • Qartësia e Premtimit: ✅ (Objektiv i matshëm, por pa shifër të qartë finale)
  • Krahasimi me Mandatin 2021-2025: ⚠️ (Progres, por ende larg objektivit të VKM për 2025)
  • Shpenzimet dhe Kostoja: ⚠️ (Investime të larta të nevojshme)
  • Ndikimi Ekonomik dhe Social: ✅ (Përfitime afatgjata për ekonominë dhe konsumatorët)
  • Kapacitetet Fiskale dhe Financimi: ⚠️ (Nevojiten burime shtesë financiare)
  • Afati i Zbatimit: ⚠️ (Mund të shtyhet përtej 2025)
Premtimi për uljen e humbjeve në rrjet është realist, por kërkon investime të mëdha dhe një qasje më agresive për ta arritur objektivin e VKM-së për 2025. Aktualisht, progresi është i ngadaltë dhe mungesa e financimit mund të pengojë arritjen e objektivit në afatin e premtuar. Për të pasur sukses, duhet një strategji më e qartë dhe përshpejtim i investimeve në infrastrukturën e rrjetit.
Indeksi i Fizibilitetit për Premtimin “Dyfishimi i Kapaciteteve Prodhues të Energjisë Elektrike”
Ky premtim synon rritjen e kapacitetit prodhues të energjisë elektrike në Shqipëri në raport me vitin 2013, duke përfshirë investime në burime të reja dhe diversifikimin e energjisë.
  1. Qartësia e Premtimit
Objektiv i matshëm, por mungon një plan i detajuar zbatimi
  • Përkufizimi i “dyfishimit” është i qartë, duke e krahasuar me vitin 2013.
  • Mungon një strategji e qartë për realizimin: Nuk përcaktohet nëse rritja do të vijë nga hidrocentralet, energjia diellore, eoliare apo termocentralet.
📌 Vlerësimi: ✅ (Qëllim i qartë, por pa detaje teknike)
  1. Krahasimi me Performancën e Qeverisë në Mandatin 2021-2025
⚠️ Dyfishimi ende nuk është arritur, por janë bërë disa hapa përpara
  • Në vitin 2013, Shqipëria prodhonte rreth 7 TWh energji elektrike në vit.
  • Në vitin 2025, prodhimi mesatar ishte rreth 8.5-9 TWh.
  • Projekte si Karavasta dhe Spitalla kanë sjellë kapacitete të reja diellore, por këto mbeten të vogla krahasuar me nevojën për dyfishim.
  • Në total, Shqipëria ka instaluar vetëm 400 MW kapacitet të ri në dekadën e fundit, shumë më pak se sa nevojitet për të arritur objektivin.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Përparim i kufizuar, larg dyfishimit)
  1. Shpenzimet dhe Kostoja e Projektit
⚠️ Investim shumë i madh me sfida financiare
  • Për të dyfishuar kapacitetin duhet të shtohen të paktën 8-10 TWh kapacitet të ri.
  • Ky objektiv kërkon ndërtimin e 2,500-3,000 MW kapacitete të reja, kryesisht nga burimet e rinovueshme.
  • Kostoja mesatare për 1 MW të instaluar është rreth 1-1.5 milionë euro për fotovoltaikët dhe më e lartë për hidrocentralet e reja.
  • Në total, kostoja e projektit mund të arrijë në 3-5 miliardë euro.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Investime të larta, vështirësi për financim publik)
  1. Ndikimi Ekonomik dhe Social
Përfitime afatgjata për tregun dhe ekonominë
  • Siguria energjetike: Më pak varësi nga importet.
  • Eksporti i energjisë: Potencial për të sjellë të ardhura shtesë.
  • Punësim dhe industri: Rritja e industrisë së ndërtimit dhe mirëmbajtjes së burimeve të rinovueshme.
📌 Vlerësimi: ✅ (Përfitime afatgjata për ekonominë dhe konsumatorët)
  1. Kapacitetet Fiskale dhe Financimi
⚠️ Nevojiten investime private dhe mbështetje ndërkombëtare
  • Shqipëria nuk ka mundësi ta financojë vetë këtë projekt pa investime të huaja.
  • PPP-të dhe kreditë nga BE ose institucionet financiare ndërkombëtare janë të domosdoshme për realizimin e premtimit.
  • Rreziku i borxhit publik rritet nëse projektet mbështeten nga buxheti shtetëror.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Pa fonde të huaja, premtimi është i vështirë për t’u realizuar)
  1. Afati i Zbatimit
⚠️ Afati 4-8 vjet është shumë ambicioz
  • Deri tani, Shqipëria ka instaluar më pak se 500 MW kapacitete të reja në dekadën e fundit.
  • Dyfishimi i kapaciteteve kërkon një ritëm shumë më të lartë investimesh.
  • Nëse Shqipëria vijon me ritmin aktual, ky objektiv nuk do të arrihet as në 15 vjet.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Afat optimist, rrezik i lartë për vonesa)
Vlerësimi Final i Indeksit të Fizibilitetit për “Dyfishimi i Kapaciteteve Prodhues të Energjisë Elektrike”
📊 Indeksi i Fizibilitetit: 3.8/5
Përmbledhje e Vlerësimit:
  • Qartësia e Premtimit: ✅ (Matshëm, por pa strategji të detajuar)
  • Krahasimi me Mandatin 2021-2025: ⚠️ (Ende shumë larg objektivit)
  • Shpenzimet dhe Kostoja: ⚠️ (Investime shumë të larta)
  • Ndikimi Ekonomik dhe Social: ✅ (Përfitime afatgjata për ekonominë dhe konsumatorët)
  • Kapacitetet Fiskale dhe Financimi: ⚠️ (Pa fonde të huaja, realizimi është i vështirë)
  • Afati i Zbatimit: ⚠️ (Rrezik i madh për vonesa)
Ky premtim është një objektiv i rëndësishëm, por realizimi i tij brenda një mandati qeverisës është i pamundur pa investime masive dhe një strategji të qartë për burimet energjetike.
Aktualisht, Shqipëria është larg dyfishimit të kapaciteteve, dhe ritmi aktual i investimeve nuk e mbështet këtë premtim. Për të arritur këtë objektiv, nevojitet një rritje drastike e investimeve në energji të rinovueshme, me mbështetje të fortë financiare nga jashtë.
Indeksi i Fizibilitetit për Premtimin “Shqipëria Sovrane në Energji”
Ky premtim synon që Shqipëria të mos ketë më nevojë për import të energjisë dhe të bëhet një vend eksportues, duke garantuar sigurinë dhe pavarësinë energjetike.
  1. Qartësia e Premtimit
Premtim ambicioz, por i paqartë në mekanizmat e realizimitSovraniteti energjetik është një objektiv madhor, por premtimi nuk shpjegon qartë se si do të arrihet. Shqipëria aktualisht varet nga kushtet klimatike për prodhimin e energjisë elektrike dhe importon sasi të konsiderueshme gjatë periudhave të thatësirës. Për t’u bërë eksportues neto, duhet:
  • Rritje e kapaciteteve prodhuese të burimeve të rinovueshme.
  • Zhvillimi i infrastrukturës së magazinimit të energjisë.
  • Diversifikimi i burimeve energjetike për të shmangur varësinë nga hidrocentralet.
📌 Vlerësimi: ✅ (Premtim i qartë, por pa plan të detajuar zbatimi)
  1. Krahasimi me Performancën e Qeverisë në Mandatin 2021-2025
⚠️ Ende larg sovranitetit energjetik
  • Në vitin 2022 dhe 2025, Shqipëria importoi mesatarisht 15-20% të energjisë së saj për shkak të thatësirave dhe mungesës së rezervave të ruajtjes së energjisë.
  • Pavarësia energjetike nuk është e garantuar për shkak të dominimit të hidrocentraleve, që prodhojnë rreth 95% të energjisë elektrike. Në periudha të thata, vendi detyrohet të importojë me çmime të larta.
  • Projekte si Karavasta dhe Spitalla janë në zhvillim, por nuk kanë ndikuar ende në bilancin energjetik.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Progres i pamjaftueshëm deri më tani)
  1. Shpenzimet dhe Kostoja e Projektit
⚠️ Kosto shumë e lartë dhe nevojë për investime të mëdhaPër të arritur sovranitetin energjetik dhe për të eksportuar energji, Shqipëria duhet të:
  • Shtojë të paktën 3-4 GW kapacitete të reja prodhimi, kryesisht nga dielli dhe era.
  • Krijojë sisteme të ruajtjes së energjisë (bateri industriale ose hidrocentrale me pompim).
  • Investojë në përmirësimin e rrjetit të shpërndarjes.
💰 Kostoja totale për këto investime mund të shkojë nga 3 deri në 5 miliardë euro, një barrë e madhe për buxhetin shtetëror.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Investime të larta fillestare, por kthim afatgjatë)
  1. Ndikimi Ekonomik dhe Social
Potencial për përfitime afatgjata
  • Reduktimi i importeve: Më pak varësi nga çmimet e tregut ndërkombëtar.
  • Eksporti i energjisë: Potencial për të gjeneruar të ardhura nga shitja e energjisë.
  • Punësim: Krijimi i vendeve të reja të punës në sektorin energjetik.
📌 Vlerësimi: ✅ (Përfitime afatgjata për ekonominë dhe konsumatorët)
  1. Kapacitetet Fiskale dhe Financimi
⚠️ Pa investime të huaja, premtimi është vështirë i realizueshëm
  • Shqipëria nuk ka kapacitetet financiare për të financuar e vetme këtë transformim.
  • Nevojiten partneritete publike-private dhe financime nga BE apo organizata ndërkombëtare.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Mungesë burimesh të qarta financiare)
  1. Afati i Zbatimit
⚠️ Afati 4-8 vjet është optimist, por kërkon ritëm më të lartë investimesh
  • Nëse Shqipëria vazhdon me ritmin aktual të investimeve, do t’i duhet të paktën 15 vjet për të arritur pavarësinë energjetike.
  • Në mungesë të magazinimit të energjisë, vendi do të vazhdojë të importojë në periudha të thatësirës.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Rrezik i madh për vonesa)
Vlerësimi Final i Indeksit të Fizibilitetit për “Shqipëria Sovrane në Energi”
📊 Indeksi i Fizibilitetit: 3.5/5
Përmbledhje e Vlerësimit:
  • Qartësia e Premtimit: ✅ (Ambicioz, por pa detaje për realizimin)
  • Krahasimi me Mandatin 2021-2025: ⚠️ (Ende larg sovranitetit energjetik)
  • Shpenzimet dhe Kostoja: ⚠️ (Investime shumë të larta)
  • Ndikimi Ekonomik dhe Social: ✅ (Përfitime afatgjata për ekonominë dhe konsumatorët)
  • Kapacitetet Fiskale dhe Financimi: ⚠️ (Mungesë burimesh të qarta financiare)
  • Afati i Zbatimit: ⚠️ (Rrezik për vonesa të mëdha)
Ky premtim është një objektiv i rëndësishëm për të ardhmen e Shqipërisë, por aktualisht mbetet i vështirë për t’u realizuar brenda një mandati qeverisës. Pavarësia energjetike kërkon investime të mëdha, zhvillim të infrastrukturës së ruajtjes dhe përmirësim të rrjetit të shpërndarjes. Pa një strategji të qartë financimi dhe investimesh të shpejta, Shqipëria do të vazhdojë të importojë energji në periudha të thatësirës.
Indeksi i Fizibilitetit për Premtimin “30% e Energjisë nga Burimet Diellore deri në 2030”
Ky premtim synon që deri në vitin 2030, 30% e prodhimit të energjisë në Shqipëri të vijë nga burimet diellore (fotovoltaike), duke synuar një sistem energjetik më të qëndrueshëm dhe të pashembullt për vendin.
  1. Qartësia e Premtimit
Premtimi është i qartë, por kërkon specifikime më të detajuaraSynimi për të arritur 30% të energjisë nga burimet diellore është një objektiv i qartë dhe ambicioz. Megjithatë, mungojnë detajet mbi mekanizmat e financimit, kapacitetin e investimeve dhe stimujt për investitorët privatë apo familjet që dëshirojnë të instalojnë panele diellore.
📌 Vlerësimi: ✅ (Premtim i qartë, por pa një plan të detajuar zbatimi)
  1. Krahasimi me Performancën e Qeverisë në Mandatin 2021-2025
⚠️ Rezultate të dobëta në zhvillimin e energjisë dielloreNë mandatin 2021-2025, zhvillimi i energjisë diellore ka qenë më i ngadaltë se pritshmëritë. Shqipëria ka miratuar disa projekte të mëdha për parqe fotovoltaike, por realizimi i tyre ka qenë i pjesshëm. Për shembull:
  • Parku Fotovoltaik i Karavastasë (140 MW) është ende në ndërtim.
  • Parku i Spitallës (100 MW) ka pasur vonesa në nisjen e punimeve.
  • Kapaciteti i instaluar fotovoltaik në vitin 2024 ishte vetëm rreth 5% e prodhimit total të energjisë.
Nëse ky trend vazhdon, arritja e 30% deri në 2030 do të kërkojë një rritje të madhe të investimeve dhe përshpejtim të projekteve.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Progres i ulët deri më tani, nevojitet përshpejtim i investimeve)
  1. Shpenzimet dhe Kostoja e Projektit
⚠️ Investimi fillestar është i lartë, por me kthim afatgjatëZhvillimi i energjisë fotovoltaike kërkon investime të mëdha fillestare. Kostoja mesatare për ndërtimin e parqeve diellore është 700-1000 € për kW të instaluar. Për të arritur 30% të prodhimit të energjisë nga dielli, Shqipëria do të duhet të instalojë të paktën 2.5-3 GW kapacitet fotovoltaik, që përkthehet në një kosto totale prej 1.75 – 3 miliardë euro.
  • Financimi i këtyre projekteve mund të vijë nga investime private, kredi nga institucione ndërkombëtare dhe grante.
  • Nëse pjesa më e madhe e financimit do të mbulohet nga buxheti i shtetit, atëherë ky premtim mund të ndikojë në rritjen e borxhit publik.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Kosto të larta fillestare, por përfitime afatgjata)
  1. Ndikimi Ekonomik dhe Social
Potencial i madh për zhvillim ekonomik dhe ulje të varësisë energjetike
  • Përfitimet ekonomike: Rritja e prodhimit të energjisë diellore do të ulë varësinë nga hidrocentralet dhe do të sigurojë stabilitet më të madh në furnizimin me energji elektrike.
  • Ulja e kostove për qytetarët dhe bizneset: Nëse investohet në panele diellore për familjet dhe bizneset, kjo mund të ulë faturat e energjisë dhe të nxisë përdorimin e teknologjive të pastra.
  • Zhvillimi i industrisë së ripërtëritshme: Krijimi i kapaciteteve të reja do të hapë vende pune në sektorin e ndërtimit, mirëmbajtjes dhe teknologjisë së gjelbër.
📌 Vlerësimi: ✅ (Përfitime të mëdha për ekonominë dhe konsumatorët)
  1. Kapacitetet Fiskale dhe Financimi
⚠️ Pa investime private, ky premtim mund të jetë i vështirë për t’u realizuarPër të arritur objektivin, duhet një angazhim serioz i qeverisë për të krijuar lehtësira fiskale për investitorët dhe për të siguruar mbështetje nga institucionet ndërkombëtare.
  • Skemat e granteve dhe subvencioneve për familjet dhe bizneset duhet të jenë më të qarta dhe të aksesueshme.
  • Nëse financimi mbështetet kryesisht nga buxheti i shtetit, kjo mund të krijojë presion mbi financat publike.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Mungesë e qartë e burimeve financiare)
  1. Afati i Zbatimit
⚠️ Rrezik për vonesa në realizim
  • Bazuar në ritmin e realizimit të projekteve energjetike në mandatin 2021-2023, Shqipëria duhet të pesëfishojë investimet në energjinë diellore për të arritur objektivin deri në 2030.
  • Deri tani, vonesat në procedurat e prokurimit dhe mungesa e infrastrukturës mbështetëse kanë ngadalësuar zhvillimin e projekteve.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Rrezik për vonesa në realizim)
Vlerësimi Final i Indeksit të Fizibilitetit për “30% e Energjisë nga Burimet Diellore deri në 2030”
📊 Indeksi i Fizibilitetit: 3.8/5
Përmbledhje e Vlerësimit:
  • Qartësia e Premtimit: ✅ (Premtim i qartë, por pa një plan të detajuar zbatimi)
  • Krahasimi me Mandatin 2021-2025: ⚠️ (Progres i ulët deri më tani, nevojitet përshpejtim i investimeve)
  • Shpenzimet dhe Kostoja: ⚠️ (Kosto të larta fillestare, por përfitime afatgjata)
  • Ndikimi Ekonomik dhe Social: ✅ (Përfitime të mëdha për ekonominë dhe konsumatorët)
  • Kapacitetet Fiskale dhe Financimi: ⚠️ (Mungesë e qartë e burimeve financiare)
  • Afati i Zbatimit: ⚠️ (Rrezik për vonesa në realizim)
Ky premtim ka potencial të madh për të transformuar sektorin energjetik dhe për të rritur sigurinë energjetike të Shqipërisë. Megjithatë, realizimi i tij varet nga investimet dhe skemat e financimit, të cilat nuk janë të qarta për momentin. Nëse qeveria nuk përshpejton procedurat dhe nuk krijon lehtësira për investitorët, arritja e objektivit prej 30% deri në vitin 2030 do të jetë e vështirë.
Indeksi i Fizibilitetit për Premtimin “Perfundimi i Projekteve të mëdha Infrastrukturore”
Ky premtim synon të garantojë in e projekteve të mëdha infrastrukturore brenda afateve të përcaktuara dhe pa kosto shtesë për qytetarët. Fokus kryesor është i i projekteve ekzistuese me fonde të sigurta dhe një menaxhim më efikas të tyre.
  1. Qartësia e Premtimit
Premtimi është i qartë, por ka vështirësi në matjePremtimi është i qartë në aspektin e qëllimit: perfundimi i projekteve të nisura, por matja e suksesit të tij mund të jetë sfiduese. Nuk është specifikuar cilët projekte do të përfundojnë, sa fonde janë të sigurta, dhe si do të shmangen kostot shtesë. Nëse projekti përfshin infrastruktura madhore si rrugë, porte, hekurudha apo aeroporte, çdo shtyrje afati ose mbi-kosto mund të ndikojë në besueshmërinë e premtimit.
📌 Vlerësimi: ✅ (Premtim i qartë, por me sfida në matje dhe transparencë)
  1. Shpenzimet dhe Kostoja e Projekteve të Mëdha Infrastrukturore
⚠️ Kostoja reale shpesh është më e lartë se vlerësimi fillestarProjektet e mëdha infrastrukturore zakonisht përballen me mbikosto për shkak të zgjatjes së afateve, rritjes së çmimeve të materialeve dhe ndryshimeve në kontratat publike. Historikisht, projektet si rrugët kombëtare, portet apo hekurudhat në Shqipëri kanë pasur mbikosto që shkojnë nga 20% deri në 50% më shumë se parashikimi fillestar.
Shembuj konkretë:
  • Rruga e Arbrit (parashikuar 250 milionë €, i ka kaluar 400 milionë €).
  • Porti i ri i Durrësit (fillimisht 450 milionë €, me rreziqe për rritje të kostove).
  • Rrugët Milot-Fier dhe Milot-Shkodër, me vlerësime fillestare 5-10 milionë €/km, por me kosto të pritshme më të larta për shkak të çmimeve të ndërtimit dhe shtyrjeve.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Kosto të larta, me rreziqe të mbikostove)
  1. Kapacitetet Fiskale dhe Financimi
⚠️ Premtimi varet nga burimet e financimiti i projekteve kërkon fonde të sigurta, por nëse financimi vjen nga borxhi publik, kjo mund të ndikojë negativisht stabilitetin fiskal. Shqipëria ka aktualisht një borxh publik mbi 60% të PBB-së, dhe angazhimi për projekte të mëdha mund ta rrisë më tej këtë nivel.
Mundësi financimi:
  1. Buxheti i Shtetit – mund të shkaktojë kufizime për projekte të tjera.
  2. PPP-të dhe koncesionet – kanë sjellë rritje të detyrimeve financiare dhe kosto të larta afatgjata për qytetarët.
  3. Huamarrja e jashtme – mund të sjellë rreziqe të mëdha fiskale nëse nuk menaxhohet me kujdes.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Burimet financiare jo të qarta, rrezik i lartë për borxhin publik)
  1. Ndikimi Ekonomik dhe Social
Përmirësimi i infrastrukturës sjell përfitime afatgjatai i projekteve të mëdha infrastrukturorë ka një ndikim pozitiv në zhvillimin ekonomik, përmirësimin e lidhjeve të transportit dhe rritjen e investimeve të huaja. Përmirësimi i rrugëve dhe porteve mund të ndihmojë bizneset duke ulur kostot e transportit dhe duke rritur konkurrueshmërinë e ekonomisë shqiptare.
📌 Vlerësimi: ✅ (Ndikim i rëndësishëm ekonomik dhe përmirësim i kushteve për qytetarët dhe bizneset)
  1. Vullneti Politik dhe Kapaciteti Administrativ
⚠️ Ekzistojnë sfida në zbatimin dhe mbikëqyrjen e projekteveHistorikisht, vonesat në projektet infrastrukturore kanë ardhur si pasojë e menaxhimit të dobët dhe mungesës së transparencës. Për të shmangur mbikostot dhe vonesat, duhet një mbikëqyrje më e fortë e kontratave dhe rritje e efikasitetit të administratës publike.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Sfida në menaxhim dhe mbikëqyrje të projekteve)
  1. Afati i Zbatimit
⚠️ Afatet mund të shtyhen për shkak të burokracisë dhe vështirësive teknikeNdërtimi i projekteve të mëdha infrastrukturore shpesh vonohet për shkak të proceseve burokratike, procedurave të prokurimit dhe problemeve teknike. Nëse synohet që të gjitha projektet ekzistuese të përfundojnë brenda një mandati qeverisës, është e domosdoshme të përmirësohet kapaciteti administrativ dhe të shmangen pengesat ligjore.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Afate të rrezikuara nga vonesat dhe sfidat teknike)
Vlerësimi Final i Indeksit të Fizibilitetit për “Perfundimi i Projekteve të Mëdha Infrastrukturore”
📊 Indeksi i Fizibilitetit: 3.6/5
Përmbledhje e Vlerësimit:
  • Qartësia e Premtimit: ✅ (Premtim i qartë, por me sfida në matje dhe transparencë)
  • Shpenzimet dhe Kostoja: ⚠️ (Kosto të larta, me rreziqe të mbikostove)
  • Kapacitetet Fiskale dhe Financimi: ⚠️ (Burimet financiare jo të qarta, rrezik i lartë për borxhin publik)
  • Ndikimi Ekonomik dhe Social: ✅ (Përfitime të drejtpërdrejta ekonomike dhe infrastrukturore)
  • Vullneti Politik dhe Kapaciteti Administrativ: ⚠️ (Sfida në menaxhim dhe mbikëqyrje të projekteve)
  • Afati i Zbatimit: ⚠️ (Afate të rrezikuara nga vonesat dhe sfidat teknike)
Ky premtim ka një ndikim të rëndësishëm në përmirësimin e infrastrukturës dhe ekonomisë shqiptare, por realizimi i tij varet nga burimet financiare dhe menaxhimi efektiv i projekteve. Për të siguruar suksesin e këtij plani, duhet transparencë më e madhe në koston e projekteve, një sistem i fortë mbikëqyrjeje për të shmangur mbikostot dhe një planifikim më i kujdesshëm për të mos rënduar borxhin publik
Indeksi i Fizibilitetit për Premtimin “Investime në Sistemet Inteligjente të Transportit”
Ky premtim ka të bëjë me implementimin e sistemeve inteligjente të transportit (ITS) për të optimizuar trafikun dhe për të reduktuar kohën e udhëtimit në rrugët kombëtare dhe urbane. Objektivi është që të kontribuohet në një transport më efikas dhe më të sigurt, duke përdorur teknologji të avancuara për menaxhimin e trafikut dhe përmirësimin e kushteve të udhëtimit.
  1. Qartësia e Premtimit
Premtimi është i qartë dhe i matshëm:Premtimi është i qartë dhe i matshëm pasi synon përmirësimin e efikasitetit të transportit përmes përdorimit të sistemeve inteligjente të transportit. Rezultatet mund të matën përmes uljes së kohës së udhëtimit dhe përmirësimit të menaxhimit të trafikut. Për shembull, implementimi i semaforëve inteligjentë dhe sistemet e monitorimit të trafikut mund të tregojnë përmirësimin e fluksit të trafikut dhe uljen e vonesave.
📌 Vlerësimi: ✅ (Premtim i qartë dhe i matshëm)
  1. Shpenzimet dhe Kostoja e Investimit në Sistemet Inteligjente të Transportit
⚠️ Kostoja fillestare dhe ndikimi në buxhetin publik:Implementimi i sistemeve inteligjente të transportit kërkon investime të konsiderueshme për instalimin e pajisjeve dhe teknologjisë, si semaforë inteligjentë, kamera monitorimi, sisteme të menaxhimit të trafikut në kohë reale, dhe platforma për ndjekjen e fluksit të trafikut. Kostoja fillestare për këto investime mund të variojë nga 10 deri në 20 milionë euro për qytetë të mëdha si Tiranë, Durrës ose Shkodër. Po ashtu, implementimi i këtyre sistemeve mund të përfshijë kostot për miratimin dhe zbatimin e projekteve për disa vite.
Shpenzimet për këtë projekt mund të arrijnë rreth 50 milionë euro për implementimin e sistemeve të menaxhimit të trafikut në nivel kombëtar dhe urban, dhe kjo mund të kërkojë burime të tjera financiare për mirëmbajtje dhe operim të vazhdueshëm. Me kalimin e kohës, mund të ketë mundësi për të reduktuar shpenzimet për mirëmbajtje dhe për të rritur efikasitetin e sistemit.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Kosto e konsiderueshme, mundësi për rritje të shpenzimeve për shkak të nevojës për mirëmbajtje dhe përditësim të sistemeve)
  1. Kapacitetet Fiskale dhe Burimet Financiare
⚠️ Nevoja për burime financiare dhe menaxhim të kujdesshëm të burimeve:Për realizimin e këtij projekti, do të kërkohet financim të shtuar nga buxheti i shtetit dhe mundësi huamarrjeje nga burime të jashtme si kredite dhe grante nga donatorët ndërkombëtarë. Do të jetë e nevojshme që financimi të jetë i qëndrueshëm dhe i menaxhuar mirë për të shmangur ndikuar negativisht në borxhin publik. Po ashtu, mund të kërkohet bashkëpunim me operatorë privatë për të siguruar investime shtesë dhe për të ndihmuar në ndihmën e funksionimit të sistemeve të menaxhimit të trafikut.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Nevojë për menaxhim të kujdesshëm të burimeve financiare dhe mundësi për huamarrje)
  1. Ndikimi Ekonomik dhe Social
Përfitimet për qytetarët dhe bizneset:Investimi në sisteme inteligjente të transportit ka një ndikim të drejtpërdrejtë në përmirësimin e efikasitetit të transportit dhe uljen e kohës së udhëtimit. Kjo mund të kontribuojë në uljen e kostove të transportit për qytetarët dhe bizneset, duke rritur produktivitetin e punës dhe duke përmirësuar lidhjet ndërkombëtare dhe ndërqytetëse. Gjithashtu, ky investim mund të ndihmojë në përmirësimin e sigurisë dhe uljen e aksidenteve të trafikut.
Një përfitim tjetër është që qytetarët do të përjetojnë përmirësime të dukshme në udhëtimet e tyre ditore, si dhe rritje të kënaqësisë nga shërbimi i transportit.
📌 Vlerësimi: ✅ (Përfitime të drejtpërdrejta sociale dhe ekonomike për qytetarët dhe bizneset)
  1. Vullneti Politik dhe Kapaciteti Administrativ
Mbështetje politike dhe administrativë të mjaftueshme për realizimin e projektit:Ky projekt ka mbështetje politike të gjerë, pasi përmirësimi i trafikut dhe rritja e efikasitetit të transportit janë prioritet për zhvillimin e infrastrukturës dhe rritjen e cilësisë së jetesës për qytetarët. Po ashtu, administrata e qeverisë ka kapacitete të mjaftueshme për të zbatuar projekte të ngjashme dhe për të menaxhuar procesin e implementimit dhe monitorimit.
📌 Vlerësimi: ✅ (Mbështetje politike dhe administrativë të mjaftueshme)
  1. Afati i Zbatimit
⚠️ Afatet mund të shtrihen për shkak të teknologjisë dhe infrastrukturës së nevojshme:Implementimi i sistemeve inteligjente të transportit mund të kërkojë kohë të gjatë për zbatimin e plotë, për shkak të kërkesave teknike dhe infrastrukturës së nevojshme për të instaluar dhe integruar sistemet. Disa sisteme mund të kërkojnë periudha të gjata për testimin dhe optimizimin për të arritur rezultatet e dëshiruara.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Afat ambicioz, mundësi për vonesa teknologjike)
Vlerësimi Final i Indeksit të Fizibilitetit për “Investime në Sistemet Inteligjente të Transportit”
📊 Indeksi i Fizibilitetit: 4.2/5
Përmbledhje e Vlerësimit:
  • Qartësia e Premtimit: ✅ (Premtim i qartë dhe i matshëm)
  • Shpenzimet dhe Kostoja e Investimit: ⚠️ (Kosto e konsiderueshme, mundësi për rritje të shpenzimeve për shkak të nevojës për mirëmbajtje dhe përditësim të sistemeve)
  • Kapacitetet Fiskale dhe Burimet Financiare: ⚠️ (Nevojë për menaxhim të kujdesshëm të burimeve financiare dhe mundësi për huamarrje)
  • Ndikimi Ekonomik dhe Social: ✅ (Përfitime të drejtpërdrejta sociale dhe ekonomike)
  • Vullneti Politik dhe Kapaciteti Administrativ: ✅ (Mbështetje politike dhe administrativë të mjaftueshme)
  • Afati i Zbatimit: ⚠️ (Afat ambicioz, mundësi për vonesa teknologjike)
Ky projekt ka potencial të sjellë përfitime të rëndësishme për qytetarët dhe bizneset, duke përmirësuar efikasitetin dhe sigurinë e transportit. Megjithatë, ai përballon sfida të konsiderueshme financiare dhe teknologjike, të cilat mund të ndikojnë në realizimin e tij brenda afateve dhe koston tare.
Indeksi i Fizibilitetit për Premtimin “Përmirësimi i Sigurisë së Rrugëve Kombëtare”
Ky premtim ka të bëjë me përmirësimin dhe rritjen e sigurisë në rrugët kombëtare të Shqipërisë. Plani përfshin përmirësimin e mirëmbajtjes, standardizimin e infrastrukturës dhe ndriçimin modern të rrugëve kryesore për të siguruar kushte më të sigurta dhe më të komfortshme për udhëtarët. Ky projekt ka për qëllim uljen e aksidenteve dhe përmirësimin e kushteve të transportit në rrugët e vendit.
  1. Qartësia e Premtimit
Premtimi është i qartë dhe i matshëm:Premtimi është i qartë dhe i matshëm, pasi parashikon përmirësimin e sigurisë në rrugët kombëtare përmes mirëmbajtjes dhe ndriçimit modern. Kjo mund të matet nëpërmjet uljes së aksidenteve dhe përmirësimit të kushteve për udhëtarët. Po ashtu, implementimi i këtij plani mund të verifikohet nga inspektime dhe monitorime të infrastrukturës rrugore.
📌 Vlerësimi: ✅ (Premtim i qartë dhe i matshëm)
  1. Shpenzimet dhe Kostoja e Përmirësimit të Sigurisë
⚠️ Kostoja e mundshme e këtij projekti është e konsiderueshme:Përmirësimi i sigurisë së rrugëve kombëtare kërkon investime të mëdha për ndriçimin modern dhe mirëmbajtjen standardizuese të rrugëve. Kjo do të përfshijë si ndihmën për infrastrukturën ekzistuese ashtu edhe ndërtimin e sistemeve të reja të sigurisë dhe ndriçimit. Disa segmente rrugore do të kërkojnë përmirësime më të mëdha, përfshirë rinovimin e mbikalimeve dhe ndihmës për sigurinë e lëvizjes së automjeteve.
Kostoja fillestare mund të jetë e lartë, dhe afatet mund të ndikojnë në rritjen e saj për shkak të vonesave që mund të ndodhin gjatë punimeve. Nëse nuk sigurohen financime të qëndrueshme, projekti mund të ndikojë negativisht në buxhetin publik dhe të çojë në rritjen e borxhit.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Kosto e konsiderueshme, mundësi për rritje të shpenzimeve për shkak të vonesave dhe kompleksitetit të projektit)
  1. Kapacitetet Fiskale dhe Burimet Financiare
⚠️ Mbështetje për financimin e këtij projekti dhe nevoja për menaxhim të kujdesshëm të burimeve:Për të realizuar përmirësimin e sigurisë në rrugët kombëtare, mund të kërkohet financim shtesë nga buxheti i shtetit, si dhe mundësi huamarrjeje nga donatorët ose institucione financiare ndërkombëtare. Kjo do të kërkojë menaxhim të kujdesshëm të burimeve dhe koordinim me aktorët ndërkombëtarë për të siguruar fondet e nevojshme pa rritur ndjeshëm borxhin publik.
Nëse financimi është i siguruar në mënyrë të qëndrueshme, ky projekt mund të realizohet në mënyrë efektive dhe në përputhje me afatet e parashikuara.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Nevojë për burime financiare shtesë dhe menaxhim të kujdesshëm të borxhit)
  1. Ndikimi Ekonomik dhe Social
Ky projekt ka ndikim të drejtpërdrejtë në përmirësimin e kushteve të jetesës dhe sigurisë për qytetarët:Përmirësimi i sigurisë rrugore do të ulë numrin e aksidenteve dhe do të rrisë besimin e qytetarëve në sistemin e transportit të vendit. Ky projekt ka ndikim të drejtpërdrejtë në shëndetin dhe sigurinë e qytetarëve dhe mund të kontribuojë në përmirësimin e cilësisë së jetës. Po ashtu, përmirësimi i rrugëve do të ndihmojë në rritjen e efikasitetit të transportit dhe mund të çojë në uljen e kostove të transportit për bizneset, duke rritur kështu produktivitetin e sektorëve të ndryshëm.
📌 Vlerësimi: ✅ (Përfitime të drejtpërdrejta sociale dhe ekonomike për qytetarët dhe bizneset)
  1. Vullneti Politik dhe Kapaciteti Administrativ
Mbështetje politike dhe administrativë të mjaftueshme për realizimin e projektit:Ky projekt ka mbështetje politike të gjerë, pasi përmirësimi i sigurisë rrugore është një prioritet i qeverisë për të ulur aksidentet dhe për të përmirësuar cilësinë e transportit në vend. Po ashtu, administrata e qeverisë ka përvojë në menaxhimin e projekteve infrastrukturore dhe mund të sigurojë koordinimin dhe mbikëqyrjen e nevojshme për realizimin e tij.
📌 Vlerësimi: ✅ (Mbështetje politike dhe administrativë të mjaftueshme)
  1. Afati i Zbatimit
⚠️ Afatet për përmirësimin e sigurisë mund të jenë të vështira për t’u respektuar:Afatet për in e këtij projekti mund të jenë të ndërlikuara për t’u realizuar, pasi puna për ndriçimin dhe mirëmbajtjen e rrugëve mund të kërkojë ndërhyrje të vazhdueshme dhe punë të pjesshme në rrugët kryesore, që mund të krijojnë pengesa për qarkullimin. Po ashtu, ndonjëherë afatet mund të zgjaten për shkak të kushteve të papritura, si vonesat për materiale apo probleme të tjera teknike.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Afat ambicioz, mundësi për vonesa dhe rritje të kostove)
Vlerësimi Final i Indeksit të Fizibilitetit për “Përmirësimin e Sigurisë së Rrugëve Kombëtare”
📊 Indeksi i Fizibilitetit: 4.0/5
Përmbledhje e Vlerësimit:
  • Qartësia e Premtimit: ✅ (Premtim i qartë dhe i matshëm)
  • Shpenzimet dhe Kostoja e Përmirësimit: ⚠️ (Kosto e konsiderueshme, mundësi për rritje të kostove për shkak të vonesave dhe kompleksitetit të projektit)
  • Kapacitetet Fiskale dhe Burimet Financiare: ⚠️ (Nevojë për burime financiare shtesë dhe menaxhim të kujdesshëm të borxhit)
  • Ndikimi Ekonomik dhe Social: ✅ (Përfitime të drejtpërdrejta sociale dhe ekonomike)
  • Vullneti Politik dhe Kapaciteti Administrativ: ✅ (Mbështetje politike dhe administrativë të mjaftueshme)
  • Afati i Zbatimit: ⚠️ (Afat ambicioz, mundësi për vonesa dhe rritje të kostove)
Ky projekt është i mundshëm për realizim dhe ka një ndikim të drejtpërdrejtë pozitiv për sigurinë dhe cilësinë e jetesës për qytetarët. Megjithatë, ka disa sfida të mundshme që mund të ndikojnë në koston dhe afatet e tij. Realizimi i tij mund të kontribuojë në një sistem transporti më të sigurt dhe efikas për Shqipërinë.
Indeksi i Fizibilitetit për Premtimin “Zgjerimi i Aeroportit të Vlorës dhe Tiranës”
Ky premtim ka të bëjë me zgjerimin dhe modernizimin e dy aeroporteve kryesore të Shqipërisë, Aeroportit të Vlorës dhe Aeroportit të Tiranës. Ky projekt synon rritjen e kapacitetit të tyre dhe përmirësimin e infrastrukturës për të mundësuar një lidhje më të fortë ajrore me pjesën tjetër të botës, duke rritur aksesin ajror nga 32% në nivelet më të larta në rajon.
  1. Qartësia e Premtimit
Premtimi është i qartë dhe i matshëm:Premtimi është i qartë, pasi specifikon dy objektiva të drejtpërdrejta: zgjerimin dhe modernizimin e Aeroportit të Vlorës dhe rritjen e kapacitetit të Aeroportit të Tiranës. Ajo gjithashtu është e matshme, pasi mund të vlerësohet nëse kapacitetet e aeroporteve janë rritur dhe nëse ky rritje e aksesit ajror ka ndodhur siç është parashikuar.
📌 Vlerësimi: ✅ (Premtim i qartë dhe i matshëm)
  1. Shpenzimet dhe Kostoja e Zgjerimit të Aeroporteve
⚠️ Kostoja fillestare për zgjerimin është e paqartë, por pritet të jetë e konsiderueshme:Ky projekt ka nevojë për investime të mëdha, përfshirë zgjerimin e pistave, ndërtimin e terminaleve të rinj dhe modernizimin e infrastrukturës ekzistuese. Kostoja e saktë nuk është specifikuar, por ndërtimi i infrastrukturës përkatëse dhe rritja e kapacitetit përfshin shpenzime të konsiderueshme. Ky projekt mund të rrisë borxhin publik dhe do të kërkojë financim të sigurt për të shmangur çdo ngarkesë të paplanifikuar për buxhetin.
Përveç kësaj, afatet për in e këtij projekti mund të ndikojnë në koston totale, pasi vonesat e mundshme mund të çojnë në rritje të shpenzimeve për shkak të inflacionit dhe ndryshimeve të tjera ekonomike.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Kosto e paqartë, mundësi për rritje të kostove për shkak të vonesave)
  1. Kapacitetet Fiskale dhe Burimet Financiare
⚠️ Mbështetje e mundshme ndërkombëtare dhe nevoja për menaxhim të kujdesshëm të borxhit publik:Për të realizuar zgjerimin e aeroporteve, mund të jetë e nevojshme të sigurohen financime ndërkombëtare, përmes huamarrjes ose donacioneve. Burimet financiare nga buxheti i shtetit mund të jenë të nevojshme për të mbuluar pjesën e mbetur të projektit, por ky proces mund të rrisë borxhin publik.
Mundësia për të siguruar mbështetje nga donatorë ndërkombëtarë, institucione financiare si Banka Botërore ose BE, mund të jetë një mundësi për të ulur presionin mbi financat publike. Megjithatë, ky financim kërkon menaxhim të kujdesshëm të burimeve dhe koordinim ndërkombëtar për të garantuar realizimin në përputhje me afatet dhe buxhetin.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Rritje e mundshme e borxhit publik dhe kërkesë për financim ndërkombëtar)
  1. Ndikimi Ekonomik dhe Social
Ky projekt ka mundësi të mëdha për zhvillimin ekonomik dhe përmirësimin e lidhjeve ndërkombëtare:Zgjerimi i Aeroportit të Vlorës dhe modernizimi i atij të Tiranës do të rrisë ndjeshëm lidhjet ajrore të Shqipërisë me pjesën tjetër të botës. Ky projekt do të mundësojë rritjen e turizmit, shpërndarjen më të shpejtë të mallrave dhe mundësi më të mira për bizneset për të zhvilluar tregti ndërkombëtare. Ky zhvillim do të kontribuojë në rritjen e të ardhurave dhe punësimit në sektorët e transportit dhe turizmit.
Për më tepër, zgjerimi do të mundësojë që Shqipëria të rrisë konkurrencën me shtetet e tjera të rajonit për të tërhequr turistë dhe investime të huaja, duke e shndërruar vendin në një pikë kyçe të transportit ajror në Ballkan.
📌 Vlerësimi: ✅ (Përfitime të dukshme ekonomike dhe mundësi rritje të mundësive për punësim dhe investime të huaja)
  1. Vullneti Politik dhe Kapaciteti Administrativ
Mbështetje politike dhe administrativë të mjaftueshme për realizimin e projektit:Ky projekt është pjesë e një agjende të rëndësishme të qeverisë dhe ka mbështetje të gjerë politike. Aeroportet janë infrastruktura kyçe për zhvillimin ekonomik dhe turistik, dhe si të tilla, janë prioritet i qeverisë. Po ashtu, administrata ka përvojën dhe kapacitetin për të menaxhuar projekte të mëdha infrastrukturorë, të tilla si ky, dhe mund të koordinohet me aktorët ndërkombëtarë për të siguruar financimin dhe mbikëqyrjen e duhur.
📌 Vlerësimi: ✅ (Mbështetje politike dhe administrativë të mjaftueshme)
  1. Afati i Zbatimit
⚠️ Afatet e mundshme për zgjerimin mund të zgjaten për shkak të kompleksitetit të projektit:Zgjerimi i aeroporteve është një projekt i ndërlikuar dhe afatet për in e tij mund të zgjaten. Ndërhyrjet në infrastrukturën ekzistuese dhe ndërtimi i sistemeve të reja të terminaleve dhe pistave do të kërkojnë kohë të konsiderueshme. Vonesat e mundshme mund të çojnë në rritje të kostos dhe ndikim negativ në përfitimet ekonomike të pritura nga ky projekt.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Afat ambicioz dhe mundësi për vonesa dhe rritje të kostove)
Vlerësimi Final i Indeksit të Fizibilitetit për “Zgjerimin e Aeroportit të Vlorës dhe Tiranës”
📊 Indeksi i Fizibilitetit: 3.8/5
Përmbledhje e Vlerësimit:
  • Qartësia e Premtimit: ✅ (Premtim i qartë dhe i matshëm)
  • Shpenzimet dhe Kostoja e Zgjerimit: ⚠️ (Kosto e paqartë, mundësi për rritje të kostove për shkak të vonesave)
  • Kapacitetet Fiskale dhe Burimet Financiare: ⚠️ (Rritje e mundshme e borxhit publik dhe kërkesë për financim ndërkombëtar)
  • Ndikimi Ekonomik dhe Social: ✅ (Përfitime të dukshme, sidomos për turizmin dhe investimet e huaja)
  • Vullneti Politik dhe Kapaciteti Administrativ: ✅ (Mbështetje politike dhe administrativë të mjaftueshme)
  • Afati i Zbatimit: ⚠️ (Afat ambicioz, mundësi për vonesa dhe rritje të kostove)
Ky projekt është i mundshëm për realizim, por ka disa sfida që mund të ndikojnë në koston dhe afatin e tij të realizimit. Megjithatë, nëse realizohet siç është parashikuar, ai mund të ketë një ndikim pozitiv të rëndësishëm në zhvillimin ekonomik dhe përmirësimin e lidhjeve ndërkombëtare për Shqipërinë.
Indeksi i Fizibilitetit për Premtimin “Ndërtimi i Portit të ri të Durrësit”
Ky premtim ka të bëjë me ndërtimin e një porti të ri në Durrës, i cili do të trefishojë kapacitetin aktual dhe do të shndërrohet në një nga portet më të mëdha tregtare në rajon, duke kontribuar në përmirësimin e tregtisë dhe lidhjeve ndërkombëtare. Gjithashtu, ky port është parashikuar të shndërrohet në një bazë strategjike të NATO-s, një mundësi që do të forcojë sigurinë dhe integrimin rajonal.
  1. Qartësia e Premtimit
Premtimi është i qartë dhe i matshëm
Premtimi është i qartë në aspektin e përshkrimit të objektivit të ndërtimit të portit të ri dhe trefishimit të kapacitetit të tij. Po ashtu, është i matshëm, pasi mund të vlerësohet nëse porti ka arritur të realizojë kapacitetin e parashikuar dhe nëse ai ka kontribuar në përmirësimin e tregtisë dhe lidhjeve ndërkombëtare.
📌 Vlerësimi: ✅ (Premtim i qartë dhe i matshëm)
  1. Shpenzimet dhe Kostoja e Ndërtimit të Portit
⚠️ Kostoja fillestare është parashikuar të jetë deri në 450 milionë euro, por ka rrezik që kostoja të fryhet me kalimin e kohës:Kostoja fillestare për ndërtimin e Portit të Ri të Durrësit është parashikuar të arrijë deri në 450 milionë euro, një shumë që është e përfshirë në buxhetin aktual. Sidoqoftë, përvoja nga projekte të ngjashme ka treguar se këto kosto kanë tendencën të rriten gjatë realizimit të projekteve të tilla, për shkak të vonesave në afate, ndryshimeve të papritura në projekt dhe shtrenjtimit të materialeve dhe punës. Ky rritje e kostos mund të shkaktojë një ngarkesë të mëtejshme për buxhetin e shtetit dhe të rrisë borxhin publik.
Përveç kësaj, sfidat e mundshme mund të lidhen me afatet e tejzgjatura të realizimit të projektit, të cilat mund të çojnë në nevojën për financim shtesë dhe përpasojë një rritje të kostove që nuk janë parashikuar.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Rrezik i rritjes së kostove për shkak të vonesave dhe faktorëve të papritur)
  1. Kapacitetet Fiskale dhe Burimet Financiare
⚠️ Rritja e borxhit publik dhe mbështetje ndërkombëtare janë të nevojshme për financimin e projektit:Për të financuar ndërtimin e Portit të Ri të Durrësit, qeveria do të duhet të sigurojë burime financiare të mëdha. Kostoja fillestare mund të përfshihet në buxhetin aktual, por siç është theksuar, rritja e mundshme e kostos gjatë realizimit të projektit mund të kërkojë burime shtesë. Për të shmangur rritjen e borxhit publik, mund të jetë e nevojshme të sigurohen financime ndërkombëtare, si huamarrje ose fonde të tjera.
Mbështetja nga donatorë ndërkombëtarë dhe institucionet financiare mund të ndihmojë për të mbuluar pjesën më të madhe të financimit. Megjithatë, kjo kërkon menaxhim të kujdesshëm të kapaciteteve fiskale për të shmangur rritjen e borxhit dhe mundësinë e krizave fiskale në të ardhmen.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Rritje e mundshme e borxhit publik dhe mundësi për sfida financiare)
  1. Ndikimi Ekonomik dhe Social
Ky projekt ka mundësi të mëdha për zhvillimin ekonomik dhe përmirësimin e lidhjeve ndërkombëtare:Porti i ri do të kontribuojë në rritjen e mundësive për zhvillimin ekonomik të Shqipërisë, duke u shndërruar në një qendër të rëndësishme të transportit dhe tregtisë në rajon. Ai do të përmirësojë lidhjet ndërkombëtare dhe do të ofrojë mundësi të reja për rritjen e eksportit dhe importit, duke lehtësuar qarkullimin e mallrave dhe duke kontribuar në zhvillimin e sektorit të transportit dhe logjistikës.
Ky projekt mund të krijojë mundësi të reja punësimi dhe mund të tërheqë investime të huaja, duke rritur pozitat e Shqipërisë si një hub rajonal për transportin dhe tregtinë. Po ashtu, ndikimi në zhvillimin turistik dhe të ardhurat e shtetit nga tarifa dhe taksat është gjithashtu një përfitim i mundshëm.
📌 Vlerësimi: ✅ (Përfitime të dukshme ekonomike dhe mundësi rritje të mundësive për punësim dhe investime të huaja)
  1. Vullneti Politik dhe Kapaciteti Administrativ
Mbështetje politike dhe administrativë të mjaftueshme për realizimin e projektit:Ky projekt ka mbështetje të fortë politike, pasi është një projekt me rëndësi strategjike për zhvillimin e vendit dhe integrimin e tij në ekonominë globale dhe rajonale. Po ashtu, administrata ka kapacitetin e nevojshëm për të menaxhuar ndërtimin e një porti të tillë, përveç angazhimit të mundshëm të institucioneve ndërkombëtare për të ofruar asistencë teknike dhe financiare.
Megjithatë, do të jetë e nevojshme një koordinim i lartë ndërmjet institucioneve të ndryshme dhe një menaxhim i kujdesshëm i projektit për të siguruar që ndërtimi të kryhet në përputhje me afatet dhe buxhetin.
📌 Vlerësimi: ✅ (Mbështetje politike dhe administrativë të mjaftueshme për realizimin e projektit)
  1. Afati i Zbatimit
⚠️ Afatet e mundshme për ndërtimin mund të zgjaten për shkak të kompleksitetit të projektit:Ndërtimi i një porti të ri, sidomos një që do të trefishojë kapacitetet aktuale, është një proces i gjatë dhe kompleks. Do të kërkohet kohë për ndërtimin e infrastrukturës, përmirësimin e lidhjeve transportuese, dhe për implementimin e sistemeve të sigurisë dhe teknologjisë moderne. Po ashtu, do të ketë nevojë për integrimin e disa akterëve ndërkombëtarë, si dhe për marrjen e lejeve të nevojshme dhe kalimin e procedurave të tenderimit.
Nëse afatet nuk do të respektohen, ka mundësi që kostot e projektit të rriten dhe ndikimi ekonomik i tij të vonohet.
📌 Vlerësimi: ⚠️ (Afat ambicioz dhe mundësi për vonesa dhe rritje të kostove)
Vlerësimi Final i Indeksit të Fizibilitetit për “Ndërtimin e Portit të Ri të Durrësit”
📊 Indeksi i Fizibilitetit: 3.9/5
Përmbledhje e Vlerësimit:
  • Qartësia e Premtimit: ✅ (Premtim i qartë dhe i matshëm)
  • Shpenzimet dhe Kostoja e Ndërtimit: ⚠️ (Rrezik i rritjes së kostove për shkak të vonesave dhe faktorëve të papritur)
  • Kapacitetet Fiskale dhe Burimet Financiare: ⚠️ (Rritje e mundshme e borxhit publik dhe mundësi për sfida financiare)
  • Ndikimi Ekonomik dhe Social: ✅ (Përfitime të dukshme, sidomos në sektorin e transportit dhe logjistikës)
  • Vullneti Politik dhe Kapaciteti Administrativ: ✅ (Mbështetje politike dhe administrativë të mjaftueshme)
  • Afati i Zbatimit: ⚠️ (Afat ambicioz, mundësi për vonesa dhe rritje të kostove)
Ky premtim është i mundshëm për realizim, por ka një varg sfidash financiare dhe administrative që mund të rrisin borxhin publik dhe të vonojnë realizimin e tij. Megjithatë, nëse realizohet, ai mund të ketë një ndikim të madh pozitiv në zhvillimin ekonomik të Shqipërisë dhe forcimin e lidhjeve ndërkombëtare.
NULL