Indeksi i Fizibilitetit për Premtimin “Zgjerimi i Aeroportit të Vlorës dhe Tiranës”

Ky premtim ka të bëjë me zgjerimin dhe modernizimin e dy aeroporteve kryesore të Shqipërisë, Aeroportit të Vlorës dhe Aeroportit të Tiranës. Ky projekt synon rritjen e kapacitetit të tyre dhe përmirësimin e infrastrukturës për të mundësuar një lidhje më të fortë ajrore me pjesën tjetër të botës, duke rritur aksesin ajror nga 32% në nivelet më të larta në rajon.

1. Qartësia e Premtimit

✅ Premtimi është i qartë dhe i matshëm:Premtimi është i qartë, pasi specifikon dy objektiva të drejtpërdrejta: zgjerimin dhe modernizimin e Aeroportit të Vlorës dhe rritjen e kapacitetit të Aeroportit të Tiranës. Ajo gjithashtu është e matshme, pasi mund të vlerësohet nëse kapacitetet e aeroporteve janë rritur dhe nëse ky rritje e aksesit ajror ka ndodhur siç është parashikuar.

📌 Vlerësimi: ✅ (Premtim i qartë dhe i matshëm)

2. Shpenzimet dhe Kostoja e Zgjerimit të Aeroporteve

⚠️ Kostoja fillestare për zgjerimin është e paqartë, por pritet të jetë e konsiderueshme:Ky projekt ka nevojë për investime të mëdha, përfshirë zgjerimin e pistave, ndërtimin e terminaleve të rinj dhe modernizimin e infrastrukturës ekzistuese. Kostoja e saktë nuk është specifikuar, por ndërtimi i infrastrukturës përkatëse dhe rritja e kapacitetit përfshin shpenzime të konsiderueshme. Ky projekt mund të rrisë borxhin publik dhe do të kërkojë financim të sigurt për të shmangur çdo ngarkesë të paplanifikuar për buxhetin.

Përveç kësaj, afatet për in e këtij projekti mund të ndikojnë në koston totale, pasi vonesat e mundshme mund të çojnë në rritje të shpenzimeve për shkak të inflacionit dhe ndryshimeve të tjera ekonomike.

📌 Vlerësimi: ⚠️ (Kosto e paqartë, mundësi për rritje të kostove për shkak të vonesave)

3. Kapacitetet Fiskale dhe Burimet Financiare

⚠️ Mbështetje e mundshme ndërkombëtare dhe nevoja për menaxhim të kujdesshëm të borxhit publik:Për të realizuar zgjerimin e aeroporteve, mund të jetë e nevojshme të sigurohen financime ndërkombëtare, përmes huamarrjes ose donacioneve. Burimet financiare nga buxheti i shtetit mund të jenë të nevojshme për të mbuluar pjesën e mbetur të projektit, por ky proces mund të rrisë borxhin publik.

Mundësia për të siguruar mbështetje nga donatorë ndërkombëtarë, institucione financiare si Banka Botërore ose BE, mund të jetë një mundësi për të ulur presionin mbi financat publike. Megjithatë, ky financim kërkon menaxhim të kujdesshëm të burimeve dhe koordinim ndërkombëtar për të garantuar realizimin në përputhje me afatet dhe buxhetin.

📌 Vlerësimi: ⚠️ (Rritje e mundshme e borxhit publik dhe kërkesë për financim ndërkombëtar)

4. Ndikimi Ekonomik dhe Social

✅ Ky projekt ka mundësi të mëdha për zhvillimin ekonomik dhe përmirësimin e lidhjeve ndërkombëtare:Zgjerimi i Aeroportit të Vlorës dhe modernizimi i atij të Tiranës do të rrisë ndjeshëm lidhjet ajrore të Shqipërisë me pjesën tjetër të botës. Ky projekt do të mundësojë rritjen e turizmit, shpërndarjen më të shpejtë të mallrave dhe mundësi më të mira për bizneset për të zhvilluar tregti ndërkombëtare. Ky zhvillim do të kontribuojë në rritjen e të ardhurave dhe punësimit në sektorët e transportit dhe turizmit.

Për më tepër, zgjerimi do të mundësojë që Shqipëria të rrisë konkurrencën me shtetet e tjera të rajonit për të tërhequr turistë dhe investime të huaja, duke e shndërruar vendin në një pikë kyçe të transportit ajror në Ballkan.

📌 Vlerësimi: ✅ (Përfitime të dukshme ekonomike dhe mundësi rritje të mundësive për punësim dhe investime të huaja)

5. Vullneti Politik dhe Kapaciteti Administrativ

✅ Mbështetje politike dhe administrativë të mjaftueshme për realizimin e projektit:Ky projekt është pjesë e një agjende të rëndësishme të qeverisë dhe ka mbështetje të gjerë politike. Aeroportet janë infrastruktura kyçe për zhvillimin ekonomik dhe turistik, dhe si të tilla, janë prioritet i qeverisë. Po ashtu, administrata ka përvojën dhe kapacitetin për të menaxhuar projekte të mëdha infrastrukturorë, të tilla si ky, dhe mund të koordinohet me aktorët ndërkombëtarë për të siguruar financimin dhe mbikëqyrjen e duhur.

📌 Vlerësimi: ✅ (Mbështetje politike dhe administrativë të mjaftueshme)

6. Afati i Zbatimit

⚠️ Afatet e mundshme për zgjerimin mund të zgjaten për shkak të kompleksitetit të projektit:Zgjerimi i aeroporteve është një projekt i ndërlikuar dhe afatet për in e tij mund të zgjaten. Ndërhyrjet në infrastrukturën ekzistuese dhe ndërtimi i sistemeve të reja të terminaleve dhe pistave do të kërkojnë kohë të konsiderueshme. Vonesat e mundshme mund të çojnë në rritje të kostos dhe ndikim negativ në përfitimet ekonomike të pritura nga ky projekt.

📌 Vlerësimi: ⚠️ (Afat ambicioz dhe mundësi për vonesa dhe rritje të kostove)

Vlerësimi Final i Indeksit të Fizibilitetit për “Zgjerimin e Aeroportit të Vlorës dhe Tiranës”

📊 Indeksi i Fizibilitetit: 3.8/5

Përmbledhje e Vlerësimit:

• Qartësia e Premtimit: ✅ (Premtim i qartë dhe i matshëm)

• Shpenzimet dhe Kostoja e Zgjerimit: ⚠️ (Kosto e paqartë, mundësi për rritje të kostove për shkak të vonesave)

• Kapacitetet Fiskale dhe Burimet Financiare: ⚠️ (Rritje e mundshme e borxhit publik dhe kërkesë për financim ndërkombëtar)

• Ndikimi Ekonomik dhe Social: ✅ (Përfitime të dukshme, sidomos për turizmin dhe investimet e huaja)

• Vullneti Politik dhe Kapaciteti Administrativ: ✅ (Mbështetje politike dhe administrativë të mjaftueshme)

• Afati i Zbatimit: ⚠️ (Afat ambicioz, mundësi për vonesa dhe rritje të kostove)

Ky projekt është i mundshëm për realizim, por ka disa sfida që mund të ndikojnë në koston dhe afatin e tij të realizimit. Megjithatë, nëse realizohet siç është parashikuar, ai mund të ketë një ndikim pozitiv të rëndësishëm në zhvillimin ekonomik dhe përmirësimin e lidhjeve ndërkombëtare për Shqipërinë.