Indeksi i Fizibilitetit të Premtimit “Reduktimi i Vrasjeve”

Ky premtim synon të ulë numrin e vrasjeve në Shqipëri, duke arritur një normë më të ulët se 1 për 100,000 banorë deri në vitin 2030. Qëllimi kryesor është përmirësimi i sigurisë publike dhe krijimi i një mjedisi më të sigurt për qytetarët.

1. Qartësia e Premtimit

✅ Premtimi është i qartë dhe i matshëm, pasi ka një objektiv specifik: uljen e normës së vrasjeve në më pak se 1 për 100,000 banorë deri në vitin 2030. Ky është një tregues i matshëm, i monitorueshëm përmes statistikave të policisë dhe institucioneve të sigurisë.

📌 Vlerësimi: ✅ (Premtimi është i qartë dhe i matshëm.)

2. Analiza e Situatës Aktuale

📊 Sipas të dhënave të fundit për Shqipërinë, norma e vrasjeve është rreth 2.1 për 100,000 banorë, që është më e lartë se synimi i propozuar. Për krahasim:

• BE mesatarisht: 0.9 për 100,000 banorë

• Gjermania: 0.9 për 100,000

• Italia: 0.6 për 100,000

• Kosova: 1.2 për 100,000

• Maqedonia e Veriut: 1.5 për 100,000

• Shqipëria: 2.1 për 100,000

Norma e vrasjeve në Shqipëri është më e lartë se mesatarja e BE-së dhe vendeve fqinje. Faktorët kryesorë që ndikojnë në numrin e vrasjeve janë:

• Kriminaliteti i organizuar dhe konfliktet midis grupeve kriminale.

• Gjakmarrja në disa zona rurale.

• Konfliktet familjare dhe dhuna në familje.

• Problemet sociale dhe ekonomike, përfshirë papunësinë dhe mungesën e stabilitetit ekonomik.

📌 Vlerësimi: ⚠️ (Sfida e reduktimit të vrasjeve ekziston, por arritja e objektivit është e vështirë për shkak të nivelit aktual të kriminalitetit.)

3. Masat e Nevojshme për Zbatimin e Premtimit

Për të realizuar këtë premtim, duhen masa të forta dhe të qëndrueshme për të reduktuar vrasjet dhe dhunën. Këto masa përfshijnë:

1️⃣          Lufta kundër krimit të organizuar:

• Rritja e bashkëpunimit me Europol dhe Interpol për zbulimin e grupeve kriminale.

• Vendosja e njësive të specializuara për ndjekjen e grupeve kriminale.

• Ashpërsimi i ndjekjes penale për trafikantët e armëve dhe për anëtarët e grupeve kriminale.

2️⃣          Kontroll më i rreptë i armëve të paligjshme:

• Zbatimi i fushatave për dorëzimin vullnetar të armëve.

• Forcimi i ndëshkimeve për posedimin e paligjshëm të armëve.

3️⃣          Parandalimi i gjakmarrjes dhe dhunës familjare:

• Krijimi i programeve për ndërmjetësim dhe parandalim të konflikteve.

• Rritja e rolit të shoqërisë civile dhe institucioneve fetare për zgjidhjen paqësore të konflikteve.

4️⃣          Përmirësimi i hetimeve dhe ndëshkimit të krimeve të rënda:

• Rritja e përgjegjshmërisë së policisë dhe prokurorisë për ndjekjen e rasteve të vrasjeve.

• Investime në pajisje moderne të hetimit kriminalistik.

5️⃣          Adresimi i faktorëve socialë dhe ekonomikë:

• Krijimi i programeve për punësimin e të rinjve për të shmangur rekrutimin e tyre nga grupet kriminale.

• Edukim mbi dhunën dhe sigurinë publike nëpër shkolla dhe komunitete.

📌 Vlerësimi: ⚠️ (Masat janë të realizueshme, por kërkojnë angazhim të madh institucional dhe financim.)

4. Investimet dhe Shpenzimet e Nevojshme

Për të realizuar këtë premtim, do të nevojiten:

• 10-15 milionë euro për rritjen e pajisjeve dhe teknologjisë hetimore.

• 5-7 milionë euro në vit për programe kundër dhunës dhe për parandalimin e gjakmarrjes.

• 8-10 milionë euro për rritjen e patrullave policore dhe ngritjen e njësive të specializuara për ndjekjen e krimeve të rënda.

📌 Vlerësimi Fiskal: ⚠️ (Kërkon fonde të mëdha, por është e mundur me një plan të mirë financimi.)

5. Kapacitetet Fiskale dhe Mundësia e Buxhetit

Shqipëria ka buxhet të kufizuar për sigurinë publike, por mund të përdorë:

• Mbështetje nga BE dhe NATO për luftën kundër krimit të organizuar.

• Financim nga programet ndërkombëtare për parandalimin e dhunës.

• Partneritete me sektorin privat për investime në teknologji për sigurinë publike.

📌 Vlerësimi: ⚠️ (Mund të arrihet me mbështetje ndërkombëtare dhe planifikim të mirë.)

6. Përgjegjësitë për Zbatimin

✅ Ky premtim kërkon bashkëpunimin e Ministrisë së Brendshme, Policisë së Shtetit, Prokurorisë së Përgjithshme dhe institucioneve ndërkombëtare të sigurisë.

📌 Vlerësimi: ✅ (Institucionet përgjegjëse janë të qarta dhe mund të menaxhojnë procesin.)

7. Ndikimi Ekonomik dhe Social

✅ Reduktimi i vrasjeve do të sjellë rritje të sigurisë publike, besim më të madh tek institucionet, dhe zhvillim ekonomik, duke nxitur investimet dhe turizmin.

📌 Vlerësimi: ✅ (Ndikimi është shumë pozitiv për shoqërinë dhe ekonominë.)

8. Afati i Zbatimit

📅 Reduktimi i ndjeshëm i vrasjeve kërkon të paktën 5-6 vite për të dhënë rezultate të matshme. Synimi për 1 për 100,000 banorë deri në vitin 2030 është ambicioz, por jo i pamundur.

📌 Vlerësimi: ✅ (Afati është i arsyeshëm nëse zbatohen masa të forta.)

Vlerësimi Final i Indeksit të Fizibilitetit për Premtimin: “Reduktimi i Vrasjeve”

📊 Indeksi i Fizibilitetit: 4.0/5

🔹 Qartësia e Premtimit: ✅🔹 Analiza e Situatës Aktuale: ⚠️🔹 Masat e Nevojshme për Zbatimin: ⚠️🔹 Investimet dhe Shpenzimet e Nevojshme: ⚠️🔹 Kapacitetet Fiskale: ⚠️🔹 Përgjegjësitë për Zbatimin: ✅🔹 Ndikimi Ekonomik dhe Social: ✅🔹 Afati i Zbatimit: ✅

Premtimi është ambicioz dhe i rëndësishëm, por realizimi i tij kërkon një strategji të fortë, investime të mëdha dhe përkushtim afatgjatë. Reduktimi i kriminalitetit dhe vrasjeve është i mundur, por objektivi për 1 për 100,000 banorë kërkon masa të jashtëzakonshme