Indeksi i Fizibilitetit “Përmirësimi i Kushteve për Minatorët”

Premtimi për përmirësimin e kushteve për minatorët, duke përfshirë sigurimin e jetës për ta, dëmshpërblimet në rast aksidentesh, si dhe rritjen e pagave dhe përfitimeve, synon të adresojë një nga sektorët më të rrezikuar dhe më të pasigurt të ekonomisë shqiptare.

Ky program ka për qëllim të përmirësojë mbrojtjen e të drejtave të punëtorëve, si dhe të kontribuojë në zhvillimin e qëndrueshëm ekonomik dhe social të Shqipërisë, duke ofruar një sistem më të drejtë dhe të qëndrueshëm të punës.

1. Qartësia e Premtimit ✅

📊 Vlerësimi: (4.8/5)

Ky premtim është shumë i qartë dhe synon të përmirësojë kushte jetese dhe punë për një grup të rëndësishëm të punëtorëve që janë të ekspozuar ndaj rrezikut. Pikat kyçe të premtimit përfshijnë:

• Sigurimi i jetës për minatorët: Sigurimi që punëtorët e minierave të kenë mbrojtje të plotë gjatë punës.

• Dëmshpërblimet për aksidentet: Sigurimi që minatorët të kenë dëmshpërblime të drejta dhe të përballueshme në rast aksidentesh.

• Rritja e pagave dhe përfitimeve: Përmirësimi i kushteve financiare për minatorët për të reflektuar punën e tyre të rrezikshme dhe të vështirë.

Ky premtim është i qartë dhe i drejtpërdrejtë, dhe adreson disa nga çështjet më të rëndësishme për sigurinë dhe mirëqenien e punëtorëve të minierave.

2. Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore ⚠️

📊 Vlerësimi: (4.1/5)

• Rreziku i lartë dhe kushtet e pasigurta: Minatorët janë të ekspozuar ndaj kushteve të rrezikshme të punës, ku aksidentet janë të shpeshta dhe shpesh fatale. Siguria e punës është një problem i madh në shumë miniera.

• Paga dhe përfitimet e ulëta: Paga dhe përfitimet për minatorët shpesh janë të ulëta dhe nuk reflektojnë vështirësinë dhe rrezikun që përballojnë. Ky sektor nuk ofron shpesh mundësi të mjaftueshme për minatorët për të siguruar një jetë të dinjitetshme.

• Mungesa e mbrojtjes pas aksidenteve: Minatorët që ndodhin në aksidente shpesh nuk marrin dëmshpërblime të mjaftueshme dhe nuk janë të mbrojtur mjaftueshëm nga ligji.

Probleme kryesore:

• Kushte të pasigurta dhe rreziku i lartë në punë.

• Paga dhe përfitime të ulëta që nuk pasqyrojnë vlerën dhe rrezikun.

• Mungesa e mbrojtjes adekuate pas aksidenteve.

3. Masat e Nevojshme për Zbatimin e Premtimit ✅

📊 Vlerësimi: (4.6/5)

Për realizimin e këtij premtimi, janë të nevojshme disa masa kyçe:

• Përmirësimi i kushteve të sigurisë: Rritja e masave të sigurisë për të mbrojtur minatorët, përfshirë investime në infrastrukturë dhe teknologji për të përmirësuar sigurinë në miniera.

• Rritja e dëmshpërblimeve dhe mbrojtjes ligjore: Përmirësimi i dëmshpërblimeve për minatorët në rast aksidentesh dhe përforcimi i legjislacionit për të garantuar mbrojtjen ligjore për ta.

• Rritja e pagave dhe përfitimeve: Paga dhe përfitimet duhet të rriten për të pasqyruar vështirësitë dhe rreziqet që minatorët përballojnë, si dhe për të siguruar një jetesë dinjitoze.

• Trajnime për sigurinë në punë: Ofrimi i trajnimeve për minatorët për të rritur ndërgjegjësimin dhe aftësitë për të punuar në kushte më të sigurta.

4. Kostoja e Projektit dhe Burimet e Financimit ⚠️

📊 Vlerësimi: (4.0/5)

• Kostoja e përmirësimeve: Ky program do të kërkojë investime të konsiderueshme për përmirësimin e kushteve të sigurisë dhe rritjen e pagave për minatorët. Këto masa mund të kenë kosto të larta, sidomos në sektorin e minierave që kanë nevojë për rinovim të pajisjeve dhe mbështetje të reja për sigurinë.

• Burimet për financimin: Burimet mund të vijnë nga buxheti shtetëror për investime në sigurinë e punës dhe fondet ndërkombëtare që mbështesin zhvillimin e sektorëve të rrezikshëm. Gjithashtu, një pjesë e financimit mund të mbështetet nga kompanitë private që operojnë në miniera.

• Rreziku financiar: Rritja e pagave dhe përfitimeve mund të jetë një barrë për buxhetin shtetëror dhe për kompanitë që operojnë në sektorin e minierave, sidomos ato që janë në vështirësi financiare.

5. Ndikimi Ekonomik dhe Social ✅

📊 Vlerësimi: (4.7/5)

• Përmirësimi i kushteve të punës: Ky program do të ketë një ndikim të drejtpërdrejtë në përmirësimin e kushteve të punës për minatorët, duke kontribuar në një mjedis më të sigurt dhe më të qëndrueshëm.

• Rritja e mirëqenies së minatorëve: Rritja e pagave dhe përfitimeve do të kontribuoni në përmirësimin e jetesës së minatorëve dhe të familjeve të tyre, duke rritur mundësitë për investime sociale dhe zhvillim ekonomik.

• Zhvillimi i sektorit dhe forcimi i ekonomisë: Përmirësimi i kushteve të punës dhe sigurisë do të kontribuoni në forcimin e sektorit të minierave dhe në zhvillimin e qëndrueshëm të tij, duke rritur produktivitetin dhe sigurinë e punës.

6. Afati i Zbatimit ⚠️

📊 Vlerësimi: (4.3/5)

• Faza 1 (2025-2026): Hartimi i kornizës ligjore dhe financimi fillestar për përmirësimin e kushteve të sigurisë dhe dëmshpërblimeve për minatorët.

• Faza 2 (2027-2029): Rritja e pagave dhe përfitimeve për minatorët, si dhe implementimi i trajnimeve dhe masave të reja të sigurisë.

• Faza 3 (2030-2035): Monitorimi i përparimeve dhe konsolidimi i masave për sigurimin e kushteve të punës dhe mbrojtjen e minatorëve, duke siguruar që kjo të bëhet pjesë e një sistemi të qëndrueshëm dhe të zhvilluar.

📌 Vlerësimi Final – Indeksi i Fizibilitetit: 4.5/5

Kategoria	Vlerësimi
Qartësia e Premtimit	4.8
Situata Aktuale	4.1
Masat për Zbatimin	4.6
Kostoja dhe Financimi	4.0
Ndikimi Ekonomiko-Social	4.7
Afati i Zbatimit	4.3

Ky program ka potencial të madh për të përmirësuar kushte jetese dhe punë për minatorët në Shqipëri, duke siguruar që ata të kenë mbrojtje të duhur ligjore dhe mbështetje për të përballuar rreziqet e punës së tyre.

Investimet dhe burimet e nevojshme janë të konsiderueshme, por ndikimi ekonomik dhe social afatgjatë është shumë i lartë, duke forcuar sektorin dhe përmirësuar mirëqenien e minatorëve.