Indeksi i Fizibilitetit për Premtimin “Çmimi i Energjisë për Qytetarët dhe Bizneset”

1. Qartësia e Premtimit

✅ Premtimi është i qartë dhe përqendrohet në:

• Rregullimin e çmimit të energjisë për konsumatorët familjarë dhe bizneset, duke vendosur një çmim të ulët për të stimuluar zhvillimin ekonomik dhe të ardhurat për qytetarët dhe bizneset.

Vlerësimi: ✅

Premtimi është i thjeshtë dhe i drejtpërdrejtë, duke specifikuar çmimet e synuara për konsumatorët dhe bizneset.

2. Situata Aktuale dhe Problemet Kryesore

⚠️ Gjendja aktuale:

• Çmimi i energjisë në Shqipëri është i ndikuar nga shpenzimet e prodhimit dhe importit të energjisë, dhe ndonjëherë është i varur nga kushte klimatike, si mungesa e reshjeve që ndikon në hidrocentralet.

• Mbështetje shtetërore për çmimet e energjisë: Aktualisht, shteti subvencionon një pjesë të kostos së energjisë për konsumatorët familjarë dhe bizneset, veçanërisht gjatë periudhave të krizave të furnizimit.

• Kostoja e energjisë për bizneset dhe qytetarët: Për të arritur një çmim të ulët të energjisë për konsumatorët dhe bizneset, do të jetë e nevojshme të rregullohen mekanizmat e financimit dhe subvencionimit.

Vlerësimi: ⚠️

Aktualisht, çmimet e energjisë janë të ndjeshme ndaj krizave dhe ndryshimeve të mëdha në prodhimin e energjisë, përfshirë varësinë nga hidrocentralet dhe importet. Çmimi i synuar mund të përballet me sfida në lidhje me mbulimin e kostove të furnizimit dhe infrastruktures.

3. Masat e Nevojshme për Zbatimin e Premtimit

✅ 1️⃣    Rregullimi i Çmimeve të Energjisë:

• Rregullimi i çmimeve për konsumatorët familjarë dhe bizneset, duke përcaktuar çmime të ulëta që mbështesin zhvillimin e ekonomisë.

• Sigurimi i një balanci financiar: Kërkohet një model financiar që siguron që çmimi i ulët të mos ndikojë negativisht në stabilitetin financiar të sektorit energjetik.

✅ 2️⃣    Mbështetje Shtetërore dhe Subvencione:

• Përgjegjësia e shtetit për të mbuluar pjesën e kostos që do të jetë nën nivelin e kostos së prodhimit dhe importit.

• Fonde për subvencionimin e çmimeve për të garantuar që shteti mund të mbajë balancën e energjisë për qytetarët dhe bizneset, pa krijuar barrë të madhe financiare për buxhetin e shtetit.

✅ 3️⃣    Diversifikimi i Burimeve të Energjisë:

• Përmirësimi i prodhimit nga burime të rinovueshme si energjia solare, eolike dhe termike do të ndihmojë në zvogëlimin e kostos së energjisë dhe do të kontribuoni në uljen e çmimeve për qytetarët dhe bizneset.

• Zhvillimi i infrastrukturës energjetike për të mundësuar një shpërndarje më efikase dhe më të qëndrueshme të energjisë.

Vlerësimi: ✅

Masat për zbatimin janë të mundshme dhe kërkojnë një balancim mes çmimeve të energjisë dhe mbështetjes financiare nga shteti, si dhe përmirësimin e burimeve të energjisë për të zvogëluar presionin mbi çmimet.

4. Kostoja e Projektit dhe Burimet e Financimit

📊 Kostoja Buxhetore:

• Subvencionet për çmimet e energjisë: Për të mbajtur çmimin e energjisë në 7 lekë për kilovat orë për familjarët dhe 6 lekë për bizneset, shteti do të duhet të investojë në mbështetje financiare të konsiderueshme për të mbuluar diferencat në kosto, duke u bazuar në ndihmën e mundshme për vitet 2025-2030.

• Kostoja e burimeve energjetike: Nëse energjia solare dhe eolike zhvillohen si burime të rinovueshme, investimet fillestare mund të kapërcejnë 500 milionë euro për parqe të reja energjetike, ndërsa zhvillimi i hidrocentralëve të rinj do të kërkojë investime të mëdha, përveç subvencioneve për mbulimin e kostove të ulëta për konsumatorët.

📊 Kapaciteti Fiskal:

• Përfitimi nga mbështetje ndërkombëtare: Shqipëria mund të përfitojë mbështetje financiare dhe mbështetje teknike nga partnerët ndërkombëtarë për zhvillimin e projekteve të energjisë rinovueshme dhe për financimin e subvencioneve të çmimeve të energjisë.

• Zhvillimi i sektorit energjetik mund të rrisë të ardhurat dhe mundësitë e shtetit për të mbuluar subvencionet dhe për të ruajtur çmimet e ulëta.

Vlerësimi Fiskal: ⚠️

Kostoja për subvencionimin e energjisë dhe zhvillimin e burimeve të rinovueshme mund të kërkojë një ndihmë të konsiderueshme nga financat ndërkombëtare dhe mund të vërë presion mbi buxhetin e shtetit në afatshkurtër.

5. Ndikimi Ekonomik dhe Social

✅ Ndikimi pozitiv:

• Rritja e konkurrencës dhe zhvillimi i biznesit: Çmimet e ulëta të energjisë për bizneset mund të stimulojnë investimet dhe të përmirësojnë konkurrencën, duke ofruar mundësi për rritje ekonomike.

• Mbështetje për familjet e varfra: Çmimet e ulëta të energjisë për familjet do të ndihmojnë në zvogëlimin e peshës financiare për qytetarët, veçanërisht ata me të ardhura të ulëta.

⚠️ Rreziqet e mundshme:

• Mbështetje financiare e papërshtatshme: Nëse shteti nuk mund të sigurojë subvencionet e nevojshme, mund të ndodhin mungesa energjetike ose rritje të çmimeve për konsumatorët dhe bizneset.

• Ndikimi në qëndrueshmërinë e sektorit energjetik: Nëse çmimi i energjisë nuk mbulon kostot e prodhimit dhe shpërndarjes, mund të ketë një ndikim negativ në stabilitetin e sektorit energjetik të Shqipërisë.

Vlerësimi: ✅

Çmimi i ulët i energjisë do të ketë një ndikim të drejtpërdrejtë pozitiv në zhvillimin ekonomik dhe mirëqenien e qytetarëve dhe bizneset. Megjithatë, mbështetja financiare është thelbësore për të garantuar qëllimin.

6. Afati i Zbatimit

📅 Afati i mundshëm: 2025-2030

• 2025-2027: Rregullimi i çmimit të energjisë për konsumatorët dhe bizneset dhe implementimi i masave për mbështetje financiare.

• 2027-2030: Zhvillimi i burimeve të energjisë rinovueshme dhe përmirësimi i infrastrukturës për të mbështetur çmimet e ulëta të energjisë.

Vlerësimi: ⚠️

Afati është i realizueshëm, por kërkon implementim të shpejtë të masave të financimit dhe mbështetje ndërkombëtare për të siguruar qëllimet afatshkurtra dhe afatgjata.

Vlerësimi Final i Indeksit të Fizibilitetit për Premtimin: “Çmimi i Energjisë për Qytetarët dhe Bizneset”

📊 Indeksi i Fizibilitetit: 3.1/5

🔹 Qartësia e Premtimit: ✅🔹 Situata Aktuale: ⚠️🔹 Masat për Zbatimin: ✅🔹 Kostoja dhe Financimi: ⚠️🔹 Ndikimi Ekonomiko-Social: ✅🔹 Afati i Zbatimit: ⚠️

Premtimi ka potencial të realizohet me masa të kujdesshme dhe mbështetje shtetërore dhe ndërkombëtare. Pritet një ndikim pozitiv për qytetarët dhe bizneset, por ekzistojnë rreziqe financiare që kërkojnë menaxhim të kujdesshëm.