Në politikë, si në çdo sferë tjetër të jetës publike, ajo që ka rëndësi nuk është ajo që mendon se ke bërë, por ajo që realisht ke bërë. Ky është themeli i llogaridhënies. Është arsyeja pse zgjedhjet mbahen dhe pse qytetarët votojnë me të drejtën për të gjykuar, jo për të besuar.
Kjo logjikë bie ndesh me qëndrimet e pas-zgjedhjeve të Partisë Demokratike për zgjedhjet parlamentare të 2025-ës, ku drejtuesit dhe mbështetësit e saj, në vend që të përballen me rezultatin, kanë zgjedhur të notojnë në ujërat e justifikimeve. Por ja ku qëndron problemi: nuk mund të kesh rezultate dhe justifikime njëkohësisht. Në mungesë të të parave, të dytat duken si reflekse mbrojtëse dhe përpjekje për të shpëtuar pozitat, jo vlerat.
Çfarë tregojnë faktet?
Rezultati i PD në zgjedhjet 2025 është i qartë dhe i pakundërshtueshëm:
- Humbje e thellë në rang kombëtar,
- Dobësi në qarqet strategjike,
- Rënie në përqindje votash dhe në numër mandatesh,
Mungesë e një pranie domethënëse në opinionin publik si forcë shprese dhe ndryshimi.
Këto nuk janë opinione, janë të dhëna. Ato nuk mund të riformulohen sipas dëshirës së humbësit.
Justifikimet si zëvendësues të mungesës së vizionit
Pas rezultatit, repertori i arsyetimeve u aktivizua menjëherë:
- Zgjedhjet ishin të manipuluara;
- Pushteti përdori fondet publike;
- PD ishte e ndarë dhe pa kohë për organizim;
- Mediat ishin të kapura.
Pa mohuar që disa nga këto faktorë ndikojnë realisht, ato nuk janë as të reja, as të paparashikueshme. Çdo forcë opozitare e vetëdijshme i njeh këto pengesa dhe kërkon mënyra për t’i kapërcyer – jo për t’i përdorur si pretekst pas disfatës. Fakti që këto janë të njohura më parë i heq çdo vlerë justifikuese pas faktit.
Ose rezultate, ose justifikime
Në politikë, s’mund të shpëtosh me një logjikë selektive: të pretendosh legjitimitet si fitues moral, ndërsa realisht je i refuzuar nga shumica.
- Nëse PD do të kishte sjellë rezultat – do të flisnim për suksese.
- Nëse nuk solli rezultat – çdo përpjekje për të shpëtuar nderin përmes deklaratave del jashtë logjikës së përgjegjësisë publike.
Nuk mund të mbash postin si drejtues i një force që synon ndryshimin, ndërkohë që i je shmangur reflektimit për humbjen. Ose pranon humbjen dhe tërhiqesh, ose përgatitesh për të rilindur mbi baza të reja. Por jo të dyja bashkë.
Diskreditimi në mungesë të reflektimit
Në një sistem politik funksional, humbja nuk është dënim.Por mospranimi i saj, mungesa e analizës së thellë dhe vazhdimi i të njëjtave figura drejtimi pa ndonjë transformim të brendshëm, e bën disfatën një diskreditim të vazhdueshëm. Sepse aty ku nuk ka llogaridhënie, lind cinizmi dhe shpresa vdes.
Në mbyllje, mund të themi se matet ajo që ka ndodhur, jo ajo që pretendon se kishe bërë
“Ajo që mendon se ke bërë” mund të ketë vlerë për ndërgjegjen personale, por jo për qytetarët që kërkuan ndryshim real. Vota e tyre nuk gjykon qëllimin, por rezultatin. PD nuk e dha atë rezultat. Dhe çdo përpjekje për ta interpretuar humbjen si triumf moral është një iluzion vetëkënaqësie, që më shumë fsheh plagët sesa i shëron.
Në zgjedhjet e vitit 2025, Partia Demokratike nuk ofroi ndryshim, nuk mori besimin e qytetarëve, dhe nuk e fitoi garën. Nuk ka më vend për justifikime. Ka vetëm një rrugë përpara: përgjegjësi, reflektim dhe rilindje e vërtetë, jo në emër, por në përmbajtje.